فهیمه ملک محمدی: امروزه هوشمندسازی شهرها به عنوان یکی از راهکارهای خیلی مهم در حل مشکلات شهری مورد توجه مدیران و شهرسازان قرار گرفته است.
فناوری اطلاعات خود از مهمترین محورهای تحول و توسعه در دنیا است و نقش کلیدی آن در عرصههای اقتصادی، اجتماعی و سیاسی دیده میشود. شهر هوشمند شهری است که باید دارای ۶ معیار اصلی زندگی هوشمند شامل اقتصاد هوشمند، حملونقل هوشمند، محیطزیست هوشمند، مردم هوشمند، زندگی هوشمند و حکمرانی هوشمند باشد. شهر هوشمند در واقع توجه به فناوریهای ارتباطی و اطلاعرسانی را به عنوان یک ابزار راهبردی برای تولیدات مدرن شهری مطرح میکند، این شهرها به سرمایههای زیستمحیطی و اجتماعی توجه ویژهای دارد. شهر هوشمند تعامل نظاممند بین مردم و حاکمیت برای توسعه شاخصهای کیفیت زندگی است و از جمله اهداف آن رسیدن به توسعه اقتصاد پایدار است، در شهر هوشمند، تمام سازمانها، مردم و دیگر مولفههای شهری به صورت یکپارچه و منظم در ارتباطند. از جمله شاخصهای کلیدی در حوزه شهر هوشمند میتوان به ارتباط تراکنشی شهروندان از راه گوشیهای هوشمند و قابلیتهای آن اشاره کرد. از مباحث مهم شهر هوشمند توجه به حوزه ساختمان هوشمند است و یکی از شاخصهای کلیدی آن به استفاده از شبکههای مدیریت انرژی بهینه در ساختمانها میتوان اشاره کرد. راهکار نیل به این هدف چیزی نیست جز اینکه بین سازمانهایی مانند شهرداری و سازمان نظاممهندسی تعامل برقرار شود. در این زمینه به گزارش شاتا، محمد جواد انبیائی، مدیرعامل مگفا میگوید، در راستای بومیسازی دانش طراحی و اجرای پروژههای شهر هوشمند و نیز بهرهگیری از ظرفیتهای فناورمحور داخلی و کاهش هزینههای اجرا، استانداری بوشهر باب مذاکره با چند ظرفیت فنی و مهندسی داخلی در حوزه ICT و پروژههای شهر هوشمند را آغاز کرد و در نهایت با مرکز گسترش فناوری اطلاعات (مگفا) شرکت تخصصی سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران (ایدرو) در حوزه فناوری اطلاعات به توافق و انعقاد تفاهمنامه دست یافت. وی با اشاره به انعقاد تفاهمنامه در استانداری بوشهر، معتقد است مگفا مصمم است با دراختیار داشتن نیروی انسانی متخصص و دانش و تجربه اندوخته حاصل از تعداد زیادی پروژه موفق کلان و ملی در حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات، با همکاری موسسه فناوری اتریش، استانداری بوشهر و حمایت سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران نخستین شهر هوشمند کشور را با موفقیت و سرعت به اجرا رساند. چندی پیش در راستای توانمندسازی مناطق ویژه علم و فناوری در قالب ۵ منطقه در کشور، از سوی شورایعالی علوم، تحقیقات و فناوری با چند نهاد بینالمللی و اروپایی در راستای همکاریهای فناورانه مذاکراتی شده بود که بعد از جلسههای آشنایی و پشتسرگذاشتن فاز شناخت ظرفیتهای موجود، موسسه فناوری اتریش به عنوان طراح و ناظر پروژه شهر هوشمند انتخاب شد. در این باره نماینده مردم استان بوشهر در مجلس شورای اسلامی با اشاره به اینکه بوشهر به عنوان یکی از ۵ منطقه برتر علم و فناوری کشور معرفی شده گفت: استانهای خراسان رضوی، آذربایجان شرقی، یزد، اصفهان و بوشهر به عنوان ۵ منطقه ویژه علم و فناوری تعیین شده است. به همین منظور پروژه هوشمندسازی شهر بوشهر در دستور کار قرار گرفت که با اجرا شدن این پروژه، ضمن تسریع در خدماتدهی مختلف به صورت الکترونیکی، تامینکننده مطالبات شهروندان است.عبدالحمید خدری در گفتوگو با «گسترش صنعت» افزود: سال گذشته برای هر یک از مناطق ویژه علم و فناوری ماموریتهای ویژهای برای پیگیری نوآوری و فناوری روز ارائه شد. برای بوشهر، موضوع هوشمندسازی شهر ارائه شد که برای تحقق این مهم موسسه بزرگ IT کشور اتریش طرحهای پژوهشی خود را در هوشمندسازی بوشهر آغاز کرد.او با اشاره به اجرای طرحهای زیرساختی هوشمندسازی استان بوشهر اظهار کرد: اصل اهداف اجرای پروژه شهر هوشمند بوشهر خدماتدهی بهتر و زندگی مطلوبتر برای آسایش و رفاه بیشتر مردم است.نماینده مردم استان بوشهر در مجلس شورای اسلامی بیان کرد: هوشمندسازی شهرها بهویژه کلانشهرها یک اولویت مهم و اساسی است. دنیا به سمت هوشمندسازی شهرها حرکت کرده است و ما باید به سمت هوشمندسازی شهرهای ایران حرکت کنیم، در حقیقت هوشمندسازی یک ضرورت برای وضعیت فعلی کشور است و برای اجرای این شبکه به ایجاد مشاغلی در حوزه فناوری اطلاعات نیاز است که میتواند تحولی را در درآمدهای پایدار شهرداریها به دنبال داشته باشد.
هوشمندسازی نیازمند فرهنگسازی
عضو کمیسیون اجتماعی مجلس شورای اسلامی گفت: هوشمندسازی شهرها از بهترین کارهایی است که در تمام دنیا، شهرها برای آرامش در زندگی مردم و جلوگیری از اتلاف وقت آنها انجام میدهند، اما باید ببینیم ما در این حوزه چقدر توانستهایم کار کنیم. یکی دیگر از ابزارهایی که برای هوشمندشدن شهرها بسیار ضروری است، فرهنگسازی بوده و این موضوع را میتوان در همایشها از سوی بخش خصوصی ایجاد کرد.محمد وحدتی در گفتوگو با «گسترش صنعت» با بیان اینکه هوشمندسازی شهرها یک ضرورت است، افزود: در بخش دولت باید نهادسازی و کمک کنیم بخش خصوصی وارد شود و با تضامینی که میدهیم، بخش خصوصی را به سرمایهگذاری در این حوزه راضی کنیم. او ادامه داد: هوشمند شدن شهرها بدون حضور و نقشآفرینی بخش خصوصی ممکن نمیشود. به طور حتم دولت از فعالیت بخش خصوصی به طور عام و از همکاری آنها با شهرداریها در جهت توسعه خدمات الکترونیکی به طور خاص حمایت میکند. عضوکمیسیون اجتماعی مجلس شورای اسلامی تاکید کرد: معتقدم که برای عمومی کردن موضوع شهر هوشمند و تبدیل آن به یک مطالبه اجتماعی، باید مفهومسازی عمومی شکل گرفته و در گفتمان رایج مسئولان و مردم به عنوان یک ضرورت مطرح شود.وحدتی با اشاره به تفاوت شهر الکترونیکی و شهر هوشمند اظهار کرد: در شهر الکترونیکی موضوع زیرساخت و شبکههای ارتباطی یک هدف است، درحالی که در شهر هوشمند این موارد وجود داشته و از آنها به عنوان ابزار استفاده میشود. بنابراین با توجه به اینکه هنوز با استقرار کامل زیرساختها فاصله داریم، باید در مرحله نخست برای رسیدن به شهر الکترونیکی تلاش کنیم.از نگاه کارشناسان، براساس مطالعههای اتحادیه اروپا برای هوشمند شدن شهرها مولفههایی شامل اقتصاد هوشمند، حرکت هوشمند، محیطزیست هوشمند، حکمرانی هوشمند، زندگی هوشمند و مردم هوشمند مطرح شده است. برای رسیدن به این هدف باید سازمان فناوری اطلاعات و ارتباطات در راستای پشتیبانی طرح و در راستای تحقق اهداف هوشمندسازی شبکههای مورد نظر ایجاد شود و با در نظر گرفتن سیاستهای مناسب و ارائه راهکارهای موثر اقدام به ایجاد تعامل بین سازمانها شود. مسئولان معتقدند برخورداری از شهر هوشمند راهی جز استفاده از پارامترهای استانداردهای ملی ندارد، همچنین این موضوع به برنامهریزی و اجرای برنامههای مبتنیبر استانداردها نیاز دارد.