به گزارش گروه آنلاین روزنامه دنیای اقتصاد-کسری غفوری: تداوم تورم سرسخت و مهارنشدنی، کاخ سفید و فدرالرزرو را در آستانه یک رویارویی تمامعیار قرار داده است. در شرایطی که بازارهای مالی خود را برای دور جدید افزایش نرخ بهره آماده میکنند، شواهد نشان میدهد بانک مرکزی آمریکا به ریاست کوین وارش قصد دارد در برابر خواستههای صریح دونالد ترامپ ایستادگی کند.
به نوشته فایننشال تایمز، اقتصاددانان هشدار میدهند که اگر فدرال رزرو در نشست روز چهارشنبه خود نرخ بهره را افزایش ندهد، اعتبار این نهاد زیر سوال خواهد رفت. این در حالی است که آمارهای رسمی هیچ نشانهای از بهبود معنادار شاخصهای اقتصادی را نشان نمیدهند و این وضعیت، دقیقاً در نقطه مقابل شروطی است که رئیس فدرالرزرو پیشتر برای توقف روند انقباض پولی تعیین کرده بود.
افزایش نرخ بهره برای نخستین بار طی سه سال گذشته، آن هم در فاصله تنها چند هفته مانده تا انتخابات میاندورهای نوامبر، بیش از هر چیز خطر برانگیختن خشم ترامپ را به همراه دارد. رئیسجمهور آمریکا پیشتر آشکارا خواهان کاهش چشمگیر هزینههای استقراض شده بود و روز یکشنبه نیز بار دیگر بر موضع خود پافشاری کرد مبنی بر اینکه ایالات متحده باید پایینترین نرخ بهره را در میان اقتصادهای جهان داشته باشد. برای مطالعه گزارش اینجا کلیک کنید.
همزمان کوین هست، مدیر شورای اقتصاد ملی ترامپ، هشدار داد که در صورت افزایش نرخ بهره، رئیسجمهور قطعا از این اتفاق خوشحال نخواهد شد. او در یک گفتوگوی تلویزیونی با شبکه فاکسنیوز تاکید کرد که اگر فدرال رزرو میخواهد استقلال خود را حفظ کند، باید از دخالت در روند انتخابات بپرهیزد.
با این وجود راجر فرگوسن، نایبرئیس پیشین فدرال رزرو، معتقد است دادههای فعلی احتمال اقدام بانک مرکزی در هفته جاری را بسیار بالا برده است. او در گفتوگو با شبکه سیانبیسی میگوید برای حفظ اعتبار وارش و همکارانش، همه شواهد نشان میدهد که سپتامبر زمان مناسبی برای این اقدام است.
این فشارهای متناقض فضا را برای تقابل میان ترامپ و وارش مهیا کرده است، آن هم در شرایطی که تنها چهار ماه از انتصاب وارش به دست خود ترامپ میگذرد. پیش از این ترامپ به دلیل کندی در کاهش نرخ بهره، صبر خود را در برابر جروم پاول، رئیس پیشین فدرال رزرو از دست داده و او را کودن خطاب کرده بود.
تورم در بیشتر ماههای سال ۲۰۲۶ در سطح بالایی باقی مانده است، زیرا افزایش قیمت سوخت ناشی از جنگ ترامپ با ایران تاثیر خود را بر سایر بخشهای اقتصاد گذاشته است. طی هفته گذشته قیمت نفت دوباره با افزایش روبهرو شد و حملات انصارالله به زیرساختهای عربستان سعودی نگرانیها درباره عرضه را تشدید کرد. این اتفاق بهای نفت خام برنت را به بیش از صد دلار در هر بشکه یعنی بالاترین سطح خود از ماه مه رساند و قیمت گازوئیل نیز روز جمعه برای نخستین بار در تاریخ از مرز شش دلار در هر گالن عبور کرد. برای مطالعه گزارش اینجا کلیک کنید.
وارش ماه گذشته در نشست جکسون هول به اقتصاددانان و روسای بانکهای مرکزی گفته بود که رشد قیمتها نگرانکنندهتر شده است و اگر این روند به زودی مهار نشود، سیاستگذاران پولی ناچار به مداخله خواهند بود. گزارش روز جمعه اداره آمار کار آمریکا نشان داد که هیچ نشانه روشنی از این مهار قیمتها به چشم نمیخورد، چرا که تورم سالانه مصرفکننده در ماه اوت بدون تغییر نسبت به ژوئیه، روی رقم سه و چهار دهم درصد ثابت ماند. برای مطالعه گزارش اینجا کلیک کنید.
انتشار این گزارش تورمی باعث شد تا بسیاری از بانکهای معتبر والاستریت پیشبینیهای خود را درباره تصمیم فدرال رزرو تغییر دهند و به جای تثبیت، انتظار افزایش نرخ بهره را داشته باشند. پیشبینی سرمایهگذاران نیز برای این افزایش از پنجاه درصد در ابتدای هفته گذشته به حدود نود درصد در روز جمعه رسید.
مایکل فرولی از بانک جیپی مورگان در این باره میگوید هشدارهای جدی و مکرر رئیس فدرال رزرو درباره غیرقابل تحمل بودن تورم، در صورتی که با اقدام عملی همراه نشود، نهاد سیاستگذار را بیاعتبار میکند. دیوید مریکل از گلدمن ساکس نیز بر این باور است که مقامات فدرال رزرو نگران واکنش بازار به عدم افزایش نرخ بهره هستند، زیرا سیگنالهای اخیر بانک مرکزی بازار را تقریبا برای این مداخله آماده کرده است. به گفته او سخنرانی وارش در جکسون هول این انتظار را ایجاد کرد که اگر اخبار تورم کاملا مطلوب نباشد نرخ بهره بالا میرود و شاخص قیمت مصرفکننده هرچند نگرانکننده نبود اما مطلوب هم ارزیابی نشد.
از سوی دیگر ترامپ اظهار کرده است که اگرچه وارش قصد دارد در زمینه نرخ بهره کار درست را انجام دهد، اما ممکن است با مانعتراشیهای کمیته بازار باز فدرال مواجه شود که به زعم او کمیتهای سیاسی و خصمانه است. این اظهارات نشان میدهد که ترامپ احتمالا رئیس فدرال رزرو را مقصر مستقیم افزایش احتمالی نرخ بهره نمیداند.
با این حال تحلیلگران هشدار میدهند که چنین اقدامی، تنها هفت هفته مانده به انتخابات میاندورهای که کنترل کنگره را در نیمه دوم دوره ریاستجمهوری ترامپ تعیین میکند، رئیسجمهور را عمیقا ناامید خواهد کرد.
گرگوری داکو، اقتصاددان ارشد موسسه ایوای پارتنون، میگوید تعویق افزایش نرخ بهره تا پس از انتخابات و همچنین انقباض پولی صرفا برای حفظ اعتبار سیاستگذار، نباید در دستور کار سیاستگذاران قرار گیرد، حتی اگر این موضوع به بحث اصلی بازار تبدیل شده باشد. او پیشبینی میکند که فدرال رزرو با حمایت اکثریت اعضای کمیته بازار باز که از سرعت روند کاهش تورم رضایت ندارند نرخ بهره را افزایش خواهد داد. داکو معتقد است وارش احتمالا با استفاده از سپر حمایت اکثریت در سایه عمل کرده و در نهایت به افزایش نرخ بهره رای خواهد داد.