بررسی تحولات اخیر در شریان های اصلی انتقال انرژی نشان می دهد که ناامنی در آبراه های راهبردی، فراتر از نوسانات مقطعی قیمت نفت، معادله اقتصاد حمل ونقل دریایی را دگرگون ساخته است.
جهش هزینه های بیمه و ۳ برابر شدن تعرفه ترانزیت دریایی
به گزارش سرویس دریایی تین نیوز، به گفته احسان جنابی، کارشناس حوزه انرژی، ۶۰ درصد از نفت و فرآورده های نفتی جهان از طریق شناورها جابه جا می شوند و با تشدید تنش ها، حق بیمه جنگی نفتکش ها از ۰.۰۵ درصد به ۰.۵ درصد ارزش محموله رسیده که به معنای جهش هزینه بیمه هر سفر یک شناور ۱۲۰ میلیون دلاری از ۴۰ هزار به ۶۰۰ هزار دلار است. این جهش خیره کننده در بازار بیمه لندن، در کنار جهش نرخ کرایه نفتکش های غول پیکر (VLCC)، سبب شده تا هزینه انتقال هر بشکه نفت خام از مبدا خلیج فارس به مقاصد آسیایی از ۲ دلار به حداقل ۶ دلار افزایش یابد؛ هزینه ای سربار و ماندگار که مستقیماً بر بهای تمام شده نفت و فرآورده های پالایشی تحمیل می شود.
طولانی شدن مسیر دریانوردی و چالش سوخت رسانی به ناوگان
پیامد ثانویه اختلال در تنگه هرمز و مسدود شدن گلوگاه باب المندب، اجبار شرکت های کشتیرانی به دور زدن قاره آفریقا و افزایش چشمگیر مدت زمان حمل محموله ها است. در شرایطی که پالایشگاه های خریدار مبنای زنجیره تامین خود را بر بازه زمانی ۱۷ روزه تنظیم کرده بودند، اکنون این زمان به ۳۵ روز افزایش یافته که خطر توقف اضطراری عملیات پالایشگاهی را به همراه دارد. از سوی دیگر، این انحراف مسیر نه تنها اثر تورمی ۶ تا ۹ ماهه بر زنجیره بنزین و سوخت بر جای می گذارد، بلکه ناوگان دریایی را با یک بحران عملیاتی کم سابقه مواجه کرده است؛ چرا که مخازن سوخت نفتکش ها عمدتاً برای دریانوردی های حداکثر ۲۰ روزه طراحی شده اند و تداوم سفرهای ۳۵ روزه، تامین سوخت مصرفی خود شناورها را نیز با چالش روبه رو می کند.
سقوط ۹۰ درصدی تردد در هرمز و آسیب پذیری مطلق بازار ال ان جی
داده های میدانی حاکی از آن است که از زمان آغاز تنش ها دست کم ۷۵ شناور هدف حمله قرار گرفته اند و تردد روزانه از تنگه هرمز از ۱۲۵ فروند به حدود ۷ تا ۱۵ فروند سقوط کرده است؛ امری که نشان دهنده عدم رغبت مالکان کشتی ها به پذیرش ریسک عبور از این آبراهه است. در این میان، آسیب پذیری بازار گاز مایع (LNG) به مراتب بحرانی تر از نفت خام ارزیابی می شود؛ زیرا بر خلاف نفت، هیچ خط لوله جایگزینی برای گاز مایع وجود ندارد و وابستگی آن به حمل دریایی ۱۰۰ درصدی است. افزایش ۱۵ روزه ترانزیت ال ان جی پتانسیل جهش قیمت هر میلیون BTU گاز در بازارهای ژاپن و کره جنوبی از ۱۲ به ۲۵ دلار را دارد که در کنار تثبیت کف قیمتی ۹۵ دلاری برای نفت برنت، نشان می دهد بحران لجستیک در هرمز در حال تحمیل یک تورم فراگیر به مصرف کنندگان نهایی در سراسر جهان است.