دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، در اقدامی غیرمعمول و خلاف رویه‌های دیپلماتیک، در شبکه اجتماعی تروث سوشال اعلام کرد که کی‌یر استارمر، نخست‌وزیر بریتانیا، به‌زودی از سمت خود کناره‌گیری خواهد کرد. ترامپ با اشاره به شکست استارمر در دو موضوع «مهاجرت» و «انرژی» (و خودداری از افزایش استخراج نفت دریای شمال)، این اقدام را نوعی طعنه به دولت بریتانیا تلقی کرد. این رفتار در ادامه الگوی مشخصی از برخورد تحقیرآمیز ترامپ با متحدان سنتی آمریکا، از جمله طعنه به پادشاه چارلز سوم در سفر به آمریکا و تحقیر جورجیا ملونی، نخست‌وزیر ایتالیا، است.

چالش میان ترامپ و استارمر

اعلام خبر کناره‌گیری یک رهبر خارجی توسط رئیس‌جمهور آمریکا، پیش از هرگونه بیانیه رسمی از سوی دولت آن کشور، نقض آشکار حاکمیت و عرف دیپلماتیک محسوب می‌شود. به‌ویژه اینکه در زمان انتشار این پیام، هنوز هیچ بیانیه رسمی از سوی دفتر استارمر منتشر نشده بود و منابع دولتی بریتانیا تأکید داشتند که نخست‌وزیر «بر انجام وظایف خود متمرکز است.
از سوی دیگر، لحن طعنه‌آمیز و محتوای قضاوتی پیام - که عملکرد استارمر را در دو حوزه کلیدی «شکست خورده» معرفی می‌کند - فراتر از اظهارنظر سیاسی معمول و در مرز دخالت در امور داخلی یک کشور متحد قرار می‌گیرد. همچنین، انتشار این پیام در بحبوحه بحران سیاسی داخلی بریتانیا، که با استعفای چندتن از اعضای کابینه و عملکرد ضعیف در انتخابات محلی همراه بود، نشان‌دهنده بهره‌برداری سیاسی از وضعیت ناپایدار یک متحد است.
این اولین رویارویی ترامپ با استارمر نبوده است. در ماه مارس پیش از این، ترامپ در پیامی مشابه، استارمر را به «خراب کردن» روابط تاریخی دو کشور متهم کرده بود و گفته بود که لندن استفاده از پایگاه‌های بریتانیا برای حمله به ایران را مسدود کرده است. ترامپ در آن پیام نوشته بود: «ما به یاد خواهیم داشت» و استارمر را فردی خواند که «بعد از پیروزی ما به جنگ می‌پیوندد.»
ترامپ همچنین استارمر را «وینستون چرچیل نیست» خوانده بود و ناوهای هواپیمابر بریتانیا را «اسباب‌بازی» توصیف کرده و تهدید کرده بود که توافق‌های تجاری را لغو و از ناتو خارج خواهد شد.
هرچند میان آمریکا و بریتانیا حاصل نزدیک به یک قرن همکاری در چارچوب منافع مشترک است که با پیوندهای فرهنگی، زبانی و ارزش‌های مشترک تقویت شده اما در زمان دولت ترامپ این روابط با چالش‌هایی همراه بوده است.
یکی از عوامل تشدیدکننده تنش‌ها، افزایش شکاف قدرت میان دو کشور است. در اواسط دهه ۲۰۰۰، تولید ناخالص داخلی بریتانیا حدود ۱۹.۵ درصد تولید ناخالص آمریکا بود، اما پیش‌بینی‌ها برای سال ۲۰۲۵ نشان می‌دهد که این رقم به حدود ۱۲.۳ درصد کاهش یافته است. همچنین تولید ناخالص سرانه بریتانیا از ۹۶ درصد به ۶۰.۵ درصد تولید ناخالص سرانه آمریکا تنزل یافته است. این عدم‌توازن، جایگاه بریتانیا را به‌عنوان شریکی هم‌ارز در معرض تردید قرار داده است.

ادامه تنش‎های کلامی در سفر چارلز به آمریکا
در آوریل ۲۰۲۶، پادشاه چارلز سوم و همسرش، ملکه کامیلا، سفری چهارروزه به آمریکا انجام دادند که نخستین سفر دولتی پادشاه بریتانیا به عنوان پادشاه محسوب می‌شد. این سفر که به مناسبت دویست و پنجاهمین سالگرد استقلال آمریکا از بریتانیا برنامه‌ریزی شده بود، در سایه تنش‌های شدید میان ترامپ و استارمر بر سر جنگ ایران صورت گرفت. ترامپ قبل از این سفر در اظهارنظری گفته بود: «اگر آمریکا نبود امروز کشور‌های اروپایی داشتند به زبان آلمانی صحبت می‌کردند.» پادشاه انگلیس نیز در سفر پاسخ رئیس جمهور آمریکا را داد و گفت: «آقای رئیس‌جمهور، شما به‌تازگی گفتید که اگر آمریکا نبود، کشور‌های اروپایی حالا داشتند به زبان آلمانی صحبت می‌کردند. جسارتاً باید بگویم که اگر ما هم نبودیم، شما حالا داشتید فرانسوی صحبت می‌کردید.»این سفر در حالی انجام شد که ۴۸ درصد از بریتانیایی‌ها بر اساس نظرسنجی یوگاو با لغو این سفر موافق بودند و برخی از سیاستمداران بریتانیا آن را «غیرقابل‌قبول» خواندند.
تحقیر ملونی و واکنش دیپلماتیک ایتالیا
اما ترامپ در نشست سران G7 در فرانسه نیز با همین الگوی رفتاری دبگر متحد آمریکا یعنی ایتالیا را تحقیر کرد. ترامپ در این نشست مدعی شد که جورجیا ملونی، نخست‌وزیر ایتالیا، «بارها و بارها» از او خواسته است که با هم عکس بگیرند و او از سر ترحم پذیرفته است. ملونی در پاسخ، ویدئویی در اینستاگرام منتشر کرد و گفت: «من به‌صراحت شگفت‌زده شده‌ام. نمی‌دانم چرا رئیس‌جمهور آمریکا این‌گونه با متحدان خود رفتار می‌کند و این اولین بار هم نیست.» ملونی در ادامه گفت: «متأسفانه او این عزم را نسبت به دشمنان غرب و دشمنان آمریکا نشان نمی‌دهد؛ همان کسانی که با رهبرانشان بسیار مسالمت‌آمیزتر رفتار می‌کند.» و تأکید کرد: «نکته‌ای که باید به خاطر داشته باشد این است که نه من و نه ایتالیا هرگز التماس نمی‌کنیم.» در پی این اتفاقات، آنتونیو تاجانی، وزیر خارجه ایتالیا، سفر برنامه‌ریزی‌شده خود به آمریکا را لغو کرد و اظهارات ترامپ را «توهین‌آمیز» خواند. این واکنش نشان‌دهنده عمق آسیب‌دیدگی روابط و خروج تنش‌ها از چارچوب معمول اختلافات سیاسی بود.

الگوی رفتاری ترامپ

بررسی رفاتر ترامپ با سران کشورهای دولت خود از فرانسه و اوکراین گرفته تا انگلیس و ایتالیا نشان‌دهنده الگوی مشخصی در رفتار ترامپ است:

· تحقیر عمومی رهبران متحد در فضای مجازی
· بزرگ‌نمایی اختلافات و تبدیل آن‌ها به بحران‌های شخصی
· تمایز قائل شدن میان نهادهای سلطنتی/تشریفاتی و دولت‌های منتخب
· استفاده از لحن طعنه‌آمیز و اظهار تأسف همراه با توهین

رفتارهای ترامپ در قالب یک الگوی فراگیر، اعتماد متحدان اروپایی به آمریکا را به‌شدت خدشه‌دار کرده است. ملونی که تا پیش از این تنها رهبر اروپایی حاضر در مراسم تحلیف ترامپ بود و روابط نزدیکی با او داشت، اکنون در موضع تقابل قرار گرفته است. رئیس‌جمهور آمریکا در حالی با زیر پا گذاشتن عرف‌های دیپلماتیک، متحدان سنتی آمریکا را به‌صورت عمومی تحقیر می‌کند که شکاف قدرت میان آمریکا و متحدان اروپایی‌اش در حال افزایش است و اتحادهای فراآتلانتیکی با چالش‌های بی‌سابقه‌ای مواجه شده‌اند.
یک دلیل این رویکرد ترامپ به شخصیت او برمی‌گردد. رابرت جی لیفتون روانپزشک تحقیقی با اشاره به خودشیفتگی ترامپ معتقد است برای وی تنها نقطه مرجع، خودش است. رفتار او با دیگری از خانواده خود گرفته تا مستاجرانش، رقبای سیاسی، قربانیان آتش‌سوزی لس‌آنجلس و مردم آواره غزه نه تنها نشانگر عدم همدلی، بلکه‌ نشان دهنده کوری عاطفی است. نکته‌ مهمی که این روانپزشک یادآور شد این است که ترامپ از تحقیر دیگران لذت می‌برد؛ زیرا این کار، او را در مرکز صحنه نگه می‌دارد.
نتیجه این رویکرد ترامپ، افزایش گسل بی‌اعتمادی بین آمریکا و متحدان به ویژه اروپایی‌ها شده است. شخصیت تهاجمی، بی‌پروا و غیرقابل پیش‌بینی ترامپ بیش از همه باعث بلاتکلیفی و تردید رهبران خارجی درباره سیاست‌ها و اهداف آمریکا شده است. استفان والت در مقاله خود در فارن پالیسی در سوم فوریه با اشاره به اظهارات ترامپ در مورد کانادا، کانال پاناما و گرینلند گفته است «اکنون رویکرد ترامپ این پیام را به متحدان منتقل می‌کند که شاید کشور بعدی مورد تهدید ترامپ باشند.»