گروه دیپلماتیک - همشهری آنلاین: جنگ انتخابی آمریکا علیه ایران در حالی وارد هشتمین ماه خود شده که دونالد ترامپ بارها به شکلی اغراق‌آمیز مدعی شده صادرات نفت از تنگه هرمز به سطح پیش از جنگ نزدیک شده و آمریکایی‌ها کنترل تنگه را در اختیار دارند.
اندیشکده آمریکایی شورای روابط خارجی نوشته: حتی وضعیت مورد ادعای ترامپ (نزدیک شدن صادرات نفت به سطح پیش از جنگ) هم نشان‌دهنده دست بالای واشنگتن در تحولات نیست و اگر هدف پایان جنگ باشد، در نهایت مسیر مذاکره و توافق ــ همراه با امتیاز دادن به ایران اجتناب‌ناپذیر است. دلایلی که در این گزارش ذکر شده را در ادامه می‌خوانیم:
چرا آمریکا دست بالا را ندارد؟
- تنگه هرمز همچنان یک گلوگاه پرخطر است. ایران همچنان عاملی تاثیرگذار بر عبور و مرور تنگه است و عبور نفتکش‌ها تا حد زیادی به حضور گسترده نیروی دریایی آمریکا وابسته است؛ حضوری که هزینه‌بر و در بلندمدت دشوار است.
- هزینه انتقال نفت به‌شدت افزایش یافته است. هزینه انتقال یک بشکه نفت از خاورمیانه به چین از حدود ۷ دلار پیش از جنگ به حدود ۳۵ دلار رسیده است. بنابراین افزایش حجم صادرات الزاماً به معنای عادی شدن بازار نفت نیست.
- قیمت نفت هنوز بسیار بالاتر از سطح پیش از جنگ است. قیمت نفت برنت همچنان بالای ۱۰۰ دلار در هر بشکه قرار دارد؛ یعنی حدود ۴۰ درصد بیشتر از روز پیش از آغاز جنگ. این مسئله نشان می‌دهد بازار هنوز جنگ را یک بحران جدی عرضه تلقی می‌کند.
- افزایش قیمت انرژی به اقتصاد آمریکا نیز فشار وارد کرده است. قیمت بنزین و به‌ویژه گازوئیل در آمریکا افزایش قابل توجهی داشته و همین فشار اقتصادی باعث شده کشورهای گروه هفت بخشی از ذخایر راهبردی خود را آزاد کنند.
- تبعات جنگ فقط به اختلال در صادرات نفت خام محدود نمی‌شود. خسارت‌های جنگ به پالایشگاه‌ها و تأسیسات فرآوری در منطقه، صادرات فرآورده‌های نفتی و گاز طبیعی مایع‌شده (LNG) را نیز تحت تأثیر قرار داده است.
چرا ایران تسلیم نمی‌شود؟
- گرچه شرایط برای ایران هم دشوار شده این کشور سابقه طولانی در تحمل تحریم‌های آمریکا دارد. به همین دلیل فشار اقتصادی لزوماً تهران را به پذیرش شروط واشنگتن وادار نمی‌کند.
- حتی اگر اقتصاد ایران آسیب ببیند، این مسئله تضمین نمی‌کند که ایران برنامه موشکی و هسته‌ای خود را کنار بگذارد یا حمایت از متحدان منطقه‌ای اش را متوقف کند.
- ایران همچنان ابزارهای نظامی برای ادامه جنگ دارد. موشک‌ها و پهپادهای ایران همچنان کارمد است و تهران توان تاثیرگذاری بر بازار انرژی را دارد.
- جغرافیای منطقه به ایران امکان فشار از چند مسیر را می‌دهد. علاوه بر تنگه هرمز، تنگه باب‌المندب و مسیرهای انتقال نفت در دریای سرخ نیز می‌توانند تحت تأثیر حملات متحدان ایران قرار بگیرند.
- افزایش حضور نظامی آمریکا الزاماً به معنای نزدیک شدن به پیروزی نیست. واشنگتن در حال افزایش حضور دریایی خود در منطقه است، اما بمباران بیشتر لزوماً ایران را به تسلیم وادار نمی‌کند؛ به‌خصوص پس از ماه‌ها حملات نظامی.