حسين ياري 

اخبار مربوط به استيضاح و برکناري ديلما روسف رئيس جمهور برزيل از قدرت، اين روزها به مهم ترين موضوع در آمريکاي لاتين تبديل شده است. واکنش مقامات و سران کشورهاي ونزوئلا، بوليوي و اکوادور نسبت به برکناري روسف نشان دهنده خشم سوسياليستهاي آمريکاي مرکزي و جنوبي نسبت به تحولات جاري در برازيليا است. به راستي در آمريکاي لاتين چه 

مي گذرد ؟ آيا اقدام سناي برزيل در برکنار کردن ديلما روسف از قدرت و جايگزيني ميشل تمر به عنوان رئيس جمهور نماد تحولي طبيعي و فارغ از دخالت خارجي در اين کشور محسوب مي شود؟به راستي استيضاح و برکناري ديلما روسف چه پيامهايي در بطن خود دارد ؟ 

واقعيت امر اين است که دموکراتها و جمهوريخواهان ايالات متحده آمريکا بازي خطرناکي را در آمريکاي لاتين آغاز کرده اند. در اين بازي خطرناک، زنجيره سوسياليستي ايجاد شده در آمريکاي مرکزي و جنوبي از سوي واشنگتن هدف قرار داده شده است. در اين خصوص ميان دو حزب دموکرات و جمهوريخواه ايالات متحده آمريکا وحدت رويه وجود دارد. به عبارت بهتر، کبوترها و بازهاي آمريکا يک استراتژي واحد را در تقابل با چپگرايان آمريکاي لاتين در دستور کار خود قرار داده اند. حذف سياستمداران مخالف ايالات متحده آمريکا از راس معادلات سياسي کشورهاي آمريکاي لاتين هدفي بود که در دوران رياست جمهوري بوش پسر به صورتي صريح و علني از سوي کاخ سفيد دنبال مي شد. در دوران رياست جمهوري بوش، اين تقابل کاملا آشکار بود. وقوع کودتاي ونزوئلا در سال 2002 ميلادي براي برکناري هوگوچاوز رئيس جمهور فقيد ونزوئلا از يک سو و تلاش وقيحانه واشنگتن براي جلوگيري از سرکار آمدن دولتهاي چپگرا در آمريکاي لاتين موضوعي نبود که از ديد تحليلگران مسائل آمريکاي مرکزي و جنوبي پنهان مانده باشد. با اين حال در نهايت اراده شهروندان کشورهايي مانند بوليوي، اکوادور، شيلي، اروگوئه،برزيل و ونزوئلا و کوبا بر اراده سياستمداران آمريکايي غلبه پيدا کرد. 

هم اکنون باراک اوباما که در ابتداي رئيس جمهوري خود سعي مي کرد در پوشش تاکتيک لبخند وارد عرصه تقابل با چپگرايان آمريکاي لاتين شود، در صدد است به هر نحو ممکن آمريکاي لاتين را به دوران وابستگي مطلق به ايالات متحده آمريکا باز گرداند. وجود دولتهاي سوسياليست و مخالف آمريکا براي کاخ سفيد که آمريکاي لاتين را حياط خلوت خود مي داند به شدت گران تمام شده است. با اين حال واشنگتن به اين نتيجه رسيده است که ديگر با استناد به راهکارهاي تقابلي آشکار نمي‌تواند زنجيره سوسياليستي ايجاد شده در آمريکاي لاتين را هدف قرار دهد. از اين رو واشنگتن سعي دارد با استناد به مهره هاي خود در کشورهاي مذکور به اهداف شوم ترسيم شده در قاموس سياست خارجي خود دست پيدا کند. اين نوع بازي بسيار خطرناک است. پس از مذاکرات ايالات متحده آمريکا و کوبا بر سر عادي سازي روابط، اين روند شدت گرفته است. اين خود نشان مي دهد آمريکا در عادي سازي روابط با کوبا نيز کمترين حسن نيتي به سود هاوانا نداشته است. 

برزيل از جمله کشورهاي با اهميت براي ايالات متحده آمريکا در آمريکاي لاتين محسوب مي شود. کشوري ثروتمند که واشنگتن در صدد است همواره استيلاي خود بر آن را حفظ کند. با اين حال واشنگتن وجود افرادي مانند ديلما روسف را مانعي براي اين استيلا و مداخلجوبي خود مي بيند. در جريان افشاي 

جاسوسي‌هاي ايالات متحده آمريکا در کشورهاي مختلف دنيا ، روسف از جمله رهبراني بود که به صورت علني و صريح در برابر واشنگتن موضع گيري نمود.

 بي دليل نبود که واشنگتن از طريق عوامل خود در سناي برزيل، روسف و جايگاه وي را هدف قرار داد......

هم اکنون آمريکاي لاتين در وضعيتي حساس و سرنوشت ساز قرار دارد. موضع‌گيري صريح کشورهايي مانند ونزوئلا و اکوادور و بوليوي در مقابل کودتاي غير مستقيم و  نرم آمريکا در برزيل، نشان دهنده هشياري سوسياليستهاي آمريکاي لاتين در مواجهه با تحولات موجود در اين منطقه است. اين در حالي‌است که ايالات متحده آمريکا در صدد است فرمول به کار رفته در قبال روسف و کشور برزيل را در کشورهاي ديگر سوسياليستي نيز ادامه دهد. اين نکته اي است که در موضع گيري مادورو رئيس جمهور ونزوئلا نيز به آن اشاره شده است. 

در نهايت اينکه با توجه به حساسيت موقعيت استراتژيک و منطقه اي آمريکاي لاتين و تمرکز ويژه اي که دو حزب دموکرات و جمهوريخواه ايالات متحده آمريکا براي مقابله با چپگرايان اين منطقه نموده اند، لازم است تحولات آمريکاي مرکزي و جنوبي به صورتي دقيق و مستمر از سوي دستگاه سياست خارجي کشورمان مورد رصد و تحليل قرار گيرد. بديهي است که  دستگاه ديپلماسي و سياست خارجي کشورمان در اين خصوص لازم است واکنشي بهنگام  فوري و تاثيرگذار اتخاذ کند.