شناسهٔ خبر: 80048515 - سرویس علمی-فناوری
نسخه قابل چاپ منبع: ایمنا | لینک خبر

کارشناس فناوری اطلاعات و ارتباطات پاسخ داد

زنجیره فضایی ایران چگونه قدرت می‌سازد؟

کارشناس فناوری اطلاعات و ارتباطات گفت: توسعه زنجیره فضایی ایران از طراحی و ساخت ماهواره‌برهای بومی تا استقرار ماهواره‌ها و بهره‌برداری از داده‌های آن‌ها علاوه‌بر تقویت توان علمی و صنعتی کشور می‌تواند در حوزه‌های دفاعی، ارتباطات راهبردی و پایش تحولات میدانی نیز نقش‌آفرین باشد.

صاحب‌خبر -

محمدعلی کاظمی در گفت‌وگو با خبرنگار ایمنا اظهار کرد: توسعه نسل جدید ماهواره‌برهای ایرانی، از جمله پروژه ققنوس با قابلیت اعلام‌شده حمل محموله یک‌تنی به مدار پایین زمین می‌تواند یکی از گام‌های مهم در مسیر ارتقای توانمندی فضایی کشور باشد، زیرا اهمیت این تحول تنها به پرتاب یک ماهواره محدود نمی‌شود، بلکه باید آن را در چارچوب توسعه زنجیره فناوری فضایی، افزایش ظرفیت حمل محموله و فراهم شدن امکان اجرای مأموریت‌های پیچیده‌تر بررسی کرد.

وی با بیان اینکه ماهواره‌بر در واقع یکی از حلقه‌های اصلی زنجیره فضایی است و توانمندی کشور در این حوزه بر هزینه، تناوب و انعطاف‌پذیری پرتاب‌ها اثر می‌گذارد، افزود: هرچه ظرفیت حمل محموله افزایش پیدا کند، امکان استقرار ماهواره‌های بزرگ‌تر یا انتقال هم‌زمان چند محموله متناسب با ظرفیت پرتابگر فراهم‌تر می‌شود، البته دستیابی به این مزایا به موفقیت آزمایش‌های فنی، قابلیت اطمینان پرتابگر و انطباق آن با نیازهای عملیاتی وابسته است.

کارشناس فناوری اطلاعات و ارتباطات گفت: از سوی دیگر توسعه ماهواره‌برهای جدید باید با پیشرفت فناوری ساخت ماهواره، سامانه‌های کنترل و هدایت، تجهیزات زمینی و زیرساخت‌های دریافت و پردازش داده همراه شود، در غیر این صورت حتی افزایش ظرفیت پرتاب نیز به‌تنهایی نمی‌تواند تمام نیازهای کشور در حوزه فضایی را برطرف کند.

تداوم برنامه‌های فضایی ایران در شرایط جنگی نشان‌دهنده ادامه فعالیت در یکی از حوزه‌های پیچیده و بلندمدت فناوری است

کاظمی اضافه کرد: ارزش واقعی این فناوری زمانی آشکار می‌شود که دستاوردهای آن در خدماتی نظیر پایش منابع آب، مدیریت کشاورزی، ارزیابی مخاطرات طبیعی، حفاظت از محیط زیست و برنامه‌ریزی شهری به کار گرفته شود.

وی با بیان اینکه هوش مصنوعی نیز در همین چارچوب اهمیت پیدا می‌کند، خاطرنشان کرد: توسعه مدل‌ها و زیرساخت‌های بومی، به‌ویژه برای پردازش داده‌های حساس می‌تواند وابستگی به خدمات خارجی را کاهش دهد، با این حال موفقیت در این مسیر به دسترسی به توان پردازشی، داده‌های باکیفیت، نیروی انسانی متخصص و ارتباط مؤثر میان دانشگاه و صنعت نیاز دارد.

کارشناس فناوری اطلاعات و ارتباطات گفت: اهمیت توسعه ماهواره‌برها را باید در ابعاد دفاعی و نظامی نیز بررسی کرد؛ فناوری فضایی در شرایط جنگی می‌تواند در حوزه‌هایی نظیر شناسایی و پایش، ارتباطات امن، ناوبری و دریافت اطلاعات از تحولات میدانی نقش‌آفرین باشد، البته نوع و میزان این کاربردها به قابلیت ماهواره‌ها و زیرساخت‌های پشتیبان وابسته است، از این منظر توسعه ماهواره‌برهای بومی و افزایش توانایی کشور برای دسترسی مستقل به مدار اهمیتی راهبردی دارد.

کاظمی عنوان کرد: نکته قابل‌توجه این است که تداوم برنامه‌های فضایی ایران در شرایط جنگی، نشان‌دهنده ادامه فعالیت در یکی از حوزه‌های پیچیده و بلندمدت فناوری است؛ حوزه‌ای که توسعه آن به دانش تخصصی، زیرساخت صنعتی و زنجیره‌ای از توانمندی‌های مهندسی نیاز دارد، بنابراین ادامه پرتاب ماهواره‌ها در چنین شرایطی را باید از منظر حفظ ظرفیت علمی و صنعتی کشور و تقویت توانمندی‌های راهبردی آن، رویدادی قابل‌توجه دانست.

∎​