به گزارش سرویس سیاسی پایگاه 598، رئیس جمهوری دریای خزر را دریای همکاری دانست و اظهار داشت: همکاریهای کشورهای ساحلی خزر به خصوص با توجه به تحولات بین المللی اهمیت فزایندهای یافته است و این تعامل نه تنها موجب رونق اقتصادی و افزایش رفاه ملتهای ما میشود، بلکه به تقویت صلح و ثبات منطقهای و حل مسائل حوزه خزر صرفاً از طریق کشورهای ساحلی میانجامد.
متن سخنان حجت الاسلام والمسلمین سید ابراهیم رئیسی که بعد از ظهر دیروز در ششمین اجلاس سران کشورهای ساحلی خزر در عشقآباد رئیس جمهوری ایراد شد به این شرح است:
بسمالله الرحمن الرحیم
جناب آقای سردار بردی محمداف،
جناب آقای الهام علی یف،
جناب آقای قاسم جو مارت توکایف،
جناب آقای ولادیمیر پوتین،
خانمها و آقایان،
مایلم مراتب خرسندی خود را از حضور در ششمین نشست سران کشورهای ساحلی دریای خزر در شهر زیبای عشقآباد و دیدار با دوستان و همکاران گرامی، رؤسای جمهور محترم ابراز نمایم. همچنین لازم میدانم از میزبانی گرم و صمیمانه دوست و برادر عزیزم آقای سردار بردی محمداف رئیس جمهور محترم ترکمنستان سپاسگزاری نمایم.
عالیجنابان!
رؤسای محترم جمهور!
امروز ما در شرایطی در ششمین نشست سران خزر در شهر عشقآباد حضور داریم که از نشست قبلی سران در عشقآباد در سال ۲۰۰۲تاکنون راهی طولانی را پیمودهایم. با تدوین اسناد متعدد، مبانی حقوقی مناسبی برای همکاری و بهرهمندی از مواهب این پهنه آبی ایجاد کردهایم. زبان مشترکی برای تأمین منافع متقابل یافتهایم. چشمانداز روشنی برای ادامه راه به تصویر کشیدهایم. همه این دستاوردها نتیجه تلاش، درایت، دوراندیشی، جامعنگری و در نظر گرفتن حقوق و منافع متقابل کشورهای ماست.
دریای خزر، میراث و سرمایه مشترک ما؛ کانون پیوند و دوستی؛ و منشا خیر و برکت برای بیش از ۲۷۰میلیون نفر جمعیت کشورهای ساحلی آن می باشد که پنج کشور را در آینه یک پهنه واحد آبی انعکاس میدهد. همان گونه که پدران تمدنساز و مادران فرهنگپرور ما برای هزاران سال در این سواحل و مناطق از آرامش و نعمت برخوردار بوده اند، ملتهای ما نیز به عنوان همسایگان ابدی حاشیه این دریا باید با نگاه بلندمدت به دریای خزر به عنوان دریای دوستی و همکاری بنگرند تا به مسئولیت خود در قبال نسل کنونی و نسلهای آینده نیز عمل کرده باشیم. از این منظر، همگرایی فرهنگی کشورهای ساحلی خزر یکی از اولویتهای اساسی است که همکاری و دوستی را در بلند مدت تضمین و در دل ملتها مستحکم میکند. جمهوری اسلامی ایران پیشنهاد میدهد که با نهادسازی و برگزاری برنامههای مشترک فرهنگی- اجتماعی این میراث معنوی حفظ و تقویت میشود.
ما به عنوان کشورهایی که از طریق دریای خزر به هم پیوند خوردهایم و همسایه هستیم و با استفاده از قلمرو یکدیگر به دیگر کشورها و مناطق دسترسی پیدا میکنیم، در قبال این پهنه آبی و همچنین کشورهای ساحلی آن، حقوق و تکالیف زیادی داریم. حفاظت از محیط زیست شکننده، استفاده معقول از منابع زنده، فعالیتهای مسئولانه برای بهرهمندی از منابع معدنی دریای خزر با هدف توسعه اقتصادی و ارتقای رفاه و امنیت مردمانمان و احترام به حاکمیت، حقوق حاکمه و صلاحیت یکدیگر در این پهنه آبی، بخشی از این حقوق و تکالیف است.
اصل کلیدی مورد توافقِ «صلاحیت انحصاری و اجماعی کشورهای ساحلی» برای تصمیمگیری راجع به دریای خزر و حل و فصل مسایل آن، چراغ روشنگر و راهنمایی است که در پرتو آن، زمینههای همکاری و تأمین منافع متقابل کشورهای ساحلی خزر فراهم میشود. این امر، و همچنین بر اساس معاهدات قبلی، راه مداخلات طرفهای ثالث و غیرساحلی خزر در مسایل مرتبط با دریای خزر یا ارتکاب تجاوز و سایر اقدامات علیه هر یک از کشورهای ساحلی را میبندد و میتواند از وقوع حوادث ناخوشایند احتمالی، جلوگیری نماید. لذا ضروری است ما به عنوان کشورهای ساحلی دریای خزر با تاکید بر همکاریهای پنججانبه و پرهیز از اقدامات یکجانبه و با اتکاء به ظرفیتهای موجود و گسترش همکاری ها، منطقه دریای خزر را به عنوان «منطقه صلح و دوستی» حفظ کنیم و به منافع بلندمدت منطقه و کشورهای ساحلی و رعایت «اصل اتفاق آراء» در کلیه تصمیمات مربوط به دریای خزر، توجه جدی داشته باشیم.
خوشبختانه همکاریهای خوب و سازندهای بین کشورهای ساحلی دریای خزر در حوزههای مختلف به ویژه حمل و نقل، تجارت، مدیریت منابع زنده، حفاظت از محیط زیست، تأمین امنیت و مقابله با عوامل ناامنی و جرائم در اشکال مختلف در جریان است. بدین منظور در طول سالهای گذشته اسناد زیادی تدوین شده و مبنای همکاری قرار گرفته است.
در نشست قبلی سران کشورهای ساحلی خزر در آکتائو در سال ۲۰۱۸پس از دو دهه مذاکره، کنوانسیون وضعیت حقوقی دریای خزر به عنوان سندی که مبین حقوق و تکالیف کشورهای ساحلی و اصول اساسی فعالیت در دریای خزر تلقی میشود، نهایی و امضاء شد. قطعاً اجراییشدن آن میتواند زمینهساز
همکاری های بیشتر کشورهای ساحلی و همچنین فعالیت های گسترده تر در دریای خزر فراهم آورد. طبیعتاً دستیابی به این نقطه مستلزم تحدیدِ حدود منصفانه مناطق اِعمال حاکمیت، حقوق حاکمه و صلاحیت کشورهای ساحلی در خصوص بخشهای بستر و زیربستر دریا، سطح و ستون آب و همچنین فضای فوقانی دریای خزر است. در این راستا نهایی شدن «موافقتنامه چگونگی ترسیم خطوط مبدأ» حائز اهمیت است و جمهوری اسلامی ایران همواره، ازجمله در اعلامیه تفسیری پس از امضای کنوانسیون، تصریح کرده است که این مساله برای ایران به عنوان کشوری که «شکل ساحل آن آشکارا در وضعیت نامساعدی» است، دارای اهمیت چشمگیر و تعیین کننده است. امیداریم با ادامه مذاکرات نمایندگان کشورهای ساحلی در آینده نزدیک، این موافقتنامه هم نهایی شده و راه را برای تصویب کنوانسیون رژیم حقوقی دریای خزر هموار کند.
عالیجنابان!
خانمها و آقایان!
عدالت یکی از بنیانهای اساسی شکلدهنده سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران است بر این اساس برقراری روابط عادلانه به صورت دوجانبه و همچنین شکلدهی به نظم عادلانه چندجانبه جزو جهتگیریهای اصلی سیاست خارجی ایران است. طبیعتاً یکی از فواید نظم عادلانه، گسترش روابط دوستانه بین بازیگران به خصوص همسایگان است که تامینکننده منافع متقابل آنها نیز خواهد بود.
در دوره اخیر و با رفع محدودیتهای ناشی از پاندمی کرونا شاهد افزایش چشمگیر تعاملات سیاسی و اقتصادی بین ایران و کشورهای ساحلی دریای خزر بودهایم. جمهوری اسلامی ایران با توجه به موقعیت جغرافیایی و زیرساختهای مناسب خود آماده است زمینه ترانزیت و دسترسی کشورهای ساحلی دریای خزر به دیگر کشورها و مناطق به خصوص بنادر ایران در خلیج فارس و دریای عمان را از طریق قلمرو خود فراهم نماید. همچنین، همکاری در زمینه صادرات و سوآپ نفت و گاز، برق، مواد معدنی و محصولات کشاورزی از جمله مواردی است که در ماههای اخیر در دستورکار مذاکرات ما با کشورهای همسایه در دریای خزر بوده است و توافقات خوبی در این زمینهها شکل گرفته است که نوید دهنده دوران نوینی از همکاریهای راهبردی میباشد.
دریای خزر دریای همکاری است و این همکاریها به خصوص با توجه به تحولات بین المللی اهمیت فزاینده ای یافته است. تعامل جمهوری اسلامی ایران با دوستان و همسایگان خود اصالت دارد و این تعامل و همکاری نه تنها موجب رونق اقتصادی و افزایش رفاه ملتهای ما میشود بلکه به تقویت استقلال کشورها و صلح و ثبات منطقهای و حل مسائل حوزه خزر صرفاً از طریق کشورهای ساحلی میانجامد. این راهبرد کلان جمهوری اسلامی ایران، فارغ از تحولات بینالمللی ادامه خواهد یافت.
جمهوری اسلامی ایران از ابتکارات ارائه شده از سوی رؤسای جمهور محترم کشورهای ساحلی دریای خزر برای توسعه همکاریهای اقتصادی در حوزههای حمل و نقل، سرمایهگذاری، گردشگری و دیگر اشکال فعالیتهای اقتصادی استقبال و حمایت مینماید و به صورت خاص بر لزوم تقویت روابط فرهنگی و حفظ محیط زیست شکننده دریای خزر تاکید دارد.
جمهوری اسلامی ایران، دریای خزر را دریای صلح و دوستی و عامل پیوند و نزدیکی مردم منطقه میداند و برای همکاریهای همهجانبه بر اساس احترام و منافع متقابل آمادگی خود را اعلام میدارد.
در پایان، جمهوری اسلامی ایران آمادگی خود را جهت برگزاری هفتمین اجلاس سران خزر اعلام می دارد. امید است برپایی این اجلاسها، رشد و توسعه روز افزون، امنیت، ثبات، رفاه، صلح و دوستی را برای مردم منطقه دریای خزر به ارمغان آورد. بار دیگر از سازماندهی شایسته این نشست و مهماننوازی گرم رئیس جمهور، دولت و مردم کشور دوست، همسایه و برادر ترکمنستان، تشکر میکنم و برای همه شما آرزوی موفقیت دارم.
دیدار رؤسای جمهوری ایران وترکمنستان
روسای جمهوری ایران و ترکمنستان با مرور و ارزیابی روند پیشرفت اجرای توافق ها و تفاهمنامههای منعقد شده میان دو کشور تاکید کردند که اجرای کامل این اسناد همکاری، فصلی جدید در تعاملات دو کشور خواهد گشود و روابط اقتصادی و تجاری تهران- عشقآباد را با جهش مواجه میکند.
سید ابراهیم رئیسی در دیدار «سردار بردی محمداف»، رئیس جمهوری ترکمنستان با اشاره به ۳۰ساله شدن روابط دوستانه و برادرانه میان دو کشور گفت: دولت سیزدهم اولویت ویژهای برای گسترش روابط و همکاریها با همسایگان دارد.
وی با بیان این که روابط تهران و عشقآباد بر پایه توسعه روابط همسایگی و بر اساس اعتماد متقابل و همکاریهای گسترده به سرعت در حال گسترش است، افزود: اجرا شدن تفاهمنامهها و اسناد همکاری که در سفر اخیر جنابعالی به تهران به امضای دو کشور رسید، ارتقای سطح و گسترش همکاریهای دو کشور را تسریع خواهد کرد.
رئیس جمهوری خاطرنشان کرد: تسهیل صدور روادید تجار و افزایش سفر بازرگانان دو کشور زمینه گسترش و افزایش بیش از پیش حجم روابط تجاری دوجانبه را فراهم میکند. همچنین با توجه به درخواست اخیر جمهوری آذربایجان، ایران آمادگی دارد که ظرفیت سوآپ گاز ترکمنستان به آذربایجان را از مسیر کشورمان افزایش دهد.
رئیسی همچنین با ابراز امیدواری نسبت به این که در ششمین اجلاس سران کشورهای ساحلی خزر، تفاهم ها و تصمیماتی در جهت بهرهبرداری بیشتر و بهتر از این ظرفیت برای همه کشورهای همسایه فراهم شود، گفت: بدون تردید رایزنیهایی از قبیل آنچه در متن و حاشیه این اجلاس اتفاق میافتد، میتواند به استفاده بهتر از ظرفیتهای دریای خزر با مقاصد صلحآمیز، ضمن رعایت ملاحظات زیست محیطی و با تاکید بر ممانعت از حضور بیگانگان بیانجامد.
رئیس جمهوری ترکمنستان هم در این دیدار از تلاشهای آیتالله رئیسی برای ارتقای سطح روابط دو کشور قدردانی و بر اراده کشورش برای اجرای کامل تفاهمنامهها و توافق های منعقد شده میان دو کشور تاکید کرد.
سردار بردی محمداف دریای خزر را سرمایهای مشترک برای ۵کشور ساحلی دانست و اظهار داشت: باید با تلاش جمعی و همکاری، ضمن بهرهبرداری بهتر از ظرفیتهای این نعمت خدادادی، در حفاظت از آن بکوشیم.
دیدار رئیس جمهوری با رئیس مجلس ترکمنستان
رئیس جمهوری در دیدار رئیس مجلس مصلحت خلق شورای ملی ترکمنستان هم با اشاره به فرارسیدن سیامین سال برقراری روابط دیپلماتیک بین دو کشور گفت: روابط تهران و عشقآباد با تدابیر خردمندانه جنابعالی در سالهای گذشته همواره روندی رو به گسترش داشته است.
رئیسی با بیان این که دو کشور ظرفیتهای مناسبی برای ارتقای سطح همکاری با یکدیگر دارند، اظهار داشت: دولت سیزدهم در عرصه سیاست خارجی برنامه ویژهای برای توسعه روابط همسایگی دارد و روابط ایران و ترکمنستان در همین زمینه بر پایه همکاریهای گسترده و بر اساس اعتماد متقابل به سرعت در حال گسترش است.
رئیس مجلس مصلحت خلق شورای ملی ترکمنستان هم در این دیدار با قدردانی از تلاشهای دولت ایران در چند ماه گذشته برای تحکیم و گسترش روابط با این کشور، تصریح کرد: دو کشور در عرصههای سیاسی، اقتصادی، تجاری و فرهنگی از اشتراکات و ظرفیتها فراوانی برخوردارند که زمینه مناسبی را برای افزایش و ارتقای هر چه بیشتر سطح روابط فراهم کرده است.
وی خاطرنشان کرد: ترکمنستان به دنبال گشودن صفحه جدیدی در روابط با ایران است.
دیدار روسای جمهوری ایران و جمهوری آذربایجان
رئیس جمهور ی دردیدارهمتای آذربایجانی اش اظهار داشت: توانمندیهای فنی و خدماتی و نیز ظرفیتهای ژئوپلتیک و لجستیکی ایران از جمله در عرصه ترانزیت و حمل و نقل، زمینههای مناسبی برای گسترش همکاریهای ایران و آذربایجان و نیز توسعه و همگرایی بیشتر کشورهای ساحلی خزر است.
رئیسی با اشاره به اینکه ظرفیتهای موجود در دو کشور بسیار بیش از سطح فعلی روابط فیمابین است، گفت: باید با بهرهگیری بهینه از این ظرفیتها همکاریهای دو کشور در عرصههای سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و تجاری را گسترش داد.
وی با اشاره به سوابق روابط دو کشور افزود: ایران ثابت کرده است که دوست روزهای سخت همسایگان است و هیچگاه در سختیها دوستان خود را تنها نمیگذارد.
رئیسی در بخش دیگری از سخنانش با تاکید بر اینکه حضور رژیم اشغالگر قدس در منطقه تنشزا بوده و به هیچ وجه به نفع امنیت منطقه نیست، تصریح کرد: امنیت در منطقه صرفاً با همکاری کشورهای منطقه و همسایگان خزر محقق میشود.
«الهام علیاف» رئیس جمهوری آذربایجان هم در این دیدار با بیان این که پس از دیدار قبلی اش با رئیس جمهوری کشورمان در حاشیه اجلاس اکو در عشقآباد ارتقای روابط دوجانبه تسریع شده است، خاطرنشان کرد: امیدوارم دیدار امروز ما نیز موجب تقویت روند گسترش روابط و ارتقای سطح همکاریهای دو کشور شود.
پوتین:ضامن شکوفایی ما پایبندی به اصول حقوقی دریای خزر است
رئیس جمهوری روسیه در اجلاس سران کشورهای حاشیه دریای خزر گفت: ضامن شکوفایی همه ما پایبندی به اصول کنوانسیون وضعیت حقوقی دریای خزر است.
به گزارش مهر به نقل از خبرگزاری اسپوتنیک، «ولادیمیر پوتین» اعلام کرد: پیشنهاد می کنیم به ایده برگزاری دیداری میان
طرف های کنوانسیون تهران در آینده نزدیک، فکر شود.
رئیس جمهوری روسیه در این باره گفت: مسکو همواره در صدد است از تعمیق مشارکت میان ۵ کشور ساحلی در سیاست، امنیت، اقتصاد، محیط زیست و در بسیاری از جنبه های برنامه بشردوستانه حمایت کند.
وی در ادامه تصریح کرد که روابط تجاری و سرمایه گذاری منطقه ای، تعمیق همکاری های صنعتی و فناوری پیشرفته از وظایف کلیدی ۵ کشور حوزه دریای خزر است.
پوتین افزود: «۵ کاسپین» (۵ کشور حوزه دریای خزر) باید همکاری ها را برای پاسخگویی سریع به شرایط اضطراری طبیعی و انسانی در دریای خزر افزایش دهند. پیشنهاد می کنیم که کشورهای عضو کنوانسیون تهران با هدف حفاظت از دریای خزر به این کنفرانس دعوت شوند.
پوتین تأکید کرد: ۵ کشور فرصت های زیادی برای همکاری در بخش انرژی دارند.
توافقنامه هایی در باره بهره برداری مشترک از میادین نفت و گاز واقع در دریای خزر در بخش های انرژی های نوین و جایگزین در حال اجر است.
∎
نظر شما