به گزارش مفدا مشهد، دکتر زهره امامدادی، پزشک و عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مسیر علمی خود را از تحصیل در رشته پزشکی عمومی آغاز کرده و پس از گذراندن دوره تخصص آسیبشناسی، امروز در عرصه آموزش و دانشگاه به فعالیت مشغول است؛ مسیری که در کنار دانش و تخصص، با انس و ارتباط او با قرآن از دوران کودکی همراه بوده است.
برای این پزشک جوان، قرآن تنها مجموعهای از آیات حفظشده نیست؛ بلکه بخشی از زندگی و نگاه او به مسیر علم، کار و مواجهه با دشواریهای زندگی است. در میان آیات قرآن، «فَإِنِّی قَرِیبٌ» از آیه ۱۸۶ سوره مبارکه بقره برای او جایگاهی ویژه دارد؛ عبارتی که یادآور نزدیکی خداوند و مایه آرامش در روزهای خستگی، نگرانی و تردید است.
در این گفتوگو، مفدا مشهد با دکتر زهره امامدادی درباره مسیر تحصیلی، تجربه حفظ قرآن، نقش آموزههای قرآنی در زندگی و فعالیت حرفهای، پیوند میان علم و معنویت و راههای ارتباط مؤثرتر نسل جوان با فرهنگ اسلامی ـ ایرانی به گفتوگو نشسته است.
مفدا مشهد: لطفاً از مسیر تحصیلی و فعالیت دانشگاهی خودتان برایمان بگویید.
دکتر زهره امامدادی: من از سال ۱۳۹۲ وارد دانشگاه علوم پزشکی مشهد شدم و مسیر علمیام را با تحصیل در رشته پزشکی عمومی آغاز کردم. پس از پایان دوره پزشکی عمومی، در آزمون تخصص شرکت کردم و از سال ۱۴۰۰ دوره تخصص آسیبشناسی را در همین دانشگاه آغاز کردم. در سال ۱۴۰۴ نیز در آزمون دانشنامه تخصصی شرکت کردم و در جمع پنج درصد برتر این آزمون قرار گرفتم. در حال حاضر دوران طرح خودم را به عنوان عضو هیأت علمی گروه آسیبشناسی دانشکده پزشکی مشهد سپری میکنم.
مفدا مشهد: در کنار این مسیر علمی، ارتباط شما با قرآن از چه زمانی آغاز شد؟
دکتر امامدادی: ارتباط من با قرآن از دوران کودکی شکل گرفت. حفظ قرآن را از همان سالها شروع کردم و به مرور احساس کردم قرآن فقط مجموعهای از آیات برای حفظ کردن نیست، بلکه میتواند در زندگی انسان حضور داشته باشد و بر نگاه او به مسائل مختلف اثر بگذارد.
هرچه مسیر تحصیل و فعالیت حرفهایام جدیتر شد، اهمیت حفظ این ارتباط برایم بیشتر شد. دوست داشتم در کنار درس و فعالیت علمی، کاری داشته باشم که هم ذهنم را فعال و پویا نگه دارد و هم برای زندگی معنویام مفید باشد.
مفدا مشهد: حفظ قرآن در دوران تحصیل و فعالیت حرفهای چه تأثیری بر زندگی شما داشته است؟
دکتر امامدادی: برای من حفظ قرآن به مرور از یک فعالیت صرفاً قرآنی فراتر رفت و به بخشی از سبک زندگیام تبدیل شد. در دورههایی که حجم درس و کار زیاد بود، قرآن فرصتی بود تا از فضای روزمره فاصله بگیرم و دوباره به این موضوع فکر کنم که زندگی فقط در درس، کار و پیشرفت علمی خلاصه نمیشود.
احساس میکنم این ارتباط علاوه بر اینکه یک سرمایه معنوی برای من بوده، آرامش و پویایی ذهنی بیشتری هم ایجاد کرده و باعث شده اتفاقات زندگی را با نگاه متفاوتی ببینم.
مفدا مشهد: اگر بخواهید مهمترین درسی را که قرآن در دوران دانشجویی و زندگی به شما آموخته در یک واژه خلاصه کنید، چه واژهای را انتخاب میکنید؟
دکتر امامدادی: «توکل».یکی از آیاتی که همیشه برای من آموزنده بوده، این است: «وَمَن یَتَوَکَّلْ عَلَی اللَّهِ فَهُوَ حَسْبُهُ». به نظرم انسان باید تمام تلاش خودش را برای انجام وظیفهاش به کار بگیرد، اما در نهایت نتیجه را به خداوند بسپارد.
توکل به معنای دست روی دست گذاشتن نیست؛ بلکه یعنی انسان تلاش خودش را انجام دهد و بعد نتیجه را به خدا واگذار کند. در این صورت اگر نتیجه برخلاف انتظار ما هم باشد، میتوانیم باور داشته باشیم که حتماً حکمتی در آن وجود دارد.
آیه ۲۱۶ سوره مبارکه بقره نیز در همین زمینه برای من بسیار قابل تأمل است؛ آنجا که خداوند میفرماید ممکن است چیزی را ناپسند بدانیم، در حالی که خیر ما در آن باشد و برعکس.
مفدا مشهد: به نظر شما قرآن چه نقشی میتواند در حوزه سلامت داشته باشد؟
دکتر امامدادی: قرآن کتاب پزشکی نیست، اما آموزههای مختلفی در آن وجود دارد که میتواند از مسیر فرهنگسازی، نگاه جامعه به سلامت و بهداشت را تحت تأثیر قرار دهد؛ موضوعاتی مانند تغذیه، روزهداری و توجه به برخی مواد غذایی.
به نظرم مهم این است که این مفاهیم را با زبان روز و متناسب با مخاطب امروز ارائه کنیم. برای مثال میتوان در کنار یک پیام قرآنی، یک نکته ساده و کاربردی پزشکی را با استفاده از تصویرسازی جذاب، داستان کوتاه یا نمونههای واقعی مطرح کرد.
این کار باعث میشود مخاطب هم با پیام قرآنی ارتباط برقرار کند و هم یک نکته مشخص و کاربردی درباره سلامت بیاموزد.
مفدا مشهد: شما برای ارتباط بهتر نسل جوان با فرهنگ اسلامی ـ ایرانی چه پیشنهادی دارید؟
دکتر امامدادی: به نظرم هنر میتواند زبان بسیار مؤثری برای ارتباط با نسل جوان باشد. به جای اینکه فقط درباره مفاهیم اسلامی ـ ایرانی صحبت کنیم، میتوانیم آنها را در قالب فعالیتهای هنری به دانشجویان معرفی کنیم.
برای مثال میتوان دورههای کوتاه و جذابی در زمینههایی مانند نقاشی، تذهیب، خوشنویسی و تئاتر با حضور استادان حرفهای برگزار کرد و مفاهیم اسلامی ـ ایرانی را در این فعالیتها به کار گرفت.
در ادامه نیز میتوان آثار دانشجویان را در قالب نمایشگاه یا جشنوارهای با محوریت موضوعات مذهبی، ملی و هنری به نمایش گذاشت و برای آثار برگزیده امتیاز یا جایزه در نظر گرفت.
این شیوه باعث میشود دانشجو هم یک مهارت جدید یاد بگیرد و هم بدون اینکه احساس کند در یک برنامه صرفاً رسمی یا آموزشی قرار گرفته، با مفاهیم ارزشمند فرهنگی و دینی ارتباط برقرار کند.
مفدا مشهد: با توجه به فشردگی دوره پزشکی و تخصص، چطور توانستهاید میان فعالیت علمی و قرآنی تعادل برقرار کنید؟
دکتر امامدادی: به نظرم مهمترین مسئله، برنامهریزی و اولویتبندی است. اگر انسان برای کارهایی که برایش اهمیت دارند اولویت مشخصی داشته باشد، معمولاً میتواند برای هرکدام زمان مناسبی پیدا کند.
فعالیت علمی و تخصصی نباید به معنای کنار گذاشتن سایر ابعاد زندگی باشد. اتفاقاً فعالیتهای فرهنگی و قرآنی میتوانند به آرامش ذهن، تمرکز و افزایش انگیزه کمک کنند و در نهایت حتی بر عملکرد علمی و حرفهای فرد نیز اثر مثبت بگذارند.
مفدا مشهد: در میان آیات قرآن، کدام آیه بیش از همه برای شما آرامشبخش است؟
دکتر امامدادی: آیه ۱۸۶ سوره مبارکه بقره جایگاه ویژهای برای من دارد؛ بهخصوص عبارت «فَإِنِّی قَرِیبٌ»؛ یعنی «من نزدیکم».
هر بار که این آیه را میخوانم، احساس میکنم جوشش عاطفی خاصی در وجودم شکل میگیرد. شاید به دلیل تصویر زیبایی که این آیه از رابطه خداوند و انسان ارائه میدهد؛ جایی که خداوند میفرماید «من نزدیکم».
برای من همین مفهوم نزدیکی خداوند بسیار آرامشبخش است. اینکه خدایی که انسان به او تکیه میکند، دور و دستنیافتنی نیست؛ بلکه خودش میفرماید نزدیک است و دعای بندگانش را میشنود.
مفدا مشهد: این آیه در روزهای سخت زندگی چه معنایی برای شما پیدا میکند؟
دکتر امامدادی: وقتی انسان خسته، نگران یا دچار تردید میشود، یادآوری این موضوع که خداوند نزدیک است، میتواند امید و انگیزه را دوباره زنده کند.
گاهی فقط همین احساس که انسان در مسیر زندگی تنها نیست، میتواند آرامشبخش باشد. برای من «فَإِنِّی قَرِیبٌ» چنین معنایی دارد؛ یک یادآوری ساده اما عمیق که در روزهای سخت، خداوند را صدا بزنیم و بدانیم که او نزدیک است.
البته ادامه آیه هم برای من بسیار مهم است؛ آنجا که خداوند میفرماید: «فَلْیَسْتَجِیبُوا لِی»؛ یعنی انسان نیز باید دعوت خداوند را اجابت کند.
به نظرم این آیه یک رابطه دوسویه را نشان میدهد؛ انسان خدا را میخواند و از او یاری میخواهد، اما خودش هم باید دعوت خدا را اجابت کند و در مسیر درست گام بردارد.
مفدا مشهد: اگر بخواهید یک پیام قرآنی را با دانشجویان، بهویژه دانشجویانی که در مسیر تحصیل با خستگی و نگرانی روبهرو هستند، در میان بگذارید، چه میگویید؟
دکتر امامدادی: شاید همان «فَإِنِّی قَرِیبٌ» بهترین پیام باشد. انسان باید تلاش خودش را انجام دهد، وظیفهاش را به درستی بشناسد و برای رسیدن به هدف تلاش کند؛ اما نباید فراموش کند که در این مسیر تنها نیست.
به نظرم اگر انسان بتواند میان تلاش، توکل و ارتباط با خدا تعادل برقرار کند، حتی در روزهای دشوار هم میتواند امیدش را حفظ کند.
برای من، قرآن از دوران کودکی تا امروز همراه این مسیر بوده است؛ از سالهای تحصیل پزشکی تا دوره تخصص و ورود به عرصه دانشگاهی. شاید مهمترین چیزی که از این همراهی یاد گرفتهام این باشد که علم و معنویت میتوانند در کنار یکدیگر مسیر زندگی انسان را کاملتر کنند.