شناسهٔ خبر: 78527401 - سرویس سیاسی
نسخه قابل چاپ منبع: آنا | لینک خبر

کار سخت «صفا با خانواده» برای روایت بحران و وطن‌دوستی در بستر طنز

انتخاب قالب طنز برای یک موضوع ملتهب، نشان‌دهنده تلاشی آگاهانه برای تلطیف فضای روایی و نزدیک‌کردن مخاطب به یک موضوع حساس است. انتخاب قالب طنز برای یک موضوع ملتهب، نشان‌دهنده تلاشی آگاهانه برای تلطیف فضای روایی و نزدیک‌کردن مخاطب به یک موضوع حساس است.

صاحب‌خبر -

به گزارش خبرنگار خبرگزاری آنا، سریال «صفا با خانواده» جدیدترین اثر منوچهر هادی و از تولیدات مرکز سیمافیلم است؛ مجموعه‌ای که به دلیل ترکیب متفاوت کمدی، موقعیت امنیتی و روایت اجتماعی بسیاری از مخاطبان منتظر پخش آن بودند. این سریال که به گفته عواملش اولین سریال طنز تلویزیون درباره جنگ ۱۲ روزه محسوب می‌شود، می‌کوشد از دل یک اتفاق پرتنش، روایتی سرگرم‌کننده، خانوادگی و در عین حال معنادار ارائه دهد. روایتی که هم به زندگی روزمره مردم نزدیک است و هم از مسئله‌ای جدی و ملتهب الهام می‌گیرد.

هسته اصلی داستان، بر محور مردی به نام صفا می‌چرخد؛ شخصیتی که با بازی احمد مهرانفر شکل گرفته است. صفا برای تهیه هدیه تولد فرزندش، ناخواسته وارد ماجرایی پیچیده و امنیتی می‌شود و در ادامه، زندگی‌اش دستخوش تغییراتی اساسی خواهد شد. در روایت دیگری از همین قصه آمده است که او در جریان جنگ ۱۲ روزه، به‌صورت اتفاقی سر از یک پایگاه دشمن درمی‌آورد؛ رخدادی که زندگی‌اش را از اساس تغییر می‌دهد. همین نقطه آغاز، ظرفیت اصلی سریال را شکل می‌دهد. ورود یک شخصیت معمولی و خرده‌پا به موقعیتی غیرعادی، پرتنش و پرتعلیق که امکان خلق کمدی موقعیت و در عین حال درام اجتماعی را فراهم می‌کند.

منوچهر هادی و بازگشت به روایت‌های پرمخاطب

نام منوچهر هادی برای کارگردانی این سریال، بار دیگر نامی را تداعی می‌کند که در کارنامه او و در سبد تولیدات تلویزیون آشناست. هادی در سال‌های اخیر با مجموعه‌هایی، چون «خداحافظ بچه»، «دلدادگان» و «نیسان آبی» شناخته شده است. آثاری که نشان می‌دهند او هم در فضای ملودرام خانوادگی و هم در کمدی اجتماعی تجربه دارد. همین پیشینه باعث شده «صفا با خانواده» نه یک تجربه تصادفی بلکه ادامه طبیعی مسیر سریال‌سازی او در بازنمایی روابط خانوادگی، طبقات متوسط و موقعیت‌های پرکشش اجتماعی باشد.

با این حال، این سریال از یک جهت نسبت به آثار پیشین هادی متفاوت است. آن‌هم قرار گرفتن در بستر جنگ ۱۲ روزه است. این انتخاب، سریال را از یک کمدی مطلق جدا می‌کند و آن را به اثری بدل می‌کند که می‌خواهد از دل یک رخداد ملی و امنیتی، حس زندگی، شوخ‌طبعی، همدلی و تاب‌آوری اجتماعی را بازنمایی کند. چنین رویکردی در تلویزیون و در این اثر تا حد زیادی به درستی اجرا شده است و توانسته از شعارزدگی فاصله بگیرد و به تولید اثری نزدیک به تجربه زیسته مردم منجر شود.

نویسندگی و تکیه بر تجربه اجتماعی کایدان و کریمی

بابک کایدان و پدرام کریمی به‌عنوان نویسندگان سریال، یکی از نقاط اتکای این پروژه‌اند. این دو از جمله نویسندگانی هستند که در آثار اجتماعی تلویزیونی و سینمایی حضور داشته‌اند و با زبان قصه‌گویی مخاطب‌پسند و مبتنی بر کشمکش‌های انسانی آشنایی دارند. حضور آنان این امید را تقویت می‌کند که «صفا با خانواده» فقط بر پایه ایده‌ای جذاب بنا نشده بلکه از فیلمنامه‌ای برخوردار است که توانسته میان طنز، تعلیق، احساس و پیام اجتماعی تعادل برقرار کند.

در سریالی با چنین موضوعی، فیلمنامه نقش کلیدی دارد. اگر موقعیت جنگی به‌درستی پرداخته نمی‌شد، ممکن بود اثر به سمت اغراق یا تصنع برود، اما نویسندگان توانسته‌اند شخصیت صفا را انسانی، باورپذیر و دارای لحن کمدی قابل لمس طراحی کنند تا سریال بتواند از دل یک موقعیت خاص، به تجربه‌ای عمومی و همدلانه تبدیل شود. به همین دلیل، تجربه کایدان و کریمی در پرداخت اجتماعی و خانوادگی، برای این پروژه یک مزیت جدی به شمار می‌آید.

انتخاب احمد مهرانفر برای نقش صفا

یکی از مهم‌ترین جذابیت‌های این سریال، حضور احمد مهرانفر در نقش اصلی است. مهرانفر در سال‌های اخیر نشان داده که توانایی ویژه‌ای در ساختن شخصیت‌های محبوب، ریزبین، قابل‌باور و طنزآفرین دارد. نقش صفا نیز بر همین توانایی‌ها تکیه دارد. شخصیتی که از طبقه‌ای معمولی می‌آید، ناگهان با موقعیتی غیرعادی روبه‌رو می‌شود و در جریان آن، هم خنده می‌آفریند و هم مخاطب را درگیر سرنوشت خود می‌کند.

نکته مهم در انتخاب مهرانفر این است که او ترکیب کمدی و هیجان را در بازی خود تجمیع کرده است. طبق توضیح ارائه‌شده، این نقش با فراز و فرود‌های احساسی و موقعیت‌های پرتنش همراه است و همین مسئله، آن را از بسیاری از کاراکتر‌های پیشین کارنامه مهرانفر جدا کرده است. در واقع، صفا قرار نیست فقط یک شخصیت شوخ‌طبع باشد، او باید همزمان اضطراب، سردرگمی، ترس، مسئولیت‌پذیری و نهایتا بلوغ را هم نشان دهد. این پیچیدگی، ظرفیت بازیگری مهرانفر را برجسته‌تر می‌کند.

بازیگران مکمل و نقش خانواده در پیشبرد قصه

در کنار مهرانفر، ترکیب بازیگران سریال نیز قابل توجه است. آشا محرابی، روح‌الله زمانی، فاطیما بهارمست، نفس بازغی، بهرنگ علوی، آرش سلامی، لادن ژاوه‌وند و بهنام شرفی از دیگر بازیگران این مجموعه هستند. این ترکیب، هم از چهره‌های

شناخته‌شده بهره می‌برد و هم از بازیگرانی که توانسته‌اند به جهان داستانی سریال رنگ و تنوع ببخشند.

از میان این نقش‌ها، شخصیت بی‌بی با بازی لادن ژاوه‌وند جایگاه مناسب و قابل توجهی دارد. شخصیتی که در بستر روابط خانوادگی، گرمای عاطفی و بعد بومی قصه را تقویت کرده است. اساسا سریالی که عنوانش «صفا با خانواده» است، نمی‌تواند بدون یک بافت خانوادگی زنده و قابل لمس پیش برود؛ بنابراین حضور این بازیگران، به‌ویژه در نقش‌هایی که به فضای خانه و خانواده نزدیک‌اند، برای خلق حس صمیمیت و همذات‌پنداری ضروری است.

فیلمبرداری در تهران و کاشان و پیوند فضای شهری و بومی

فیلمبرداری سریال در تهران و کاشان انجام شده و همین انتخاب لوکیشن‌ها، می‌تواند به عمق تصویری و فضاسازی آن کمک کرده است. تهران به‌عنوان فضای شهری پرشتاب و کاشان به‌عنوان شهری با هویت فرهنگی و بافت خاص، امکان شکل‌گیری دو بعد متفاوت از روایت را فراهم می‌کنند. از یک‌سو زندگی مدرن و شلوغ و از سوی دیگر فضایی ریشه‌دارتر و خانوادگی‌تر.

این انتخاب‌ها برای سریالی که می‌خواهد درباره خانواده، مسئولیت‌پذیری، وطن‌دوستی و مسائل اجتماعی حرف بزند، کاملا معنادار است. چون قصه‌ای که از متن زندگی روزمره شروع می‌شود و به ماجرایی امنیتی می‌رسد، نیاز دارد در بستر مکانی باورپذیر و ملموس روایت شود.

اولین سریال طنز تلویزیون درباره جنگ ۱۲ روزه

یکی از مهم‌ترین ویژگی «صفا با خانواده» همین باشد که به‌عنوان اولین سریال طنز تلویزیون از جنگ ۱۲ روزه معرفی شده است. این نکته از چند جهت اهمیت دارد. نخست اینکه رسانه ملی به‌جای فاصله گرفتن از رخداد‌های روز، تلاش کرده آنها را در قالبی نمایشی و قابل‌قبول برای مخاطب بازتاب دهد. دوم اینکه انتخاب قالب طنز برای یک موضوع ملتهب، نشان‌دهنده تلاشی آگاهانه برای تلطیف فضای روایی و نزدیک‌کردن مخاطب به یک موضوع حساس است.

در چنین آثاری، طنز فقط ابزار خنداندن نیست بلکه وسیله‌ای برای فهم‌پذیر کردن واقعیت‌های سخت است. باتوجه به آنکه سریال توانسته از خلال شوخی، موقعیت‌های کمیک و دیالوگ‌های طبیعی، لایه‌های جدی‌تری مثل ترس، مسئولیت، وطن‌دوستی و اخلاق خانوادگی را منتقل کند، بنابراین می‌توان گفت به نمونه‌ای موفق از طنز اجتماعی موقعیت‌محور تبدیل نیز تبدیل شده است.

رویکرد رسانه ملی و توجه به مسائل روز و انتقال حال خوب

تولید چنین اثری در سیمافیلم را می‌توان بخشی از رویکرد کلان رسانه ملی در توجه به مسائل روز جامعه و همزمان انتقال حال خوب به مخاطب دانست. در فضایی که بخش مهمی از مخاطبان تلویزیون به دنبال قصه‌هایی نزدیک به زندگی، امیدبخش و دارای کارکرد سرگرم‌کننده هستند، سریال‌هایی از این دست می‌توانند نقش مهمی ایفا کنند. «صفا با خانواده» دقیقا در همین نقطه ایستاده است. از یک‌سو به وقایع و دغدغه‌های واقعی معاصر اشاره می‌کند و از سوی دیگر تلاش دارد در دل این موقعیت‌های جدی، طنز، انرژی و حس زندگی را حفظ کند. این همان مسیری است که رسانه ملی بار‌ها بر آن تأکید کرده، یعنی استفاده از سریال‌های داستان‌محور برای بازتاب مسائل جامعه، بدون آنکه لحن اثر به‌طور کامل تلخ یا گزارشی شود.

«صفا با خانواده» در نگاه اول، فقط یک سریال کمدی_اجتماعی نیست بلکه تلاشی است برای روایت یک موقعیت خاص از زاویه‌ای تازه. حضور منوچهر هادی در مقام کارگردان، بابک کایدان و پدرام کریمی در مقام نویسندگان و احمد مهرانفر در نقش اصلی، به این پروژه هویت مشخصی داده است. از سوی دیگر، پیوند دادن قصه با جنگ ۱۲ روزه، آن را به اثری قابل اعتنا در تلویزیون تبدیل کرده؛ اثری که می‌خواهد از دل یک موقعیت امنیتی، به خانواده، وطن، مسئولیت و امید برسد.

تا به اینجای کار، این مؤلفه‌ها در اجرا به تعادل رسیده‌اند، «صفا با خانواده» هم در جذب مخاطب موفق است و هم در ثبت یک تجربه تازه در تلویزیون. تجربه‌ای که نشان می‌دهد رسانه ملی هنوز می‌تواند با تکیه بر قصه، بازیگر مناسب و نگاه روزآمد، حال خوب را در قالبی جدی و سرگرم‌کننده به خانه‌ها بیاورد.

انتهای پیام/