فرارو– آریانا بایو، خبرنگار بخش بین الملل در روزنامه گاردین
به گزارش فرارو به نقل از روزنامه گاردین، تغییر موضع دونالد ترامپ در قبال جنگ اوکراین و کاهش فشار بر روسیه، به شکاف‌هایی تازه در حزب جمهوری‌خواه دامن زده است. شماری از قانون‌گذاران این حزب، توافق برای واردات گازوئیل روسیه، تعلیق تحریم‌های مسکو و ابهام درباره محدودیت دسترسی اوکراین به شبکه ماهواره‌ای استار‌شیلد را محکوم کرده‌اند و هشدار داده‌اند که ممکن است حمایت مالی و سیاسی خود از برنامه‌های رئیس‌جمهور را کاهش دهند.
جمهوری‌خواهان علیه چرخش ترامپ
دون بیکن، نماینده جمهوری‌خواه ایالت نبراسکا که دوره حضورش در کنگره رو به پایان است، اقدامات اخیر ترامپ در قبال روسیه را به‌شدت مورد انتقاد قرار داده و آن را «کاملاً شرم‌آور» توصیف کرده است. او همچنین رئیس‌جمهور آمریکا را متهم کرده که با ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، بیش از اندازه همراهی می‌کند. بیکن در گفت‌وگو با شبکه سی‌ان‌ان گفته است بسیاری از جمهوری‌خواهانی که او با آنها ارتباط دارد، از این رویکرد ناراضی‌اند و معتقد است اهرم نفوذ ترامپ در کنگره به‌شدت تضعیف شده است.
این انتقادها پس از آن شدت گرفت که ترامپ هفته گذشته تحریم‌هایی را که بر اساس قانونی به نام لیندزی گراهام، متحد قدیمی او و سناتور جمهوری‌خواه وضع شده بود، به حالت تعلیق درآورد. این قانون تنها ماه گذشته به امضای رئیس‌جمهور رسیده بود و هدف آن افزایش فشار مالی بر روسیه، بیش از چهار سال پس از آغاز حمله این کشور به اوکراین، بود.
هم‌زمان، ترامپ از توافقی با پوتین برای واردات گازوئیل روسیه خبر داد؛ سوختی که قیمت آن در آمریکا، تا حد زیادی در پی جنگ ایران افزایش یافته است. منتقدان می‌گویند این تصمیم‌ها با هدف اعلام‌شده واشنگتن برای وادارکردن مسکو به پایان جنگ سازگار نیستند.
فشار بر اوکراین به‌جای فشار بر روسیه؟
ترامپ در روزهای اخیر انتقادهای خود از ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین را نیز افزایش داده است. او در آخر هفته مدعی شد زلنسکی به پیامدهای حملات اوکراین علیه روسیه اهمیت نمی‌دهد و احتمالاً از ابتدا نیز تمایلی به پایان جنگ نداشته است؛ زیرا کی‌یف از حمایت مالی اروپا برخوردار است.
ترامپ روز دوشنبه حتی پیشنهاد کرد که زمان آن رسیده فرد دیگری به نمایندگی از اوکراین مذاکره کند. زلنسکی در مصاحبه‌ای با بلومبرگ گفت تصور می‌کند دولت آمریکا اقداماتی انجام می‌دهد تا اوکراین را به پذیرش خواسته‌های روسیه وادار کند. با این حال، او در شبکه‌های اجتماعی بر ادامه همکاری کشورش با ایالات متحده تأکید کرد.
این اختلاف بر سر شرایط پایان جنگ، یکی از مسائل اصلی مناقشه میان دو دولت است. واشنگتن به دنبال دستیابی به توافقی برای پایان‌دادن به درگیری است، اما پرسش محوری این است که چنین توافقی بر چه شرایطی استوار خواهد بود و آیا اوکراین برای پذیرش خواسته‌های مسکو تحت فشار قرار می‌گیرد یا خیر.
انتقاد از درون حزب؛ از خواهر لیندزی گراهام تا میت رامنی
اعتراض‌ها به سیاست ترامپ تنها به بیکن محدود نمانده است. دارلین گراهام، خواهر لیندزی گراهام و سناتور کنونی جمهوری‌خواه از کارولینای جنوبی، نیز با تصمیم رئیس‌جمهور برای کاهش فشار بر روسیه مخالفت کرده است. او روز شنبه گفت ترجیح می‌دهد فشار بر مسکو افزایش یابد تا جنگ پایان پیدا کند و قیمت سوخت کاهش یابد؛ زیرا به پوتین و روسیه اعتماد ندارد.
بیل کسیدی، سناتور جمهوری‌خواه لوئیزیانا که او نیز در پایان دوره فعالیت خود قرار دارد، در واکنش به سرمقاله‌ای از وال‌استریت ژورنال نوشت که رونالد ریگان، رئیس‌جمهور پیشین آمریکا و لیندزی گراهام از وضعیت کنونی شرمنده می‌شدند. میت رامنی، سناتور پیشین جمهوری‌خواه و نامزد سابق ریاست‌جمهوری، نیز در شبکه‌های اجتماعی هشدار داد که اگر آمریکا اوکراین را رها کند، در واقع از آزادی نیز دست خواهد کشید.
این مواضع بیانگر آن است که بخشی از جمهوری‌خواهان، حمایت از اوکراین را صرفاً موضوعی مرتبط با روابط خارجی نمی‌دانند، بلکه آن را به اعتبار آمریکا، دفاع از آزادی و مقابله با توسعه‌طلبی نظامی پیوند می‌زنند. با این حال، هنوز روشن نیست که این مخالفت‌ها به تغییر گسترده در رفتار رأی‌دهی جمهوری‌خواهان در کنگره منجر خواهد شد یا خیر.
استار‌شیلد؛ اختلافی که به بودجه کنگره کشیده می‌شود
بخش مهم دیگری از نگرانی نمایندگان به اختلال در دسترسی اوکراین به استار‌شیلد مربوط است؛ نسخه نظامی شبکه ارتباطی ماهواره‌ای استارلینک که شرکت اسپیس‌ایکس متعلق به ایلان ماسک ارائه می‌کند. مقام‌های اوکراینی هفته گذشته اعلام کردند دسترسی کشورشان به این سامانه محدود شده است. ماسک نیز در شبکه‌های اجتماعی اشاره کرد که دولت آمریکا بر دسترسی اوکراین به این خدمات کنترل دارد.
زلنسکی علاوه بر این، دولت آمریکا را متهم کرده است که اطلاعات مربوط به حمله موشکی قریب‌الوقوع روسیه در شامگاه یکشنبه را در اختیار کی‌یف قرار نداده است؛ اتهامی که بنا بر گزارش گاردین، سومین مورد از این نوع بوده است. برایان فیتزپاتریک، نماینده جمهوری‌خواه ایالت پنسیلوانیا، روز دوشنبه گفت دولت ترامپ درباره اختلال‌های استار‌شیلد و توافق واردات گازوئیل پاسخ‌های کافی ارائه نکرده است.
او این وضعیت را «کاملاً غیرقابل‌قبول» خواند و هشدار داد که کنگره خواستار پاسخ‌گویی خواهد شد. فیتزپاتریک همچنین احتمال استفاده از اقدامات تنبیهی بودجه‌ای را مطرح کرد تا دولت را به ارائه توضیحات وادار کند. این تهدید اهمیت ویژه‌ای دارد؛ زیرا کنگره از طریق اختیار تصویب بودجه می‌تواند بر اجرای برخی سیاست‌های دولت فشار وارد کند.
اوکراین و بهای سیاسی دستورکار ترامپ
بیکن نیز گفته است تا زمانی که ترامپ حمایت از اوکراین را محدود می‌کند، دلیلی نمی‌بیند که از اولویت‌های داخلی رئیس‌جمهور از جمله طرح ساخت یک طاق پیروزی یا تالار رقص جدید در کاخ سفید حمایت کند. او رویکرد ترامپ در قبال پوتین و زلنسکی را نوعی تسلیم توصیف کرده و پرسیده است چرا قانون‌گذاران باید در زمینه تأمین مالی برنامه‌های رئیس‌جمهور با او به مصالحه برسند، در حالی که به باور او، سیاست خارجی دولت به اعتبار کشور آسیب می‌زند.
این اظهارات نشان می‌دهد که اختلاف بر سر جنگ اوکراین می‌تواند به چانه‌زنی گسترده‌تری میان کاخ سفید و کنگره تبدیل شود؛ به‌ویژه در موضوع بودجه و طرح‌هایی که برای اجرای آنها به همراهی قانون‌گذاران نیاز است.
در مجموع، انتقادهای اخیر نشان‌دهنده افزایش نارضایتی در بخشی از حزب جمهوری‌خواه از نحوه مدیریت جنگ اوکراین توسط ترامپ است. تعلیق تحریم‌ها، توافق سوختی با روسیه و ابهام درباره حمایت اطلاعاتی و ارتباطی از کی‌یف، سه محور اصلی این مخالفت‌ها را تشکیل می‌دهند.
با این حال، تبدیل انتقادهای لفظی به تغییر واقعی در سیاست دولت، به میزان هماهنگی مخالفان جمهوری‌خواه، تصمیم‌های رهبری کنگره و امکان شکل‌گیری ائتلافی برای محدودکردن اختیارات اجرایی بستگی دارد.
آنچه در حال حاضر آشکار است، این است که سیاست ترامپ در قبال روسیه دیگر تنها با واکنش دموکرات‌ها یا متحدان اروپایی او سنجیده نمی‌شود؛ بلکه در درون حزب خودش نیز به موضوعی برای اختلاف و مطالبه پاسخ‌گویی تبدیل شده است.