به گزارش خبرنگار ایرنا، ۲۰ خردادماه گذشته بود که همزمان لوح های میمند فیروزآباد به عنوان شهر ملی شیشه‌گری و حسن آباد فارس به عنوان شهر ملی قالی به امضا رسید؛ قرار بود جمعه بعد، طی جشن‎‌هایی جداگانه با ضور مردم، از ابلاغ این شهرها رونمایی شود اما حمله رژیم صهیونیستی به کشور در صبحگاه همین روز برنامه ها را به هم ریخت.

با این حال اقدامات مسئولان صنایع دستی و شهرداری های میمند و حسن آباد متوقف نماند و گام های موثری در جهت احیا و رونق این هنرها آغاز، اجرا یا برنامه ریزی شد اما بخشی از برنامه ها نیز در انتظار ابلاغ این ثبت ملی مانده است.

هدف از ثبت ملی شهرها و روستاهای صنایع دستی، احیای این هنرهای اصیل است و اقدامات انجام شده طی بیش از هفت ماه گذشته جهت اشتغال‌زایی صنایع دستی، معرفی و برندینگ این تولیدات و نیز توسعه آن اجرا و برنامه ریزی شده است.

هفت رنگ قالی حسن آباد در نخستین سال ملی شدن

حسن آباد اقلید با قالی نگارین خود شهرت ملی یافته و به عنوان یکی از شهرهای ملی صنایع دستی به ثبت رسید؛ این شهر ۲ هزار و ۵۰ نفری اکنون با نقش و نگارهای ماندگار و هنرمندان دیرینه اش هویتی شاخص پیدا کرده است.

درست یکسال پیش، یعنی دی ماه گذشته، ثبت ملی حسن آباد به عنوان شهر ملی صنایع دستی مورد تایید قرار گرفت؛ از آن هنگام و بویژه پس از امضای لوح این شهر، اقداماتی در مسیر احیا و رونق و توسعه بخشی به قالی بافی به عنوان مفری برای اشتغال و عنصری برای تعریف هویت هنرمندانه این شهر آغاز شد.

به گفته علیرضا صالحی، شهردار و دبیر شهر ملی قالی پیشتر به دلیل تبلیغات اشتباه، قالی اصیل حسن‌آباد به نام دیگر شهرهای کشور شناخته شده اما اکنون قرار است ثبت ملی حسن آباد به اصلاح این اشتباهات و حفاظت از برند این شهر بپردازد.

در این مسیر، ساخت المان‌های شهری به تثبیت این هویت کمک می کند؛ شهردار حسن آباد به ایرنا گفت: در این مدت، چند المان با موضوع قالی ساخته شده تا در سطح شهر نصب شود و هنر دیریننه مردمان این دیا در چهره شهر نیز جلوه گر شود.

به گفته او المان بانوی بافنده که پیشتر ساخته شده بود نیز ترمیم و بازسازی شده است و دوباره نصب شود.

بی شک، رونق و توسعه اشتغالزایی نیز باید یکی دیگر از آثار مثبت ملی ثبت یک شهر یا روستا باشد؛ چنانکه دبیر شهر ملی حس‌آباد، معتقد است که این اتفاق پس از ثبت این شهر به عنوان شهر ملی قالی نیز رخ داده و موج مثبتی را در میان مردم و بافندگان شکل داده است.

اما این آغاز کار است؛ صالحی گفت: اختصاص اعتبار و پرداخت تسهیلات به کارگاه‌ها و قالی بافان برای رونق اشتغال در این زمینه ضروری است.

او تاکید کرد: اعتبارات دولتی به این منظور در نظر گرفته شده اما دردبیرخانه شهر ملی حسن آباد، این امکان فراهم می شود تا شهرداری نیز اعتباراتی را در این زمینه اختصاص دهد به فراخور نیاز هنرمندان برای ایجاد کارگاهف مواد اولیه و یا توسعه فعالیت بافندگان هزینه کند.

نقش و نگارهای قالی منقش حسن آباد سینه به سینه نقل شده از مادران و مادر بزرگان به دختران رسیده و سپس بر روی نقشه‌ها ماندگار شده است؛ حالا قالی بافی، حرفه اصلی حدود ۵۰ تا ۶۰ نفر در این شهر است اما با حمایت های پیش بینی شده، انتظار می‌رود که این تعداد تا چند برابر افزایش یابد.

شهردار حسن آباد گفت: اگر قالی بافی در حسن آباد رونق بگیرد، دست کم ۲۰۰ نفر اشتغال مستقیم و ۵۰ شغل مرتبط با تامین مواد اولیه، بازاریابی و فروش ایجاد خواهد شد.

بیمه، چالش جدی بافندگان حسن آبادی

دبیر شهر ملی حسن آباد معتقد است که در این مسیر، مشکل اصلی، بیمه قالی بافان است؛ چرا که اگر این مشکل حل شود، استقبال از فراگیری و فعالیت در این رشته افزایش چشمگیری می‌یابد.

صالحی گفت: در انتظار ابلاغ شهر ملی حسن آباد و صدور مجوزهای لازم هستیم تا بیمه بافندگان شتاب بیشتری بگیرد و منجر به رونق و توسعه قالی بافی در این شهر شود.

به گفته او، این ابلاغ احتمالا دهه فجر به حسن آباد می‌رسد و پس از گذران سرمای اقلید، در اردیبهشت یک هفته به نام حسن آباد نامگذاری می‌شود و جشن مردمی بزرگی نیز به این منظور برگزار خواهد شد.

شیشه‌گری میمند در مسیر شکوفایی

شیشه‌گری با پیشه کشاورزی و تولید گلاب و عرقیات در میان مردم میمند پیوندی تاریخی و منطقی دارد اما با تولید گستده و فراگیری شیشه‌های صنعتی و بطری‌های پلاستیکی، گرد رکود و فراموشی بر این هنر صنعتی بومی فیروزآباد نشست.

اکنون میمند به عنوان شهر ملی شیشه گری به ثبت رسیده و مسیر برای احیای دوباره رونق تولید این شیشه‌های ظریف و با کیفیت هموار شود.

لوح شهر ملی میمند نیز به عنوان شهر شیشه‌گری، ۲۰ خرداد ماه گذشته به امضا رسید و این شهر اکنون گام های اولیه را برای باززنده سازی و توسعه اشتغال در این زمینه بر می‌دارد.

به گفته معاون صنایع دستی اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی فارس، شهرهای ملی و جهانی صنایع دستی وظیفه دارند تا برنامه های سالانه خود را تدوین و اجرا کنند و نتیجه آن را وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی گزارش کنند.

مجید سلیمی به ایرنا گفت: ساخت المان شهری و نصب تابلو شهر ملی شیشه‌گری در میمند انجام شده و پیگیری های خوبی نیز برای راه اندازی و تقویت کارگاه‌ها در این شهر انجام شده است.

به گفته معاون صنایع دستی اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی فارس تسهیلات خوبی نیز برای ۲ کارگاه فعال شیشه گری در میمند در نظر گرفته شده است.

اکنون پس از ۲۰ سال فراموشی، چند استادکار میمندی با پاسداشت هنر خود، کمر همت به احیای هنر بومی پدرانشان کرده اند و به دلیل رونق گردشگری میمند در فصل گل و گلاب محمدی، کارگاه‌های آنان از رونق نسبی نیز برخوردارد است.

با این همه، کماکان حل مشکلات تامین حامل‌های انرژی و اعطای تسهیلات کم‌بهره اط مطالبات شیشه گران میمندی است و حل این نیازها می‌تواند به رونق و احیای این هنر صنعت در شهر گل و گلاب فارس شتاب ببخشد.