هوشنگ صیدالی در گفتوگو با خبرنگار شانا ضمن اشاره به موضوع آسیب به پالایشگاههای گازی در جنگ تحمیلی سوم، بیان کرد: خوشبختانه همانطور که وزیر نفت هم اعلام کرد، با تلاش همکارانم در صنعت نفت حدود ۳۰ میلیون متر مکعب گاز ازدسترفته به شبکه بازگشت و این روند در ماههای آینده ادامه خواهد داشت؛ هرچند کل ظرفیت ازدسترفته را نمیتوان در مدت کوتاه برگرداند و مردم باید کمک کنند تا این نعمت پایدار بماند.
وی با اشاره به روندهای جهانی در حوزه انرژی، بیان کرد: جهان در حال حرکت بهسمت مصرف انرژی الکتریکی است. اگر در ابتدای مسیر توسعه، گاز با بازده مناسب در نیروگاهها به برق تبدیل و سپس به خانوارها منتقل شده بود، بیشک با دستاوردهای بهینهتری روبهرو بودیم.
مدیر هماهنگی امور گازرسانی شرکت ملی گاز ایران با بیان اینکه شبکه گاز تا پایان عمر مفیدش به بهرهبرداری میرسد، اما همزمان باید تا حد امکان از وابستگی به یک نوع سوخت فاصله بگیریم، افزود: اتکا به یک سوخت واحد، رویکردی منطقی نیست و راهکار بهینه، ایجاد «سبد متنوع از منابع انرژی» است تا در صورت بروز هرگونه اختلال در تأمین یک نوع انرژی، امنیت کلی سیستم به خطر نیفتد و تداوم خدمات در کشور تضمین شود.
صیدالی با تشریح وضع پروژههای توسعهای، گفت: فرایند گازرسانی در کشور، بهجز استان سیستان و بلوچستان و بخشهایی از کرمان و هرمزگان، در دیگر مناطق به مرحله نهایی رسیده و در دیگر استانها تنها تعدادی محدود از شهرها و روستاهای کوچک باقی ماندهاند که به دلیل موقعیت کوهستانی و سختگذربودن، گازرسانی به آنها در حال بررسی است.
وی همچنین با اشاره به پروژههای فعال در شرق کشور، یادآور شد: تعداد قابل توجهی پروژه در سیستان و بلوچستان در حال اجرا داریم که با تکمیل آنها در ۲ سال آینده، توازن زیرساختی در بهرهمندی از نعمت گاز در همه استانهای کشور برقرار میشود.
هدفمندی ناقص و چالش مدیریت مصرف
مدیر هماهنگی امور گازرسانی شرکت ملی گاز ایران در توصیفی از تفاوت دوران پیش و پس از گازرسانی، به دشواریهای استفاده از سوختهای سنتی اشاره کرد و گفت: در گذشته روشنکردن یک چراغ ساده با چالشهای زیادی همراه بود؛ از بوی آزاردهنده نفت گرفته تا خطرهای استفاده از سوختهای جایگزین که هر بار با ریسکهای جدی همراه بود.
صیدالی با یادآوری خاطرهای از دوران مدیریت استانی خود در منطقهای جنگلی، افزود: هرگز لحظه رسیدن گاز به آن روستا را فراموش نمیکنم، زمانی که نخستین شعله روشن شد، نفس راحتی که مردم کشیدند و گفتند که «بالاخره از دست هیزم راحت شدیم»، برای من فراموشنشدنی است.
وی تصریح کرد: برنامه گازرسانی شاید با انتقادهایی روبهرو باشد، اما این مسیر برای راحتی مردم پیموده شد و خوشبختانه امروز آنها در آسایش بیشتری به سر میبرند.
مدیر هماهنگی امور گازرسانی شرکت ملی گاز ایران با اشاره به دیگر چالش بنیادی در حوزه انرژی، گفت: در کنار سیاستهای توسعه، یکی از اشتباههای اساسی، اجرا نادرست قانون هدفمندسازی بود. تثبیت قیمت گاز در ۱۴ سال گذشته سبب شد ارزش این ماده انرژیزا در دیدگاه مصرفکننده کمرنگ شود؛ زیرا پرداخت هزینهای متناسب با ارزش واقعی آن انجام نشده است.
صیدالی تأکید کرد: بدون بازنگری در این سیاستها و اجرای درست هدفمندسازی، تلاشها برای مدیریت مصرف، اثرگذاری لازم را ندارد.
وی با اشاره به فعالیتهای هدررفت انرژی در بخش مسکونی، یک مجتمع ۲۷ واحدی در تهران را مثال زد که مقدار مصرف آن با استانداردهای مسکونی فاصله داشت، مصرف در این مجتمع بهگونهای بود که صورتحساب گاز آن برای ۲ ماه، بیش از ۲ میلیارد تومان شد؛ رقمی که نشاندهنده مصرفی نامتعارف و به اندازه یک شهر کوچک است.
مدیر هماهنگی امور گازرسانی شرکت ملی گاز ایران با انتقاد از طراحیهای نادرست تأسیساتی در بناهای لوکس، افزود: ظرفیت موتورخانه این مجتمع دو برابر نیاز واقعی آن طراحی شده بود که این موضوع راهکاری غیربهینه است. درحالیکه میتوان با صرف نیمی از هزینههای احداث این موتورخانه، کل سقف ساختمانهای هزارمتری و پنتهاوسها را به سیستمهای انرژی خورشیدی مجهز کرد تا نیاز به برق و گاز بهکلی برطرف شود. اکنون این مجتمع به دلیل مصرف بسیار زیاد و استهلاک سریع، ناچار به تعویض موتورخانه شده است.
ضرورت مدیریت مصرف
صیدالی با اشاره به وجود چالشهایی در مصرف گاز تأکید کرد: این روزها به دنبال شناسایی «گازهای گمشده» هستم؛ همان مقادیری که به دلیل نشت یا فعالیتهای دیگر هدر میروند. این نقاط کمکم در حال شناسایی و اصلاح هستند.
وی با بیان اینکه هدف ما تنظیم سبد انرژی کشور است تا به تعادلی معقول برسیم و جلو هدررفتها را بگیریم، ادامه داد: در این صورت میتوانیم صنعت را بهعنوان یک بخش تولیدی تا حد امکان با گاز فعال نگه داریم.
صیدالی افزود: با تلاش زیاد خوشبختانه تا به حال چالش حادی در تأمین گاز صنایع و نیروگاهها نداشتیم، اما با ضربه به پالایشگاهها، شرایط دشوارتر شده است.
وی افزود: انتظار برای زمستان آینده و فصل سردِ پیشرو این است که مردم با همکاری و مصرف بهینه از وقوع چالش در زمستان جلوگیری کنند. یقین دارم که با رعایت مصرف میتوان این وضع را مدیریت کرد.