یک هفته با اخبار آموزش عالی؛
بازتنظیم تقویم آموزشی دانشگاهها، مأموریت بررسی علمی اعتراضات و تأکید بر سرمایه اجتماعی
تهران- ایرنا- هفته سوم بهمنماه برای آموزش عالی کشور با مجموعهای از تصمیمات آموزشی، تحولات سیاستی و تأکید بر نقش اجتماعی دانشگاهها همراه بود؛ از اعلام زمانهای جدید ثبتنام نیمسال دوم دانشگاهها گرفته تا تشکیل کمیسیون بررسی علمی اعتراضات و راهاندازی سامانه «صدای دانشگاه».
صاحبخبر - به گزارش خبرنگار علمی ایرنا، در حوزه آموزشی، برخی دانشگاههای بزرگ کشور زمانبندی نیمسال دوم سال تحصیلی ۱۴۰۵-۱۴۰۴ را بهروزرسانی کردند. این تصمیمها در حالی اتخاذ شده که دانشگاهها بر استمرار آموزش حضوری و بازگشت کامل فعالیتهای آموزشی به روال عادی تأکید دارند. در بعد سیاستگذاری، پیرو مأموریت مسعود پزشکیان رئیسجمهور به وزیر علوم مبنی بر بررسی علمی زمینههای بروز اعتراضات دیماه ۱۴۰۴، حسین سیمایی با صدور نامهای اعضای شورای راهبری کمیسیون ملی بررسی علمی اعتراضات را معرفی کرد. هدف از تشکیل این کمیسیون، واکاوی کارشناسی ریشهها و ابعاد رخدادهای اخیر با بهرهگیری از ظرفیت علمی و تحلیلی دانشگاهیان عنوان شده است. در همین راستا و با تأکید بر شنیدهشدن دیدگاههای جامعه دانشگاهی، سامانه «صدای دانشگاه» با دستور وزیر علوم راهاندازی شد. محمدعلی دادگسترنیا دستیار رسانهای وزیر علوم اعلام کرد این سامانه بستری برای دریافت بیواسطه ایدهها و نظرات دانشگاهیان درباره مسائل اخیر و موضوعات کلان آموزش عالی فراهم میکند. وزیر علوم در ادامه برنامههای استانی خود نیز هفته گذشته به آذربایجان غربی سفر کرد و در جلسه کارگروه مدیریت آموزش عالی این استان بر ضرورت توجه دانشگاهها به مسئولیت اجتماعی تأکید کرد. سیمایی با اشاره به نقش دانشگاهها پس از انقلاب اسلامی در پیشرفت کشور، اظهار داشت دانشگاهها باید علاوه بر مأموریتهای آموزشی و پژوهشی، در تقویت سرمایه اجتماعی و افزایش اعتماد عمومی نیز ایفای نقش کنند. وزیر علوم و جامعه دانشگاهی همچون آحاد مردم در جشن پیروزی انقلاب شرکت کردند. سیمایی در حاشیه مراسم راهپیمایی چهلوهفتمین سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی تاکید داشت که سرمایه اجتماعی، پیشنیاز هرگونه تحول و پیشرفت در کشور است، این سرمایه تنها از مسیر اعتمادسازی، شنیدن مطالبات جوانان و درک آرمانهای آنان شکل میگیرد و دانشگاهها به عنوان کانونهای اندیشهورزی نقشی تعیینکننده در این فرآیند دارند. از دیگر محورهای مطرحشده در هفته سوم بهمن، اعلام برنامهریزی وزارت علوم برای توسعه آموزشهای هوشمند در دانشگاهها بود. بر اساس اعلام وزیر علوم، تمامی رشتهها و برنامههای درسی در مقاطع مختلف تحصیلی با بهرهگیری از ظرفیت فناوریهای نوین و رویکردهای هوشمند آموزشی مورد بازنگری و اجرا قرار خواهند گرفت. هفته گذشته، دانشگاه خوارزمی برای پذیرش دانشجو در دورههای دکتری تخصصی (Ph.D) ورودی سال تحصیلی ۱۴۰۶-۱۴۰۵، فراخوان داد.بر اساس این فراخوان، پذیرش دانشجوی دکتری دانشگاه خوارزمی به شیوه بدون آزمون (استعدادهای درخشان) برای دانشکدهها و رشته/گرایشهای مختلف صورت میگیرد. همچنین دانشگاهها در هفته گذشته زمان ثبت نام نیمسال دوم سال تحصیلی ۱۴۰۵-۱۴۰۴ خود را در تاریخهای جدید اعلام کردند. معاونت آموزشی دانشگاه تهران از تعویق ثبتنام نیمسال دوم سال تحصیلی ۱۴۰۵-۱۴۰۴ این دانشگاه در ۱۸ بهمن ماه خبر داد. این معاونت در اطلاعیه دوم خود اعلام کرد که بازه ثبتنام و انتخاب واحد الکترونیکی نیمسال دوم ۱۴۰۵-۱۴۰۴ از ۲۵ تا ۲۹ بهمن و برگزاری کلاسها از شنبه دوم اسفند ۱۴۰۴ در تمامی مقاطع تحصیلی به صورت حضوری خواهد بود. معاونت آموزشی دانشگاه علامه طباطبائی نیز در اطلاعیهای اعلام کرد که شروع کلاسهای نیمسال دوم سال تحصیلی ۱۴۰۵–۱۴۰۴ تمام مقاطع این دانشگاه از ۹ اسفندماه ۱۴۰۴ و به صورت حضوری خواهد بود. مدیر کل آمار، فناوری اطلاعات و امنیت فضای مجازی وزارت علوم و رئیس انجمن ملی هوش مصنوعی ایران شنبه گذشته از برنامهریزی برای راهاندازی ۱۵ آزمایشگاه توسعه مدلها و ارزیابی مدلهای بنیادین هوش مصنوعی در دانشگاههای کشور خبر داد. محمدهادی زاهدی گفت: ستاد توسعه فناوری و کاربرد هوش مصنوعی به ریاست معاون اول رئیس جمهور در دولت چهاردهم تشکیل شده است و یکی از ماموریتهای این ستاد، تقسیم کار ملی هوش مصنوعی است که وزارت علوم در ارائه برنامه عملیاتی و چارچوب همکاری با این ستاد پیشگام بوده است. گروه پژوهشهای آماری مؤسسه پژوهش و برنامهریزی آموزش عالی ۱۸ بهمن ماه در گزارشی تحلیلی با تکیه بر دادههای آماری، تصویری از تحولات کمّی، ترکیب رشتهای، جنسیتی و نهادی، روندهای ۱۰ ساله وضعیت دانشجویان دوره دکتری تخصصی کشور را مورد بررسی قرار داد. براساس این گزارش تعداد دانشجویان دکتری تخصصی، طی سالهای اخیر(به ویژه از سال ۱۳۹۵ به بعد) تا حدود زیادی، روندی یکنواخت داشته و بهطور تقریبی بین حدود ۱۴۰ هزار نفر تا ۱۵۰ هزار نفر ثابت مانده است و روند افزایشی معنی داری را تجربه نکرده است. بنا بر این گزارش سهم گروه علوم انسانی از کل دانشجویان دوره دکتری تخصصی در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۳ حدود ۴۳ درصد است که بیشترین سهم از کل دانشجویان را به خود اختصاص داده است. از تعداد کل دانشجویان دکتری تخصصی (یعنی ۱۴۹۶۴۸ نفر) در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۳ تعداد ۶۹۱۶۳ نفر، یعنی حدود ۴۶ درصد آنها را دانشجویان زن تشکیل میدهد. روز ۱۸ بهمنماه مدیرکل دفتر مشاوره و سلامت سازمان امور دانشجویان در راستای نظارت و ارزیابی عملکرد حوزههای سلامت و مشاوره دانشجویی، از دانشگاه علم و صنعت ایران بازدید کرد و در نشستی با محمود مهرداد شکریه، رئیس دانشگاه، به بیان سیاستها و اولویتهای دفتر مشاوره و سلامت در زمینه ارتقای سلامت جسم و روان پرداخت. حمیدرضا حسنآبادی در راستای نظارت و ارزیابی عملکرد حوزههای سلامت و مشاوره دانشجویی، از تجهیز اتاق مشاوره خوابگاهها خبر داد. هفته گذشته خبر خوب دیگری نیز منتشر شد و عبارت بود از اینکه امیر شمس عضو هیأت علمی پژوهشگاه تربیتبدنی و علوم ورزشی، به عنوان دستیار سردبیر مجله بینالمللی «Archives of Public Health» از انتشارات معتبر BMC منصوب شد. انتصاب وی به این سمت میتواند نقش مؤثری در تقویت ارتباط پژوهشگاه با جوامع علمی بینالمللی و تسهیل انتشار دستاوردهای محققان ایرانی در این مجله معتبر ایفا کند. نخستین نشست تخصصی کار گروه فرهنگی - رسانهای راویان «خِرَد و خون» با محوریت بررسی شیوههای روایتگری رسانهای و تبیین زندگی و مجاهدت شهدای اقتدار علمی، ۱۸ بهمن ماه با حضور محمود آقامیری رئیس دانشگاه شهیدبهشتی، جهانگیری معاون فرهنگی و اجتماعی دانشگاه، حجتالاسلام صداقت معاون دفتر نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه شهید بهشتی، مدیران رسانه ملی، مستندسازان، برنامهسازان، نویسندگان و فعالان فرهنگی برجسته کشور برگزار شد. رئیس دانشگاه شهید بهشتی با تاکید بر ضرورت استفاده از ظرفیتهای هنر، رسانه و ابزارهای نوین ارتباطی برای معرفی شخصیت، اندیشه و مجاهدتهای شهدای علمی کشور، گفت: از فعالان رسانهای و هنری درخواست میشود با همکاری یکدیگر این روایت به یک برنامه ملی و ماندگار تبدیل شود. رئیس دانشگاه شهید بهشتی در این نشست تاکید کرد: تحریم یک نهاد علمی ـ پژوهشی، پدیدهای کمسابقه در تاریخ معاصر است و از نوعی آپارتاید علمی علیه دانشمندان ایرانی حکایت دارد. پیرو ماموریت مسعود پزشکیان؛ رئیسجمهور به وزیر علوم مبنی بر بررسی علمی زمینههای بروز اعتراضات دیماه ۱۴۰۴ حسین سیمایی در نامهای اعضای شورای راهبری کمیسیون ملی بررسی علمی اعتراضات را معرفی کرد. مطابق این نامه، سیدمهدی ابطحی معاون پژوهشی وزارت علوم، وحید شالچی؛ معاون فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم، محمدحسین امید؛ رئیس دانشگاه تهران، شجاع احمدوند؛ رئیس دانشگاه علامه طباطبایی؛ بابک نگاهداری؛ رئیس مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی، رسول رکنیزاده؛ رئیس دانشگاه اصفهان، عبدالرضا جوان جعفری؛ رئیس دانشگاه فردوسی مشهد، علیرضا افشاریفر؛ رئیس دانشگاه شیراز، همایون مراد نژادی؛ رئیس دانشگاه ایلام، علی باستی؛ رئیس دانشگاه گیلان؛ محمدتقی کرمی قهی؛ رئیس موسسه مطالعات فرهنگی، اجتماعی و تمدنی بهعنوان اعضای شورای راهبری کمیسیون ملی بررسی علمی اعتراضات به ریاست حسین سیمایی، وزیر علوم، تحقیقات و فناوری انتخاب شدند. با توجه به استقبال گسترده نخبگان و اقشار دانشگاهی و همچنین تقاضای دانشگاهها و موسسات آموزشی و پژوهشی، مهلت ثبتنام در فراخوان جذب اعضای هیئت علمی وزارت علوم، تا ساعت ۲۴ روز جمعه، ۲۴ بهمن ماه امسال سال تمدید شد. مسعود پزشکیان؛ رئیس شورای عالی انقلاب فرهنگی مصوبه «مسائل، راهبردها، اقدامات ملی و تقسیم کار دستگاهی در زمینه پیشگیری فرهنگی و اجتماعی از مصرف دخانیات در کشور» که در جلسه ۹۲۲ تاریخ ۲۲ مهرماه ۱۴۰۴ شورای عالی انقلاب فرهنگی بهتصویب رسیده است، را برای اجرا ابلاغ کرد. در جلسه هیات ممیزه دانشگاه آزاد اسلامی (در تاریخ ۲۰ بهمنماه) با ارتقای مرتبه علمی ۵ عضو هیات علمی به استادی موافقت شد. در این جلسات با ارتقای مرتبه علمی لعبت تقوی عضو هیات علمی واحد علوم و تحقیقات، محمدرضا پورعلی لاکلایه عضو هیات علمی واحد چالوس، سارا سعادتمند عضو هیات علمی واحد علوم و تحقیقات، صمد نجاتیان عضو هیات علمی واحد یاسوج و مجید دلشاد عضو هیات علمی واحد اصفهان به مرتبه استادی موافقت شد. معاون اجتماعی ستاد فرهنگی اجتماعی شورای عالی انقلاب فرهنگی ۲۰ بهمنماه از رشد ۱۳۵ درصدی مصرف دخانیات در دختران ۱۸ تا ۲۵ ساله خبر داد و گفت: در شرایطی که در حوزههایی مانند دارو با تحریم روبرو هستیم، شرکتهای بزرگ به صورت رسمی در کشور شعبه زده و اقدام به تولید سیگار میکنند. امید عبداللهی با استناد به آمارهای رسمی اعلام کرد که مصرف دخانیات در میان دخترانِ ۱۸ تا ۲۵ سال، حدود ۱۳۵ درصد افزایش یافته است. بر اساس پژوهشهای انجام شده نیز، در گروههای سنی مختلف زنان، حدود ۸۸ درصد افزایش مصرف دخانیات بین سالهای ۱۳۹۸ تا ۱۴۰۲، ثبت شده، اما نگرانکنندهتر از مصرف سیگار، مصرف قلیان است که عمدتاً مصرف گروهی دارد. حسین سیمایی؛ وزیر علوم دوشنبه گذشته در پاسخ به دغدغه دانشجویان دانشگاه تهران نسبت به ادغام معاونت فرهنگی و دانشجویی و نامه کانونهای فرهنگی و هنری خطاب به محمدحسین امید، رئیس دانشگاه تهران، نوشت: دغدغه مندرج در این نامه قابل توجه است. دانشگاه ایرانی بر حسب دیدگاه مقام معظم رهبری دانشگاه فرهنگی است و لذا هرگونه اقدامی که به تضعیف این جایگاه منجر شود مغایر با سیاستهای نظام آموزش عالی است. بر این اساس از جنابعالی که به اهمیت فرهنگ در دانشگاه حساسیت شایسته دارید، ضمن اذعان به استقلال نهاد دانشگاه، انتظار میرود در مصوبه هیئت امناء دانشگاه -مبنی بر ادغام دو معاونت فرهنگی و دانشجویی- تجدیدنظر شود. وزیر علوم، تحقیقات و فناوری هفته گذشته سفری به آذربایجان غربی داشت. سیمایی شامگاه دوشنبه در جلسه کارگروه مدیریت آموزش عالی این استان با تأکید بر ضرورت توجه دانشگاهها به مسئولیت اجتماعی، گفت: دانشگاهها پس از انقلاب اسلامی نقش مؤثر و تعهد خود را در مسیر پیشرفت و اعتلای کشور بهخوبی ایفا کردهاند. وی با تأکید بر اینکه توسعه کمی دانشگاهها بهتنهایی کافی نیست، گفت: دانشگاهها باید با رویکردی مسئولانه برای حل مشکلات و چالشهای جامعه تلاش کنند.وزیر علوم با اشاره به ضرورت مدیریت اقتصادی دانشگاهها اظهار داشت: مدیران دانشگاهی باید توان اداره منابع مالی خود را داشته باشند و وابستگی به بودجههای دولتی کاهش یابد. وزیر علوم، تحقیقات و فناوری روز سهشنبه (۲۱ بهمنماه) در جمع فعالان فناوری و شرکتهای دانشبنیان پارک علم و فناوری آذربایجانغربی، با اشاره به توجه ویژه دولت چهاردهم به بخش فناوری و نخبگان این حوزه گفت: در حال حاضر ۱۶۰ هزار فناور در کشور فعال هستند که این رقم در دولت گذشته حدود ۱۴۰ هزار نفر بود. حسین سیمایی صراف افزود: گفت: طرح ویژهای برای آموزش فناوران در سطح کشور در دستور کار داریم تا کیفیت فعالیتهای آنان بیش از پیش ارتقا یابد. وی همچنین از برنامهای برای بهبود کیفی پارکهای علم و فناوری خبر داد و گفت: بر اساس این طرح که از سال آینده اجرایی میشود، شرکتهای ضعیف و کمکارایی از پارکها خارج و جای خود را به شرکتهای قویتر میدهند. سیمایی همچنین در جلسه شورای اداری آذربایجانغربی با اشاره به اینکه روحیه پرهیز از تشنج و توجه عملی به وفاق از جمله راهبردهای رییس جمهور است، گفت: همین امر موجب شد تا در جنگ ۱۲ روزه افکار عمومی جهان در کنار ایران اسلامی قرار گیرد. وی افزود: دولت چهاردهم توانست تهدیدهای بزرگی را خنثی کند. دشمن با تمام توان علیه کشور اقدام کرد، اما شکست خورد و ناچار به درخواست آتشبس شد. سیمایی با اشاره به اینکه یکی از مهمترین اصول مورد توجه رییس جمهور، وفاق بوده است، گفت: روحیه پرهیز از خشونت رییسجمهور، یک سرمایه است و همین امر برای کشورهای خارجی هم به اثبات رسیده است. وی صداقت و یکرنگی با مردم را از ویژگیهای بارز رییسجمهور دانست و افزود: این ویژگیها باید در رفتار مدیران نیز نهادینه شود. دوشنبه گذشته جلسه نظارت بر میزان پیادهسازی و اجرای مصوبه شماره ۸۹۶ شورای عالی انقلاب فرهنگی با موضوع «اعطای فرصت فراگیری زبان فارسی به دانشجویان بینالملل همزمان با تحصیل آنان در ایران» با حضور نمایندگان دستگاههای اجرایی ذیربط در دبیرخانه شورا برگزار شد. در این جلسه، نمایندگان وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، دانشگاه آزاد اسلامی، سازمان سنجش آموزش کشور و بنیاد سعدی، گزارشی از اقدامات و عملکرد دستگاههای متبوع خود در اجرای این مصوبه ارائه کردند که پس از طرح، مورد بحث و بررسی اعضای حاضر قرار گرفت. اعضای جلسه ضمن تبادلنظر، به بررسی نقاط ضعف و چالشهای اجرایی پرداخته و موارد نیازمند اصلاح و تکمیل در روند اجرای مصوبه را تشریح کردند. بر اساس جمعبندی این نشست، مقرر شد دستگاههای مسئول با قید فوریت، گزارشهای آماری مربوط به بندهای مختلف مصوبه ۸۹۶ را تهیه و برای بررسی مجدد در جلسه آتی ستاد علم و فناوری شورای عالی انقلاب فرهنگی ارسال کنند. سیزدهمین جلسه کمیسیون مشورتی ستاد علم و فناوری شورا ۲۱ بهمنماه با محوریت «صیانت از علم و فناوری» و با حضور دبیر ستاد علم و فناوری و جمعی از اعضای این کمیسیون در محل سازمان توسعه همکاریهای علمی و فناورانه بینالمللی برگزار شد. در این نشست که با حضور علیباقر طاهرینیا، رئیس کمیسیون مشورتی و دبیر ستاد علم و فناوری برگزار شد، حسین روزبه رئیس سازمان توسعه همکاریهای علمی و فناورانه بینالمللی معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانشبنیان، گزارشی از فعالیتها، برنامههای جاری و طرحهای آتی این سازمان ارائه کرد. در ادامه، اعضای کمیسیون ضمن بررسی این گزارش، دیدگاهها و پیشنهادهای خود را درباره راهکارهای تقویت رویکرد صیانتی در حوزه علم و فناوری کشور مطرح کردند. دبیر ستاد علم و فناوری بر ضرورت رصد و شناسایی مخاطبان، آسیبشناسی و تحلیل تهدیدها برای هر یک از گروههای هدف، تدوین سیاستهای صیانتی و تعیین متولیان اجرایی تأکید کرد. همچنین مقرر شد این سیاستها در قالب برنامهای جامع و مشخص تدوین و برای پیگیریهای بعدی به ستاد علم و فناوری ارائه شود. همچنین در هفته گذشته روسای دانشگاه صنعتی شریف و جمعیت هلال احمر در نشست مشترک، بر تقویت همکاریهای مشترک در حوزههای هوش مصنوعی، رباتیک و فناوریهای دانشبنیان برای بهبود مأموریتهای امدادی تاکید کردند. در این نشست که مسعود تجریشی رئیس دانشگاه و برخی از استادان برجسته و اعضای هیئت علمی این دانشگاه حضور داشتند پیرامون تعامل دانشگاه شریف و جمعیت هلال احمر به ویژه در حوزههای کاربرد فناوری و هوش مصنوعی در ماموریتهای هلال احمر بحث و تبادلنظر شد. دومین جلسه میز تخصصی صنعت خودرو با هدف تدوین پیشنویس سند توسعه صنعت خودرو کشور و با رویکرد حکمرانی و سیاستگذاری دانشبنیان، هفته گذشته در ستاد علم و فناوری شورای عالی انقلاب فرهنگی برگزار شد. این نشست با تمرکز بر بازخوانی دیدگاههای فعالان صنعت خودرو، احصای نظام مسائل اولویتدار و ارائه راهکارهای عملیاتی و دانشبنیان، با حضور نمایندگان صنعت، دانشگاه و دستگاههای اجرایی تشکیل شد. ایجاد میز تخصصی صنعت خودرو در شورای عالی انقلاب فرهنگی، گامی در جهت تقویت حکمرانی دانشبنیان، همافزایی صنعت و دانشگاه و حرکت هدفمند بهسوی آینده صنعت خودروی کشور ارزیابی میشود. محمدعلی دادگسترنیا دستیار رسانهای وزیر علوم روز سهشنبه از راهاندازی سامانهای برای دریافت بیواسطه ایدهها و نظرات دانشگاهیان خبر داد. وی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: برای استفاده از نظرات دانشگاهیان در بررسی حوادث اخیر؛ با دستور وزیر علوم سامانه «صدای دانشگاه» راهاندازی شد تا بستری برای دریافت نظر و انعکاسِ فکر دانشگاهیان باشد؛ امیدواریم این سامانه به شنیده شدنِ تکثر افکار و سلایق متنوع اهالی علم کمک کند. این سامانه با هدف تقویتِ «شنیدن» بیواسطه و در پاسخ به دغدغه رئیسجمهور درباره بهرهگیری مؤثر از ظرفیت دانشگاهیان راهاندازی شده است. وزارت علوم تلاش دارد با ایجادِ ارتباطی موثر، تنوع دیدگاههای دانشگاهیان را دریافت کرده و آن را در فرایند حل مسائل عمومی و ملی بهکار گیرد. جلسه کمیته منتخب تأیید رؤسای دانشگاهها به ریاست حجتالاسلام والمسلمین عبدالحسین خسروپناه دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی و با حضور حسین سیمایی صراف؛ وزیر علوم تحقیقات و فناوری، محمدرضا ظفرقندی؛ وزیر بهداشت و درمان و آموزش پزشکی، حجت الاسلام و المسلمین مصطفی رستمی؛ رئیس نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها و محمدرضا مخبردزفولی عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی برگزار شد. به گفته حجت الاسلام خسروپناه در این جلسه رای اعتماد به ۱۵ رئیس دانشگاه و پژوهشگاه توسط اعضای منتخب روسای دانشگاهها صادر شد. جلسه کارگروه علوم تربیتی شورای تحول و ارتقای علوم انسانی سهشنبه گذشته به ریاست سعیدرضا عاملی برگزار شد. در این جلسه رئیس شورای تحول علوم انسانی، با انتقاد از فاصله گرفتن علم از مسیر حکمی و جامعنگر، خواستار بازتعریف نظام تعلیم و تربیت کشور در مواجهه با دنیای دیجیتال شد. وی با ابراز نگرانی نسبت به عقبماندگی آموزشی کشور افزود: تحولات عمیقی که فناوریهای نوین از جمله فناوری نو و سایر فناوریهای پیشرفته در زندگی و فرایندهای اجتماعی ایجاد کردهاند، نیازمند پاسخهای علمی و تربیتی است. متأسفانه هنوز حتی یک رشته کارشناسی ارشد تخصصی در حوزه فضای مجازی در کشور تعریف نشده است، در حالی که این فضا میتواند بهعنوان یک رشته مهم و کارآمد در تعلیم و تربیت نقشآفرین باشد. سعید حبیبا معاون وزیر علوم، تحقیقات و فناوری و رئیس سازمان امور دانشجویان ۲۱ بهمنماه با حضور در دانشکده انقلاب اسلامی دانشگاه ملی مهارت، ضمن ادای احترام به شهدای گمنام دانشگاه به همراه با همراهی غلامرضا زمانی رییس دانشگاه ملی مهارت، جعفری کرمانی معاون فرهنگی و دانشجویی دانشگاه و کامران رحیمی رییس دانشگاه ملی مهارت استان تهران از بخشهای مختلف این دانشگاه بازدید بهعمل آورد. رییس سازمان امور دانشجویان، نقش آموزشهای مهارتمحور در تربیت نیروی انسانی متخصص و کارآمد را بسیار حائز اهمیت دانست. هفته گذشته، علی منتظری رئیس جهاددانشگاهی در نشست با سفیر محمدحسن، رئیس مؤسسه فرهنگی اکو (ECI)، از آمادگی این نهاد برای همکاریهای فرهنگی با کشورهای عضو اکو خبر داد و بر نقش مؤثر جهاددانشگاهی در توسعه فعالیتهای علمی، فرهنگی و آموزشی تأکید کرد.منتظری با اشاره به رویکرد مؤسسه فرهنگی اکو در تحکیم روابط فرهنگی میان کشورهای عضو گفت: با توجه به توانمندیهای جهاددانشگاهی، آمادهایم برنامههای مشترک فرهنگی و آموزشی با مشارکت کشورهای عضو اکو اجرا کنیم. در پایان این نشست که به همت دفتر همکاریهای علمی و ارتباطات بینالملل جهادانشگاهی و با حضور محمود علیگو معاون فرهنگی، امیر طهرانچی مدیرکل حوزه ریاست، ابوالقاسم رئیسی مدیرکل روابط عمومی، سیدیوسف حسینی مدیرکل حراست و محمود پوربافرانی مدیرکل دفتر همکاریهای علمی و ارتباطات بینالملل جهاددانشگاهی برگزار شد، پیشنهاد شد تا کارگروهی برای پیگیری برنامههای مطرح شده در این جلسه تشکیل شود. حسین سیمایی روز چهارشنبه در حاشیه مراسم راهپیمایی چهلوهفتمین سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی بیان اینکه سرمایه اجتماعی، بدون رضایت مردم شکل نمیگیرد، سرمایه اجتماعی را پیشنیاز هرگونه تحول و پیشرفت در کشور دانست. سیمایی ادامه داد: سرمایه اجتماعی، جز با اعتمادسازی، شنیدن مطالبات جوانان و درک آرمانهای آنان تقویت نمیشود. دانشگاهها به عنوان کانونهای اندیشهورزی و تربیت نسل آینده، نقش مهمی در ایجاد این همدلی و اعتماد دارند. وی از برنامهریزی مفصل وزارت علوم برای اجرای آموزشهای هوشمند در دانشگاهها خیر داد و گفت: بر این اساس، از این پس تمامی رشتهها و برنامههای درسی در مقاطع کارشناسی و تحصیلات تکمیلی با بهرهگیری از دستیار هوش مصنوعی ارائه خواهند شد. علی منتظری رئیس جهاددانشگاهی، همزمان با یومالله ۲۲ بهمن و در حاشیه راهپیمایی باشکوه مردم، با تبریک سالروز پیروزی انقلاب اسلامی حضور پرشکوه مردم در راهپیمایی یومالله ۲۲ بهمن را «رفراندومی دوباره بر تائید انقلاب اسلامی» دانست و تأکید کرد: خواص، روشنفکران و دانشگاهیان باید با تبیین درست واقعیتها، مانع اثرگذاری جنگ شناختی دشمن علیه ملت ایران شوند. حجتالاسلام و المسلمین عبدالحسین خسروپناه، دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی هم در حاشیه راهپیمایی ۲۲ بهمن، حضور گسترده مردم در این مراسم را نشانهای از روحیه انقلابی و باور عمیق آنان به آرمانهای نظام اسلامی دانست.وی با اشاره به حضور پرشور و خانوادگی اقشار مختلف مردم در راهپیمایی ۲۲ بهمن ۱۴۰۴، این حضور را جلوهای از وفاداری آگاهانه به آرمانهای انقلاب دانست و گفت: مردم در ۲۲ بهمن با عشق آمدند و با مطالبهگری بازگشتند. انتشار مقاله و کشفیات پژوهشگران ایرانی هفته گذشته پژوهشگران ایرانی، مقالات و اختراعاتی داشتند. محققان دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، دانشگاه علوم پزشکی تبریز، دانشگاه صنعتی ارومیه و پژوهشگاه پلیمر و پتروشیمی ایران موفق به توسعه یک حسگر الکتروشیمیایی حساس و انتخابی برای c-MET شدهاند که بر پایه نانوالیاف الکترواسپان شده EU/HPMC تزئینشده با نانوذرات ZIF-۸ ساخته شده است. این ترکیب نانویی باعث افزایش سطح فعال الکترود، بهبود هدایت الکتریکی و امکان تثبیت دقیق آنتیبادیهای ضد c-MET میشود. طراحی این حسگر نشان میدهد که ترکیب مواد پلیمری زیستسازگار با نانوذرات پیشرفته میتواند امکان ایجاد حسگرهای کمهزینه، کوچک و حساس را برای تشخیص نشانگرهای زیستی فراهم کند. این پیشرفت، گامی مهم در توسعه ابزارهای تشخیصی سریع و قابل اعتماد برای تشخیص اولیه سرطانها و پایش درمانهای هدفمند است. محققان دانشگاه صنعتی امیرکبیر موفق به ارائه چارچوب طراحی لرزهای مبتنی بر هزینه چرخه عمر برای خطوط انتقال گاز مدفون شدند که امکان انتخاب بهینه طرحهای ایمن و اقتصادی را برای پروژههای واقعی فراهم میکند و میتواند به کاهش خسارات زلزله، افزایش تابآوری شریانهای حیاتی و بهبود تصمیمگیری مهندسی در صنعت نفت و گاز کشور منجر شود. سعیده آدینه؛ دانشآموخته دکترای دانشکده مهندسی عمران و محیط زیست این دانشگاه، با راهنمایی و هدایت بهروز بهنام و احمد طاهر شمسی، اعضای هیأت علمی دانشگاه صنعتی امیرکبیر، طرح پژوهشی با عنوان «طراحی لرزهای شریانهای حیاتی بر مبنای هزینه چرخه عمر؛ مطالعه موردی: خطوط انتقال سیالات (گاز مدفون)» را اجرایی کرد. در یک مطالعه بینالمللی، تیمی از محققان دانشگاه صنعتی شریف، دانشگاه پلیتکنیک مادرید، دانشگاه بینگهامتون، دانشگاه صنعتی لون بلژیک، موسسات پیشرفته فناوری شنژن و دانشگاه علوم پزشکی البرز موفق به طراحی یک نانوساختار پیشرفته برای فتوکاهش CO۲ شدند. این نانوساختار، شامل نانوذرات سولفیدی با آنتروپی بالا (CoFeNiMnCu)S۲ است که به صورت in situ روی لایههای بسیار نازک گرافیتی g-C۳N۴ رشد کردهاند. محققان موفق به طراحی یک فتوکاتالیست نانویی پیشرفته از جنس نانوذرات سولفیدی با آنتروپی بالا (CoFeNiMnCu)S۲ روی لایههای نازک گرافیتی g-C۳N۴ شدهاند که با ایجاد تعامل الکترونیکی چندفلزی و ساختار آمورف–کریستالی، بازده تبدیل CO۲ به متان و سینگاز را به طرز چشمگیری افزایش داده است. بر اساس تحقیقات انجامشده در مرکز تحقیقات بیوشیمی، بیوفیزیک دانشگاه تهران، ارتباطی جدید و مؤثر بین (آهن فعال در خون) و انسولین کشف شده که میتواند به محافظت از لوزالمعده در برابر آسیبهای دیابت نوع ۲ کمک کند. براساس این پژوهش تشکیل کمپلکس محافظتی بین آهن فعال در خون و انسولین، ممکن است راهی برای کاهش آسیب اکسایشی به سلولهای تولیدکننده انسولین در لوزالمعده باشد.این یافتهها همچنین اثر تنظیمگر میدان مغناطیسی بر عملکرد انسولین را آشکار ساخته و افقهای تازهای در درمان دیابت نوع ۲ میگشاید. مدیر گروه پژوهشی شیمی کاربردی سازمان جهاد دانشگاهی تهران، از بومیسازی و تکمیل دانش فنی تولید فرومون مبارزه با آفت کرم خراط درخت گردو بهعنوان دستاورد پژوهشی این سازمان خبر داد و گفت: به اینترتیب ایران صاحب فناوری تولید فرومون جنسی برای مبارزه غیر شیمیایی با آفات گیاهی از سنتز و آنالیز تا تجاریسازی شد. محمدهادی قاسمی؛ عضو هیأت علمی این سازمان با بیان اینکه پروژه «بومیسازی و تکمیل دانش فنی تولید فرومون مبارزه با آفت کرم خراط درخت گردو» با همکاری و پشتیبانی گروه پژوهشی شیمی کاربردی جهاد دانشگاهی تهران، با موفقیت به نتیجه رسید، اظهار کرد: این پروژه از طراحی فرومونهای جنسی تا فرمولاسیون، رهایش کنترلشده و ارزیابی میدانی را دربرمیگیرد و گام مهمی در جهت توسعه راهکارهای پایدار مدیریت تلفیقی آفات محسوب میشود. حمیدرضا شهریاری؛ دانشیار دانشکده مهندسی کامپیوتر دانشگاه صنعتی امیرکبیر، پس از دو سال فعالیت متمرکز، دو پروژه بزرگ علم داده و هوش مصنوعی را برای سازمان جهانی بهداشت در ژنو با موفقیت تکمیل و اجرا کرد و با دریافت تقدیرنامه رسمی، توانمندیهای علمی دانشگاه ایرانی را در سطح بینالمللی به نمایش گذاشت. پروژههای اجرا شده توسط شهریاری، شامل تحلیل شکاف و لجستیک واکسن و نقشهبرداری دمای سردخانههای واکسن بوده است.∎