به گزارش ایرنا، در هیاهوی دنیای دیجیتال امروز، جایی که هر کلیک میتواند دریچهای به سوی انسانیت باز کند یا راهی به تاریکخانه فریب بگشاید، نیکوکاری حضوری پررنگ و دوگانه یافته است.
گاه یک پیام استمداد از سوی هموطنی دردمند، جرقهای برای شتاب گرفتن موجی از همدلی و مهربانی میشود؛ موجی که موسسات خیریه را در فضای مجازی فعالتر از همیشه به صحنه میآورد و نویدبخش رساندن یاری به نیازمندان واقعی است.
این فرصتی بیبدیل است برای دستگیری از نیازمندان، برای تزریق امید به کالبد ناامیدی و برای تحقق نیتهای خیری که در دل هر انسان نیکاندیش میتپد.
اما در همین فضا، همانند هر ابزار قدرتمندی، دریچهای نیز به روی سواستفادهگران گشوده شده است. کسانی که با قلم دروغین و احساسات برانگیخته، سعی در ربودن گنجینه اعتماد مردم و تصاحب ثمره نیات پاک آنها دارند.
اینجاست که ضرورت راستیآزمایی همچون سپری در برابر این جسارتهای ناخواسته قد علم میکند.
اعتماد، مهمتر از هیجان؛ به هر صفحهای پول نفرستید
یکی از مهمترین نکاتی که در این زمینه باید جدی گرفته شود، موضوع اعتمادسنجی است.
ظاهر حرفهای یک صفحه، تعداد دنبالکنندگان یا حتی انتشار چند تصویر احساسی، بههیچ وجه بهتنهایی نشانه اعتبار یک خیریه نیست
در فضای مجازی، ظاهر حرفهای یک صفحه، تعداد دنبالکنندگان یا حتی انتشار چند تصویر احساسی، بههیچ وجه بهتنهایی نشانه اعتبار یک خیریه نیست.
مجیدپورخیاط، سرپرست سازمان های مردم نهاد دانشگاه علوم پزشکی خراسان شمالی در این باره هشدار میدهد: در کنار موسسات مجاز و شفاف، گاهی گروههای خودجوش و بدون مجوز نیز در فضای مجازی با عنوان کمک به بیماران فعالیت میکنند.
این گروهها، چون تحت نظارت دقیق نیستند و مجوز رسمی ندارند، ممکن است زمینهساز سو استفاده از احساسات انساندوستانه مردم شوند.
به بیان سادهتر، هر درخواست کمک، لزوما درخواست قابل اعتمادی نیست.
خیر بودن نیت کافی نیست؛ مسیر خرج شدن کمکها هم باید درست باشد.
شفافیت؛ تنها چراغ راه اعتماد عمومی
اعتماد مردم به خیریهها، تنها با یک اصل کلیدی تقویت میشود: شفافیت.
پورخیاط در این باره می گوید: خیریهای که مسیر دریافت و هزینهکرد کمکها را روشن، مستند و قابل پیگیری نشان میدهد نهتنها اعتماد بیشتری جلب میکند بلکه به توسعه فرهنگ نیکوکاری در جامعه هم کمک میکند.
موسسات مجاز نیز باید گزارشهای مالی و عملکردی شفاف ارائه دهند و مشخص کنند کمکها دقیقا برای چه مواردی خرج میشود
وی می افزاید: موسسات مجاز نیز باید گزارشهای مالی و عملکردی شفاف ارائه دهند و مشخص کنند کمکها دقیقا برای چه مواردی خرج میشود.
سرپرست سازمان های مردم نهاد دانشگاه علوم پزشکی خراسان شمالی ادامه می دهد: هویت و وضعیت مددجویان را از مسیرهای قانونی بررسی و تحت نظارت نهادهای رسمی فعالیت کنند.
این شفافیت تنها به نفع مردم نیست بلکه به سود خود خیریهها هم هست زیرا که هرچه اعتماد بیشتر شود، مشارکت عمومی هم تقویت خواهد شد.
نیت خیر را کجا خرج کنیم؟ تنها مسیرهای مجوزدار
پورخیاط در بخش دیگری از صحبتهای خود، از مردم خواسته است که نیات خیر خود را تنها از طریق موسسات مجوزدار انجام دهند.
این توصیه، شاید در ظاهر ساده به نظر برسد اما در عمل میتواند جلوی بسیاری از سو استفادهها را بگیرد.
کمک به بیماران نیازمند، وقتی ارزشمندتر میشود که مطمئن باشیم این کمک واقعا به مقصد رسیده است. در غیر این صورت، نه تنها بیمار از آن بینصیب میماند، بلکه اعتماد عمومی نیز آسیب میبیند؛ و این بزرگترین لطمه برای فضای نیکوکاری است.
۱۴ موسسه و انجمن خیریه سلامت در خراسان شمالی
وی با بیان اینکه ۱۴ موسسه و انجمن خیریه در بخش سلامت خراسان شمالی، فعالیت دارند، می گوید: افزون بر این، در تمامی بیمارستانهای استان نیز موسسات خیریه بیمارستانی با مجوز رسمی فعالاند و کمکهای مردمی را به شکل شفاف و هدفمند به دست بیماران واقعی میرسانند.
پورخیاط ادامه می دهد: این موسسات، در واقع بازوی حمایتی نظام درمانی به شمار میآیند؛ بازویی که میتواند در کنار بیمارستانها و مراکز درمانی، بار مالی سنگین درمان را تا حدی از دوش بیماران نیازمند بردارد.
وی می گوید: از دارو و تجهیزات گرفته تا هزینههای بستری و درمانهای طولانیمدت، همگی از جمله حوزههایی هستند که این خیریهها در آن نقشآفرینی میکنند.
مهربانی لازم اما مهربانی آگاهانه مهمتر است
در روزگاری که هم نیازها بیشتر شده و هم مسیرهای ارتباطی گستردهتر، خیریههای سلامت میتوانند نقشی حیاتی در حمایت از بیماران نیازمند ایفا کنند.
اما در کنار این ظرفیت ارزشمند، یک ضرورت جدی هم وجود دارد: نظارت، مجوز و شفافیت.
فضای مجازی میتواند پلی برای رساندن کمکها به دست نیازمندان باشد اما تنها زمانی که مردم، نهادهای رسمی و موسسات خیریه، همزمان به اصول اعتماد و پاسخگویی پایبند باشند.