به گزارش ایرنا، سبک زندگی پرشتاب امروز، بسیاری از خانوادهها را به سمت غذاهایی سوق داده است که سریعتر آماده و مصرف میشوند؛ غذاهایی که با ظاهر جذاب، عطر و طعم تحریککننده و دسترسی آسان، بهویژه در میان نوجوانان و جوانان طرفداران زیادی پیدا کردهاند. در مقابل، غذاهای سنتی که نیازمند زمان بیشتری برای تهیه هستند، آرامآرام از سفره برخی خانوادهها فاصله گرفتهاند.
کارشناس مسئول تغذیه بالینی معاونت درمان دانشگاه علوم پزشکی بیرجند، با تأکید بر ضرورت بازگشت به الگوی غذایی سالم، معتقد است مصرف فستفود و فرآوردههای گوشتی باید محدود و گاهبهگاه باشد و نباید به عادت روزمره خانوادهها، بهویژه کودکان و نوجوانان، تبدیل شود.
سوری صغری راغبی در گفتوگو با خبرنگار ایرنا گفت: یکی از الگوهای نادرستی که امروز در جامعه رواج پیدا کرده، تمایل برخی جوانان به مصرف سریع غذا و جایگزین کردن غذاهای فستفودی با وعدههای غذایی سالم و سنتی است.
وی افزود: غذاهای سنتی ایرانی از ارزش تغذیهای بالایی برخوردارند و تهیه و مصرف آنها علاوه بر تأمین مواد مغذی مورد نیاز بدن، فرصتی برای شکلگیری دورهمیهای خانوادگی و تقویت روابط میان اعضای خانواده فراهم میکند. مادران و سایر اعضای خانواده برای تهیه این غذاها زحمت زیادی متحمل میشوند و بهتر است این فرهنگ ارزشمند در خانوادهها حفظ و تقویت شود.
زنگ خطر سرطان در فستفودها
این کارشناس تغذیه بالینی با بیان اینکه مصرف غذاهای فستفودی به صورت گهگاهی میتواند در برنامه غذایی افراد وجود داشته باشد، تصریح کرد: نکته مهم این است که این مواد غذایی نباید به بخش ثابت و روتین زندگی تبدیل شوند و خانوادهها باید نسبت به کیفیت و ترکیبات مواد غذایی مصرفی نوجوانان و جوانان توجه بیشتری داشته باشند.
راغبی ادامه داد: یکی از نمونههای قابل توجه، فرآوردههای گوشتی مانند سوسیس و کالباس است، این محصولات به دلیل ظاهر، رنگ، عطر و طعم جذاب و همچنین سهولت مصرف، ممکن است مورد استقبال کودکان، نوجوانان و جوانان قرار گیرند؛ اما خانوادهها باید نسبت به مصرف مداوم و بیش از اندازه آنها حساس باشند.
وی گفت: زمانی که یک قطعه مرغ یا گوشت تازه برای چند روز در یخچال نگهداری میشود، به طور طبیعی تغییراتی در رنگ و ظاهر آن ایجاد میشود که میتواند نشانه کاهش کیفیت و فساد ماده غذایی باشد؛ در حالی که فرآوردههای گوشتی صنعتی به دلیل استفاده از مواد نگهدارنده و افزودنیها میتوانند برای مدت بیشتری ظاهر و ویژگیهای خود را حفظ کنند.
وی یادآور شد: همین موضوع باید این سؤال را در ذهن خانوادهها ایجاد کند که علت ماندگاری و حفظ رنگ و ظاهر این محصولات چیست.
این کارشناس تغذیه بالینی با اشاره به استفاده از ترکیبات نگهدارنده در برخی فرآوردههای گوشتی اظهار کرد: برخی ترکیبات مورد استفاده در فرآوری این محصولات، از جمله نیتریتها، میتوانند در شرایط خاص به ترکیباتی مانند نیتروزآمینها منجر شوند که برخی از آنها با افزایش خطر ابتلا به سرطان ارتباط دارند. بنابراین مصرف مکرر و زیاد فرآوردههای گوشتی فرآوریشده، بهویژه در سنین پایین، موضوعی است که خانوادهها باید نسبت به آن توجه جدی داشته باشند.
راغبی تأکید کرد: نوجوانان و جوانان در دورهای از زندگی قرار دارند که نیازهای تغذیهای ویژهای دارند و کیفیت تغذیه آنها میتواند بر رشد، سلامت و عملکرد جسمی و ذهنیشان تأثیرگذار باشد؛ بنابراین توصیه میشود خانوادهها با کاهش مصرف غذاهای فرآوریشده و فستفودی و افزایش مصرف غذاهای سالم، متنوع و سنتی، زمینه شکلگیری یک الگوی غذایی صحیح را در فرزندان خود فراهم کنند.
وی افزود: اصلاح عادات غذایی از خانواده آغاز میشود و سفره خانوادگی میتواند بهترین بستر برای آموزش غیرمستقیم تغذیه سالم به کودکان و نوجوانان باشد؛ بنابراین لازم است خانوادهها در کنار توجه به کیفیت مواد غذایی، فرهنگ صرف وعدههای غذایی در کنار یکدیگر را نیز تقویت کنند.
لبنیات؛ ضرورتی برای سلامت و رشد نوجوانان
کارشناس مسئول تغذیه بالینی معاونت درمان دانشگاه علوم پزشکی بیرجند، همچنین با تأکید بر اهمیت مصرف لبنیات در دوران رشد گفت: لبنیات باید بهطور منظم در سبد غذایی نوجوانان قرار داشته باشد و حداقل سه واحد از این گروه غذایی در برنامه روزانه آنها گنجانده شود.
وی افزود: منظور از یک واحد لبنیات، حدود یک لیوان ۲۰۰ تا ۲۵۰ سیسی شیر است که از نظر مقدار میتواند معادل یک لیوان ماست یا سایر فرآوردههای لبنی مانند کشک باشد؛ بنابراین خانوادهها میتوانند با ایجاد تنوع، نیاز نوجوانان به لبنیات را از منابع مختلف این گروه غذایی تأمین کنند.
راغبی با اشاره به اینکه برخی کودکان و نوجوانان تمایل چندانی به مصرف شیر ندارند، اظهار کرد: اگر فرزند ما شیر دوست ندارد، نباید برای تأمین لبنیات مورد نیاز او، تمام سهم لبنیات را از مادهای مانند بستنی تأمین کنیم؛ چرا که بستنی علاوه بر داشتن ترکیبات لبنی، معمولاً حاوی میزان قابل توجهی شکر و چربی است و مصرف بیش از حد آن میتواند زمینهساز اضافهوزن و چاقی شود.
این کارشناس تغذیه بالینی تأکید کرد: در برنامه غذایی نوجوانان، اصل مهم، تنوع و تعادل است و هیچ ماده غذایی نباید صرفاً به دلیل اینکه مورد علاقه کودک یا نوجوان است، جایگزین کامل سایر مواد غذایی شود.
وی یادآورشد: خانوادهها باید تلاش کنند با انتخابهای متنوع و متعادل، مصرف شیر، ماست، کشک و سایر فرآوردههای لبنی را در برنامه غذایی نوجوانان نهادینه کنند تا نیازهای تغذیهای آنان در دوران رشد به شکل مناسب تأمین شود.