نیم نگاه

نخستین ویژگی بودجه 95 این است که برمبنای سیاست‌های کلی برنامه ششم توسعه و اقتصاد مقاومتی تدوین شده است
نرخ 2997 تومان برای دلار در بودجه در حالی است که پیش‌تر ارقام حدود 2950، 2997، 3010 و حتی 3100 تومان نیز برای نرخ دلار مطرح شده بود
دولت قیمت هربشکه نفت را برای بودجه سال آینده درحدود 40 دلار تعیین کرده است

گروه اقتصادی یکشنبه شب هفته جاری لایحه بودجه سال آینده در هیأت وزیران نهایی شد. بودجه 95 سومین بودجه‌ای است که دولت یازدهم تدوین می‌کند و تفاوت‌های اساسی نسبت به بودجه سنوات گذشته دارد. نخستین ویژگی این بودجه آن است که برمبنای سیاست‌های کلی برنامه ششم توسعه و اقتصاد مقاومتی تدوین شده است. همچنین کاهش شدید قیمت نفت طی دو سال گذشته که در ماه‌های اخیر روند نزولی آن سرعت گرفته و قیمت آن را به یک سوم رسانده است ویژگی دیگری است که بودجه 95 را متفاوت از سایربودجه‌ها کرده است. ازسوی دیگر به نتیجه رسیدن مذاکرات هسته‌ای و نهایی شدن سند برجام که اقتصاد ایران را در آستانه لغو محدودیت‌های تحریم قرار داده است موضوع دیگری است که باید در مهمترین سند مالی سالانه کشور مورد توجه قرار داد. درکنارآن سرعت تغییر و تحولات منطقه‌ای و بین‌المللی که در اقتصاد جهانی و به تبع آن اقتصاد ایران تأثیر می‌گذارد، آنقدر سریع است که هرگونه برنامه ریزی و پیش‌بینی را دشوار کرده است.
با وجود این دولت یکشنبه شب براساس وعده‌ای که به مجلس داده است لایحه خود را نهایی کرده است تا پس از تکمیل بررسی لایحه برنامه ششم توسعه تا یک هفته آینده تقدیم قوه مقننه کند. براین اساس تقویت جنبه مقاومتی اقتصاد، استمرار در کاهش تورم، افزایش رشد اقتصادی، ارتقای بهره وری، توسعه اشتغال، آموزش و بهداشت و سلامت، کشاورزی و مدیریت بهینه آب و خاک، افزایش بودجه تحقیق و پژوهش تا یک درصد از تولید ناخالص داخلی، پرداخت مطالبات بازنشستگان بابت پاداش پایان خدمت، رشد 82 درصدی اعتبار خرید تضمینی آب شرب، تأمین اعتبار برای استخدام 12 هزار نفر در آموزش و پرورش و توجه به پرداخت یارانه ساخت مسکن مهر به میزان دو برابر اعتبار سال 1394، از مهمترین اهداف بودجه سال 1395 کل کشور اعلام شده است.
دلار 2997 تومانی در بودجه 95
با وجودی که سند بودجه از شاخص‌ها و متغیرهای گوناگونی تشکیل می‌شود که هریک در جای خود مهم و اثرگذار است ولی دو شاخص نرخ نفت و دلار از اهمیت بیشتری برخوردار است که درسال آینده به دلیل شرایطی که توضیح داده شد، حساسیت بیشتری نیز پیدا کرده است. براین اساس درحالی که سناریوهای مختلفی برای نرخ محاسباتی دلار در بودجه 95 اعلام می‌شد در نتیجه نهایی کردن ارقام کلی بودجه سال آینده هیأت دولت نرخ 2997 تومان را برای هر دلار به تصویب رساند.
بعد از رایزنی‌ها، مذاکرات و گمانه‌زنی‌ها درباره تعیین نرخ دلار به عنوان مبنای تبدیل ریال در بودجه سال آینده، برپایه اعلام یک منبع آگاه به ایرنا اعضای کابینه سرانجام تصمیم به تعیین نرخ 2997 تومان برای دلار گرفتند.این در حالی است که پیش‌تر ارقام حدود 2950، 2997، 3010 و حتی 3100 تومان نیز برای نرخ دلار مطرح شده بود.
نرخ 2997 تومانی در حالی به تصویب هیأت دولت رسیده است که این نرخ در حال حاضر حدود 15 تومان کمتر از قیمت 3012 تومانی دلار مبادله‌ای است. در عین حال که 147 تومان بالاتر از دلار 2850 تومانی بودجه امسال تصویب شده است. همچنین براساس اعلام مقامات مسئول دولت قیمت هربشکه نفت را برای بودجه سال آینده درحدود 40 دلار تعیین کرده است. این درحالی است که هم اکنون قیمت نفت ایران به حدود 31 دلار کاهش یافته است. با وجود این برخی از کارشناسان و تحلیلگران اعتقاد دارند که روند نزولی بهای نفت در بازارهای جهانی پایدار نیست و دوباره به روند سابق خود بازمی گردد ولی بعید است به سطح بالای 100 دلار که در سال‌های قبل تجربه شد، برسد.
ضرورت تدوین چندسناریوی بودجه‌ای
محمد نصراصفهانی استاد دانشکده علوم اقتصادی دانشگاه خوارزمی در گفت‌و‌گو با «ایران» درباره اینکه ارقام تعیین شده در لایحه بودجه 95 تا حدی با واقعیات اقتصادی ایران همخوانی دارد، گفت: شرایط حال حاضر اقتصاد ایران و اقتصاد جهانی که به طور قطع به سال آینده نیز تسری پیدا می‌کند بسیارخاص است. به این معنا که تحولات منطقه‌ای و بین‌المللی که برروی شاخص‌های اقتصادی نیز اثر می‌گذارد بسیار سریع و غیرقابل پیش‌بینی است.
وی توضیح داد: بنابراین پیش‌بینی و برنامه ریزی برای سال آینده اقتصاد ایران بسیار دشوار است. برهمین اساس دولت می‌توانست بودجه 95 را براساس سه سناریوی خوش بینانه، بدبینانه و متعادل تنظیم کند تا براساس شرایطی که در آینده رقم می‌خورد یکی از آنها را در دستورکار اجرا قرار دهد.
به گفته وی درغیراین صورت اگر تغییر و تحولات بیش از حد تصور باشد دولت می‌باید متمم برای بودجه تنظیم کند و ارقام آن را تغییر دهد.
براساس گفته‌های این استاد دانشگاه براساس سناریوی خوش بینانه قیمت نفت می‌تواند بین 60 تا 80 دلار تعیین شود. این درحالی است که برخی از تحلیلگران بین‌المللی اعتقاد دارند که درسال آینده بواسطه افزایش مصرف و تقاضای جهانی انرژی قیمت نفت دوباره رشد می‌کند و به محدوده 80 دلار نیز می‌رسد. وی افزود: در سناریوی بدبینانه نیز قیمت نفت به محدوده 20 دلار می‌رسد و دولت باید ارقام بودجه را با این رقم تعیین کند. اما در سناریوی متعادل که شباهت زیادی با بودجه تدوین شده دولت دارد بهای نفت در حدود 40 دلار تعیین می‌شود.
نصراصفهانی درباره اینکه نرخ 2997 تومانی دلار در بودجه چه آثاری به همراه دارد، گفت: نرخ دلار در بودجه نتیجه تبدیل نیازهای دولت و درآمدهای نفتی به ریال است. البته دراین زمینه برخی اعتقاد دارند که نرخ دلار باید بالاتر از این رقم تصویب می‌شد اما تعیین این نرخ در بودجه سیگنال‌های متفاوتی را به سرمایه گذاران خارجی و همچنین فعالان داخلی اقتصاد ارسال می‌کند. بنابراین درصورتی که نرخ بالا باشد موجب بالا رفتن ریسک ورود سرمایه گذاران و همچنین کاهش قدرت خرید مردم خواهد شد. بدین ترتیب به نظر می‌رسد تعیین این نرخ تا حدودی با واقعیات اقتصاد همخوانی دارد.
ارقام نهایی منابع و مصارف بودجه سال 1395 کل کشور تصویب شد
هیأت دولت در جلسه‌ای به ریاست حجت‌الاسلام والمسلمین دکتر حسن روحانی رئیس جمهوری، ارقام نهایی منابع و مصارف بودجه سال 1395 کل کشور را تصویب کرد.
به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی دولت، در جلسه شامگاه یکشنبه هیأت دولت، تعدادی از بندهای باقیمانده لایحه بودجه سال 1395 کل کشور درباره اجازه انتشار اوراق مشارکت به منظور اجرای طرح‌های انتفاعی، انتشار اوراق صکوک توسط شهرداری‌های کشور و سازمان‌های وابسته جهت طرح‌های قطار شهری، تسویه بدهی‌های قطعی دولت به اشخاص حقیقی و حقوقی، تعاونی و خصوصی با مطالبات قطعی دولت از اشخاص مزبور، بررسی و تصویب شد.