در شرایطی که تنها روزها به انتخابات سرنوشت‌ساز سوم نوامبر (۱۲ آبان) باقی مانده است، صحنه سیاست آمریکا شاهد رویارویی بی‌سابقه دو رئیس‌جمهور فعلی و پیشین در کارزارهای انتخاباتی است. بازگشت باراک اوباما به میدان مبارزات انتخاباتی و حضور بی‌وقفه دونالد ترامپ در ایالت‌های کلیدی، این انتخابات میان‌دوره‌ای را به یک همه‌پرسی ملی درباره آینده سیاسی رئیس‌جمهور جمهوری‌خواه و توازن قدرت در واشنگتن تبدیل کرده است.

انتخابات میان‌دوره‌ای سوم نوامبر ۲۰۲۶، که در آن تمام ۴۳۵ کرسی مجلس نمایندگان و ۳۵ کرسی از ۱۰۰ کرسی مجلس سنا به رقابت گذاشته می‌شود، در شرایطی برگزار می‌گردد که فضای سیاسی کشور به شدت متشنج است. برخلاف رویه رایج، این بار نه‌تنها رئیس‌جمهور مستقر، بلکه رئیس‌جمهور پیشین نیز به طور مستقیم و خیابانی وارد تبلیغات انتخاباتی شده‌اند؛ پدیده‌ای که کارشناسان آن را نشانه حساسیت فوق‌العاده هر دو حزب به نتیجه این رقابت‌ها می‌دانند.

ورود اوباما به کارزار انتخابات

دونالد ترامپ، که خود را محور اصلی کارزار انتخاباتی جمهوری‌خواهان قرار داده است، از رای‌دهندگان می‌خواهد تا این انتخابات را گویی خود او در برگه رأی حضور دارد، ببینند. او در سخنرانی‌های خود، دموکرات‌ها را «کمونیست»  توصیف می‌کند که آمریکا را دگرگون خواهند کرد و وعده می‌دهد که رأی به جمهوری‌خواهان به معنای پول بیشتر، مالیات کمتر و امنیت بالاتر خواهد بود.

در سوی دیگر، باراک اوباما با محبوبیت قابل توجه خود در میان پایگاه حزب دموکرات، نقش «آخرین امید» حزب را برای پیروزی در رقابت‌های نزدیک ایفا می‌کند. او در تازه‌ترین سخنرانی‌های خود، در ایالت‌های اوهایو و میشیگان، با لحنی تند، عملکرد دولت ترامپ را «دو سال هرج‌ومرج، بی‌رحمی، فساد و ناشایستگی» خواند و از تصمیم رئیس‌جمهور برای آغاز «جنگی غیرضروری» که هیچ‌کس خواستار آن نبود، به شدت انتقاد کرد. اوباما همچنین با انتقاد از سیاست‌های اقتصادی، ترامپ را مسئول مستقیم افزایش هزینه‌های زندگی و تورم افسارگسیخته دانست و رأی‌دهندگان را به تغییر فرا خواند.
او در یک کارزار انتخاباتی در اوهایو با اشاره به سیاست اشتباه ترامپ در جنگ علیه ایران، گفت: «یادتان است می‌گفتند که این بهترین جنگ ممکن است و همه‌چیز عالی پیش می‌رود؟ خب، حالا هفت ماه گذشته؛ آن جنگ چطور پیش می‌رود؟ به متحدان ما و پایگاه‌هایمان حمله شده است، آمریکایی‌ها کشته شده‌اند، صد‌ها آمریکایی مجروح شده‌اند، ذخایر موشکی‌مان هم به‌شدت کاهش یافته است. ایران اکنون در مورد تنگه هرمز که نفت از طریق آن به بازار جهانی می‌رسد، حق وتو (قدرت تعیین‌کننده) دارد.»

چرا این نبرد جدی شده است؟

به نظر می‌رسد رقابت سیاسی میان دو حزب به مراتب جدی‌تر از گذشته شده و ترامپ بقای سیاسی خود را در خطر می‌بیند. نظرسنجی‌های اخیر نشان می‌دهد که محبوبیت رئیس‌جمهور ترامپ به پایین‌ترین سطح تاریخ ریاست‌جمهوری‌اش سقوط کرده است. بر اساس نظرسنجی رویترز/ایپسوس، تنها ۳۱ درصد آمریکایی‌ها عملکرد او را تأیید می‌کنند. این افت شدید محبوبیت، عمدتاً ناشی از نارضایتی گسترده از وضعیت اقتصادی و جنگ با ایران است که مستقیماً بر قیمت انرژی و هزینه‌های زندگی تأثیر گذاشته است.

ورود اوباما به میدان نیز نشان می‌دهد که دموکرات‌ها در رقابت با ترامپ کاملاً جدی هستند و به دنبال آن هستند تا با متحد کردن نارضایتی عمومی، کنترل یکی از دو مجلس را به دست بگیرند.

معادلات پیچیده کرسی‌ها

در مجلس نمایندگان، تحلیلگران سیاسی پیش‌بینی می‌کنند که دموکرات‌ها شانس زیادی برای بازپس‌گیری اکثریت دارند. پیش‌بینی می‌شود که دموکرات‌ها بین ۱۲ تا ۲۲ کرسی را از جمهوری‌خواهان بگیرند.

در مجلس سنا، معادله پیچیده‌تر است. دموکرات‌ها برای رسیدن به اکثریت (۵۰ کرسی) باید حداقل چهار کرسی را از جمهوری‌خواهان تصاحب کنند، چرا که جمهوری‌خواهان در حال حاضر با ۵۳ کرسی اکثریت را در دست دارند. رقابت‌ها در ایالت‌های کلیدی مانند اوهایو، میشیگان، پنسیلوانیا، جورجیا و کارولینای شمالی بسیار نزدیک ارزیابی می‌شود. برای مثال، در اوهایو، شری براون دموکرات در نظرسنجی‌ها پیشتازی جزئی دارد، و در میشیگان، عبدالعزیز السید در رقابتی نزدیک با مایک راجرز جمهوری‌خواه قرار دارد.

خطر «اردک لنگ» برای ترامپ
نتیجه این انتخابات تأثیر عمیقی بر دو سال باقی‌مانده از دوره دوم ریاست‌جمهوری ترامپ خواهد داشت. تحلیلگران سیاسی هشدار می‌دهند که اگر جمهوری‌خواهان کنترل کنگره را از دست بدهند، ترامپ بلافاصله وارد مرحله «اردک لنگ» خواهد شد؛ وضعیتی که در آن رئیس‌جمهور قدرت سیاسی خود را برای پیشبرد اهدافش از دست می‌دهد و با موانع جدی از سوی کنگره تحت کنترل مخالفان روبرو می‌شود. در چنین سناریویی، دموکرات‌ها می‌توانند با استفاده از قدرت نظارتی خود، تحقیقات گسترده‌ای علیه دولت ترامپ آغاز کنند و حتی گزینه استیضاح را روی میز بگذارند.