بوشهر با وجود ظرفیت‌های طبیعی، در مسیر تبدیل شدن به قطب کوهنوردی با سد بزرگ اقلیم دست‌وپنجه نرم می‌کند. بین گرمای طاقت‌فرسای بوشهر و بلندای قله‌ها، مسیر صعود ورزشکاران استان دشوار است. در حالی که ۳۹ باشگاه کوهنوردی در استان فعال هستند، اما شش ماه از سال به دلیل شرایط اقلیمی، فرصت تمرین حرفه‌ای را از ورزشکاران می‌گیرد. با این وجود، فعالیت های کوهنوردی در این استان یکی از مقاصد اصلی ورزشکاران و علاقمندان این حرفه بوده به طوری که 8باشگاه تخصصی بانوان هم اکنون در اطلس ورزشی بوشهر می درخشند.

او معتقد است تنها راه گریز از این بن‌بست، تجهیز زیرساخت‌های آموزشی و تبدیل کوهنوردی از یک فعالیت تفریحی به یک رشته مدال‌آور است.

وضعیت فعلی باشگاه‌ها و تیم‌های کوهنوردی در استان بوشهر چگونه است؟ 

در حال حاضر، ۳۹ باشگاه در رشته‌های زیرمجموعه هیأت کوه‌نوردی و صعودهای ورزشی استان بوشهر به ثبت رسیده است که از این تعداد، ۳۵ باشگاه در رشته‌های کوه‌نوردی، سنگ‌نوردی، غارنوردی و دره‌نوردی فعال هستند. این ظرفیت، بستر مناسبی برای توسعه رشته‌های زیرمجموعه هیأت، جذب علاقه‌مندان، شناسایی و پرورش استعدادهای ورزشی و گسترش فعالیت‌های آموزشی و حرفه‌ای در سطح استان فراهم کرده است.

با توجه به اقلیم خاص بوشهر، چه چالش‌هایی در مسیر توسعه رشته کوهنوردی در استان وجود دارد؟

مهم‌ترین چالش توسعه کوه‌نوردی و صعودهای ورزشی در استان بوشهر، شرایط اقلیمی و گرمای شدید هوا در بخش قابل توجهی از سال است. به‌دلیل دمای بالای هوا و شرایط نامساعد جوی، عملاً در حدود شش ماه از سال امکان برگزاری بسیاری از دوره‌های آموزشی و انجام فعالیت‌های حرفه‌ای در فضای باز با محدودیت جدی مواجه می‌شود.

این شرایط، به‌ویژه در رشته‌هایی مانند کوه‌نوردی، بر برنامه‌ریزی تمرینات، برگزاری دوره‌های آموزشی و آماده‌سازی ورزشکاران تأثیر می‌گذارد و ضرورت دسترسی به فضاهای سرپوشیده و استاندارد را دوچندان می‌کند.

برنامه‌ای برای ایجاد مسیرهای آموزشی یا کمپ‌های کوهنوردی در مناطق کوهستانی استان وجود دارد؟

در راستای توسعه زیرساخت‌های آموزشی و فراهم‌کردن بستر مناسب برای آموزش‌های تخصصی، اقدامات ارزشمندی در استان بوشهر انجام شده است. در شهرستان کنگان، نخستین جان‌پناه آموزشی کشور در زیر قله برافتو، با مشارکت و تلاش کوه‌نوردان کنگانی احداث شده که ظرفیت مناسبی برای برگزاری دوره‌های آموزشی و ارتقای مهارت‌های فنی کوه‌نوردان فراهم می‌کند.

همچنین، سایت دره‌نوردی شهید مهدوی بوشهر در سال جاری تجهیز شده و در اختیار ورزشکاران این رشته قرار گرفته است. این مجموعه، نخستین سایت استاندارد دره‌نوردی استان بوشهر محسوب می‌شود و نقش مؤثری در توسعه آموزش‌های تخصصی، تمرینات فنی و ارتقای سطح آمادگی دره‌نوردان خواهد داشت.

توسعه و تجهیز چنین فضاهایی، در کنار استفاده از ظرفیت‌های طبیعی و کوهستانی استان، از برنامه‌های مهم هیأت برای گسترش آموزش‌های تخصصی و پرورش ورزشکاران توانمند است.

همکاری هیئت کوهنوردی با شهرداری‌ها و نهادهای دولتی برای تأمین فضا و امکانات در چه سطحی است؟

همکاری هیأت کوه‌نوردی و صعودهای ورزشی استان بوشهر با شهرداری‌ها در زمینه تأمین فضا و فراهم‌کردن امکانات تمرینی، متناسب با ظرفیت‌های موجود در حال انجام است. برای نمونه، پیش از ایجاد سایت دره‌نوردی در استادیوم شهید مهدوی، تمرینات دره‌نوردی با همکاری شهرداری بوشهر در پارک لیان برگزار می‌شد. همچنین، تمرینات فنی ورزشکاران غارنورد استان نیز با همکاری شهرداری، به‌صورت هفتگی در پارک شغاب بوشهر برگزار می‌شود.

در شهرستان کنگان نیز مذاکراتی با شهرداری و شورای اسلامی شهر برای ایجاد پارک ساحلی سنگ‌نوردی، با بهره‌گیری از ظرفیت‌های بخش خصوصی، در حال انجام است.

رویکرد هیأت، توسعه همکاری با شهرداری‌ها، دستگاه‌های اجرایی و بخش خصوصی برای ایجاد فضاهای تمرینی ایمن و استاندارد و گسترش دسترسی علاقه‌مندان به امکانات این رشته‌هاست. امیدواریم با تقویت این تعاملات، زمینه توسعه زیرساخت‌های تخصصی و شناسایی و پرورش استعدادهای بیشتر در سطح استان فراهم شود.

چگونه می‌توان ورزش کوهنوردی را از یک فعالیت «تفریحی و گروه‌های دوستانه» به یک «رشته ورزشی حرفه‌ای و مدال‌آور» تبدیل کرد؟

برای تبدیل کوه‌نوردی و سنگ‌نوردی از فعالیت‌های عمدتاً تفریحی به رشته‌هایی حرفه‌ای و مدال‌آور، باید مسیر توسعه را از استعدادیابی و استعدادپروری اصولی و مستمر آغاز کنیم. در همین راستا، هیأت استان با اجرای طرح‌های استعدادیابی و برگزاری اردوهای استعدادپروری، به دنبال شناسایی ورزشکاران مستعد و هدایت آن‌ها به مسیر قهرمانی است.

در کنار این اقدامات، ارتقای سطح دانش فنی مربیان بومی، برگزاری دوره‌های آموزشی تخصصی، توسعه امکانات تمرینی و ایجاد فرصت حضور ورزشکاران در مسابقات استانی و کشوری، از اولویت‌های هیأت به شمار می‌رود. هدف ما این است که با تربیت ورزشکاران توانمند، تقویت کادر فنی بومی و برنامه‌ریزی بلندمدت، زمینه حضور قدرتمند نمایندگان استان بوشهر در رقابت‌های ملی و دستیابی به سکوهای قهرمانی را فراهم کنیم.

چه برنامه‌هایی برای جذب دختران و جوانان در این رشته در استان در نظر گرفته شده است؟

خوشبختانه حضور بانوان در رشته‌های کوه‌نوردی، دره‌نوردی و سنگ‌نوردی استان بوشهر بسیار چشمگیر است؛ به‌گونه‌ای که از میان باشگاه‌های فعال استان، مؤسسان ۸ باشگاه از بانوان هستند. دختران ورزشکار استان نه‌تنها همپای آقایان در این رشته‌ها فعالیت می‌کنند، بلکه در بسیاری از مواقع نیز پیشگام بوده و توانمندی‌های قابل توجهی از خود نشان داده‌اند. جذابیت و تنوع رشته‌های زیرمجموعه این هیأت، در کنار تلاش مربیان و باشگاه‌ها برای جذب و پرورش استعدادها، باعث شده است استقبال بانوان از این رشته‌ها رضایت‌بخش باشد. امیدواریم با توسعه امکانات، برگزاری دوره‌های آموزشی و حمایت بیشتر از ورزشکاران مستعد، شاهد حضور پررنگ‌تر بانوان بوشهری در رقابت‌های کشوری و کسب افتخارات بیشتر برای استان باشیم.

آیا طرحی برای حمایت مالی یا تامین تجهیزات برای کوهنوردان مستعد و کم‌بضاعت استان وجود دارد؟

هیأت کوه‌نوردی و صعودهای ورزشی استان بوشهر در راستای حمایت از ورزشکاران مستعد و فراهم‌کردن فرصت برابر برای علاقه‌مندان، اقداماتی را در زمینه آموزش رایگان و توسعه زیرساخت‌های ورزشی در دستور کار قرار داده است.

از جمله این اقدامات می‌توان به اجرای رایگان طرح‌های استعدادیابی و استعدادپروری با هدف شناسایی و پرورش ورزشکاران مستعد، برگزاری دوره‌های رایگان کوه‌پیمایی همگانی برای گسترش مشارکت عمومی در این رشته و همچنین تجهیز و توسعه سالن‌های سنگ‌نوردی برای فراهم‌کردن شرایط مناسب تمرین و پیشرفت ورزشکاران اشاره کرد.

در کنار این اقدامات، تلاش می‌کنیم با استفاده از ظرفیت‌های موجود و جلب حمایت صنایع و بخش خصوصی، زمینه توسعه امکانات و حمایت بیشتر از ورزشکاران مستعد، به‌ویژه جوانان، را فراهم کنیم.

با توجه به حوادث گاه‌به‌گاه در کوهستان، نقش هیئت در آموزش اصول ایمنی و مدیریت بحران در استان چیست؟

از سال گذشته، کمیته جست‌وجو و نجات هیأت کوه‌نوردی و صعودهای ورزشی استان بوشهر با هدف ساماندهی و هماهنگی نیروهای امدادی و انجام منسجم عملیات نجات در صورت بروز حوادث کوهستان تشکیل شده است.

همچنین، اخیراً تفاهم‌نامه‌ای با مدیریت محترم بحران استانداری بوشهر با هدف توسعه آموزش‌های تخصصی، ارتقای سطح آمادگی، افزایش هماهنگی بین نیروهای مرتبط و تقویت توانمندی‌های اعضای هیأت در زمینه پیشگیری از حوادث، ایمنی در کوهستان و مدیریت بحران منعقد شده است. در همین راستا، آموزش و توانمندسازی نیروها، ارتقای فرهنگ ایمنی در میان کوه‌نوردان و برنامه‌ریزی برای واکنش سریع و مؤثر در شرایط اضطراری، از جمله اولویت‌های هیأت در حوزه ایمنی و مدیریت بحران به شمار می‌رود.

آیا سطح آگاهی کوهنوردان بوشهری از اصول بقا و استفاده صحیح از تجهیزات در سطح قابل قبولی است؟

با توجه به شرایط اقلیمی و تنوع مناطق کوهستانی استان بوشهر، سطح آگاهی کوه‌نوردان در زمینه اصول بقا و استفاده صحیح از تجهیزات، در میان افراد باتجربه و آموزش‌دیده قابل قبول است؛ با این حال، ارتقای دانش و مهارت‌های ایمنی در میان تمامی کوه‌نوردان، به‌ویژه افراد تازه‌کار، همچنان ضروری است.

در همین راستا، هیأت کوه‌نوردی و صعودهای ورزشی استان با برگزاری دوره های کوهپیمایی همگانی به صورت رایگان در مناطق کوهستانی و روستاها با تقویت برنامه‌های آموزشی، ترویج فرهنگ کوه‌نوردی ایمن و توسعه آموزش‌های مرتبط با اصول بقا، شناخت تجهیزات ضروری، مدیریت شرایط اضطراری و پیشگیری از حوادث، در تلاش است سطح آمادگی و آگاهی کوه‌نوردان استان را ارتقا دهد.

بزرگترین مانع پیش روی هیئت کوهنوردی بوشهر برای رسیدن به اهداف خود چیست؟ (بودجه، کمبود نیروی متخصص، یا عدم توجه نهادهای بالادستی؟)

بزرگ‌ترین مانع پیش روی هیأت، محدودیت منابع مالی در کنار هزینه‌های بالای توسعه این رشته ورزشی است. با توجه به قیمت بالای تجهیزات تخصصی کوه‌نوردی و سنگ‌نوردی و همچنین هزینه‌های قابل توجه اعزام ورزشکاران مستعد استان به مسابقات کشوری، تأمین منابع مالی پایدار یکی از مهم‌ترین چالش‌های ما محسوب می‌شود. با این وجود، تلاش کرده‌ایم با معرفی ظرفیت‌ها، جذابیت‌ها و قابلیت‌های رشته کوه‌نوردی و سنگ‌نوردی به صنایع بزرگ استان، به‌ویژه شرکت‌های پتروشیمی، زمینه مشارکت و حمایت آن‌ها از توسعه ورزش استان را فراهم کنیم. معتقدیم با تقویت تعامل میان هیأت، صنایع و نهادهای دولتی، می‌توان فرصت‌های بیشتری برای استعدادیابی، پرورش ورزشکاران مستعد و حضور موفق نمایندگان استان در رقابت‌های ملی ایجاد کرد.

هدف اصلی هیئت کوهنوردی بوشهر در پایان سال جاری (یا دوره مدیریت شما) چیست؟

هدف اصلی هیأت کوه‌نوردی و صعودهای ورزشی استان بوشهر در ادامه مسیر، شناسایی و پرورش استعدادهای ناب و هدایت آن‌ها به سمت سکوهای قهرمانی کشور است. در این راستا، تلاش می‌کنیم روند استعدادیابی را به‌صورت مستمر دنبال کنیم تا ورزشکاران مستعد استان بتوانند با آموزش اصولی و تمرینات هدفمند، به سطح رقابت‌های ملی و کسب مدال دست یابند.

از دیگر برنامه‌های مهم ما، افزایش تعداد مربیان، ارتقای دانش فنی و تخصصی مربیان فعلی، تقویت و فعال‌سازی تمامی کمیته‌های هیأت و تربیت نیروهای متخصص در حوزه‌های مختلف است؛ به‌گونه‌ای که در آینده بتوانیم در زمینه‌های مربیگری، طراحی مسیر، داوری و استعدادیابی، از ظرفیت نیروهای بومی استان بهره ببریم و در این حوزه‌ها به خودکفایی برسیم.

چشم‌انداز ما، ساختن زیرساختی پایدار برای پرورش قهرمانان بومی و تبدیل استان بوشهر به یکی از قطب‌های توانمند کوه‌نوردی و صعودهای ورزشی کشور است.

 اگر بخواهید یک پیام برای کوهنوردان جوان یا مسئولان استان داشته باشید، آن پیام چیست؟

پیام من به جوانان این است که کوه‌نوردی و سنگ‌نوردی فقط ورزش نیستند؛ بلکه مدرسه‌ای برای پرورش اراده، مسئولیت‌پذیری، صبر و خودباوری‌اند. به جوانان استان بوشهر باور داریم و معتقدیم با شناسایی استعدادها، آموزش اصولی و فراهم‌کردن فرصت‌های برابر، می‌توانیم شاهد درخشش ورزشکاران بوشهری در بالاترین سطوح کشور باشیم.

از مسئولان استان و صنایع، به‌ویژه مجموعه‌های پتروشیمی، نیز انتظار داریم با حمایت هدفمند از این رشته‌ها، در مسیر پرورش استعدادها و توسعه زیرساخت‌های ورزشی همراه ما باشند. سرمایه‌گذاری در ورزش، سرمایه‌گذاری در آینده جوانان است. ما نیز با تمام توان برای رشد این رشته‌ها و اهتزاز نام استان بوشهر در رقابت‌های ملی تلاش خواهیم کرد؛ چراکه باور داریم با همدلی و حمایت، صعود ادامه دارد.