این نتیجه، صورتحساب سالها بیبرنامگی، تصمیمهای مقطعی و نگاه حداقلی فدراسیون فوتبال به تیم امید را پیش روی فوتبال ایران گذاشت. تیمی که با پیروزی برابر امارات و تساوی مقابل چین، با یک تساوی هم میتوانست صعودش را قطعی کند در حساسترین مسابقه چنان فروپاشید که حتی فرصت دفاع از جایگاه خود را هم از دست داد. ایران با چهار امتیاز و تفاضل گل منفی یک، سوم شد و کره شمالی با همان چهار امتیاز، بهدلیل تفاضل بهتر، راهی مرحله بعد شد.
تلختر از نتیجه، کیفیت نمایش تیم امید ایران بود. ایران بازی را با گل امیرحسین حسینزاده در دقیقه ۱۷ خوب آغاز کرد، اما این برتری نه حاصل تسلط واقعی بر مسابقه بلکه بیشتر نتیجه یک موقعیت مناسب بود. پس از گل، تیم امید ایران نه توانست ریتم بازی را کنترل کند و نه راهی برای مهار فشار حریف پیدا کرد. کره شمالی در دقایق پایانی نیمه اول دو بار به گل رسید و در نیمه دوم نیز صاحب دو گل دیگر شد. گل چهارم، که پس از توپربایی در زمین کره شمالی و فرار بازیکن این تیم از میانه میدان بهدست آمد، نماد روشنی از آشفتگی دفاعی و فقدان تمرکز بازیکنان ایران بود.
از این شکست درس بگیرید
سیاست فدراسیون فوتبال در قبال تیم امید، یک چرخه تکراری و شکستخورده است. مسئولان معمولا میگویند بودجه کافی برای پرداخت دستمزد چهار ساله به کادر فنی وجود ندارد؛ بنابراین سرمربی چند ماه پیش از مسابقات انتخاب میشود و اردوها نیز در فاصلهای کوتاه تا آغاز رقابتها شکل میگیرد. این استدلال شاید از نظر حسابداری ساده بهنظر برسد، اما در فوتبال حرفهای، هزینه نکردن برای برنامهریزی، در نهایت هزینهای بسیار سنگینتر به کشور تحمیل میکند: حذف، فرسودگی استعدادها و از دست رفتن نسلهایی که میتوانند آینده تیم ملی بزرگسالان باشند. مجید جلالی چندی قبل در گفتوگو با روزنامه جامجم برای اولین بار این موضوع را افشا کرد و گفت: «بارها درباره تیم ملی امید در جلسات حرف زدیم. حتی سرمربی را انتخاب کردیم ولی گفتند، چون بودجه نداریم نمیتوانیم دستمزد مربیان را بدهیم. به همین دلیل همیشه چند ماه قبل از مسابقات مهم، برای تیم امید سرمربی انتخاب میکنند. این چرخه معیوب باعث حذف و شکستهای تیم امید میشود.»
بدون شک باخت در بازیهای آسیایی، پیشزمینهای برای شکست در مقدماتی المپیک ۲۰۲۸ لسآنجلس است. این تیم بیش از نیمقرن در حسرت صعود مانده و حالا هم هیچ شانسی ندارد مگر اینکه فدراسیون فوتبال برای اولین بار سیاست خود را درباره تیم امید تغییر دهد. کارشناسان میگویند زمان آن رسیده تا سران فدراسیون فوتبال برای یکبار هم که شده واقعیت را بپذیرند و امیدها را قربانی بیبرنامگی خود نکنند.
تیم امید با چنین مدیریتی شبیه دانشآموزی است که تمام سال کتابهایش را کنار میگذارد و شب امتحان، چند جزوه را بهصورت فشرده مرور میکند! اردوهای کوتاهمدت، بدون بازیهای تدارکاتی کافی و بدون فرصت شناخت متقابل حریف. بازیکنان و مربیان نمیتوانند تیم بسازند. تیمی که باید در طول چهار سال هویت تاکتیکی پیدا کند، چند هفته مانده به مسابقات دور هم جمع میشود و از آن انتظار معجزه دارند! نتیجه هم معمولا همان چیزی است که در ناگویا دیدیم؛ شروعی امیدوارکننده، از دست رفتن کنترل مسابقه و فروپاشی در لحظات حساس.
بهانهجویی ممنوع!
این بار حتی بهانههای همیشگی نیز قابل قبول نیست. کره شمالی بدون هیچ تدارکی پا به رقابتها گذاشت و طبیعتا از مزیت میزبانی، شناخت کامل از محل برگزاری یا تدارک گستردهای که تیمهای میزبان در اختیار دارند برخوردار نبود. با این حال، بازیکنان این تیم منسجمتر، جنگندهتر و از نظر ذهنی آمادهتر ظاهر شدند. بارش باران و شرایط زمین نیز برای هر دو تیم یکسان بود و نمیتوان آن را دلیل شکست ایران دانست. حتی اختلاف در استفاده از سهمیه بازیکنان بزرگسال، توجیه کاملی برای این نتیجه نیست. ایران در برابر حریفی شکست خورد که بهتر بازی کرد و از اشتباهات دفاعی تیم ما بهخوبی بهره برد. بدون شک این شکست دور از شأن فوتبال ملی ایران بود.
عبدی عذرخواهی کرد
حسین عبدی سرمربی تیم ملی امید بعد از حذف از بازیهای آسیایی جملاتی گفت که خلاصه آنها را در زیر میخوانید:
میتوانستیم هر نتیجه دیگری را رقم بزنیم، غیر از این نتیجه! از همه کسانی که انتظار داشتند و تصور میکردند بتوانیم به مرحله بعد صعود کنیم عذرخواهی میکنم.
بازیکنان با این ذهنیت وارد زمین شدند که صعود به مرحله بعد را قطعی کردهایم، اما از حق نباید گذشت. کره شمالی یکی از تیمهایی بود که از ابتدا انتظار داشتیم بازی سختی مقابلش داشته باشیم.
امیدوارم بتوانیم در ادامه کارهای بهتری انجام دهیم و این اتفاق باعث شود مسیر بهتری را پیش بگیریم. بچهها باید این موضوع را درک کنند که هیچ چیز از قبل تمامشده نیست و تا زمانی که بازی به پایان نرسیده، هیچ نتیجهای قطعی نیست.