جوان آنلاین: معاون حقوقی و بینالمللی وزیر امور خارجه ایران، با انتشار سندی از وزارت بازرگانی امریکا از یک رسوایی دیپلماتیک امارات پرده برداشت. سندی که نشان میدهد ابوظبی در جنگ ۴۰ روزه علیه ایران، دخالت قابلتوجهی علیه ایران داشته و حالا امریکا با تسهیل مقررات کنترل صادرات و ارتقای جایگاه صادرات کالاهای نظامی- امنیتی به امارات، کمکهای ابوظبی را جبران میکند. کاظم غریبآبادی گفته که این سند «مسئولیت بینالمللی و آثار حقوقی مستقیمی دارد» و «امارات باید پاسخگو باشد.»
به گزارش جوان، یک سند جدید که اداره صنعت و امنیت وزارت بازرگانی امریکا (BIS) روز جمعه ۱۰ ژوئیه ۲۰۲۶ (۱۹ تیر ۱۴۰۵) آن را منتشر کرده، تصمیمی ۱۷ صفحهای برای بازبینی اساسی در وضعیت تجاری امارات را نشان میدهد. بر اساس این سند، جایگاه امارات در «مقررات مدیریت صادرات (EAR)» بهطور چشمگیری ارتقا یافته و این کشور از دو گروه محدودکننده D:۳ و D:۴ خارج و به گروه A:۵ منتقل شده است؛ گروهی که بالاترین سطح اعتماد و دسترسی آسانتر به فناوریهای تحت کنترل وزارت بازرگانی را تضمین میکند. این ارتقا که حتی اسرائیل و عربستان نیز از آن بیبهره ماندهاند، به معنای حذف محدودیتهای برنامههای پهپادی امارات، اعطای مجوز صادرات بدون نیاز به مجوز برای اقلام نظامی تحت کنترل، ماهوارهها و فضاپیماهای تجاری، کالاهای دوکاربردی مرتبط با نفت و گاز، شیرینسازی آب و تولید برق هستهای غیرنظامی، همچنین دسترسی بدون مجوز به تراشهها و سرورهای پیشرفته هوش مصنوعی است.
وزارت بازرگانی امریکا در بیانیه خود این اقدام را «رفتار ترجیحی تقویتشده با امارات متحده عربی» خوانده و آن را با دو دلیل توجیه کرده است: نخست، جایگاه امارات بهعنوان «شریک عمده دفاعی» امریکا، و دوم، حمایت این کشور از منافع امنیت ملی واشینگتن، از جمله در عملیات نظامی «خشم حماسی (Operation Epic Fury) علیه ایران». در واقع این سند عملاً تأیید میکند که آنچه پیشتر بهعنوان گزارشهای محرمانه از نقش کلیدی امارات در جنگ امریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران مطرح بود، صحت دارد و امارات نه یک تماشاگر منفعل، بلکه یکی از بازیگران اصلی جنگ علیه ایران بوده است.
همکاری بیسابقه با تلآویو
پیش از این گزارشهای غیررسمی مختلفی درباره نقش ابوظبی در جنگ علیه ایران منتشر شده است. والاستریت ژورنال در ۳۰ مه ۲۰۲۶ (۹ خرداد ۱۴۰۵) بخشهایی از ابعاد این همکاری را فاش کرد. بر اساس این گزارش، نیروهای اماراتی از روزهای ابتدایی عملیات موسوم به «خشم حماسی» دهها حمله هوایی مخفیانه علیه خاک ایران انجام دادهاند و این حملات تا پس از اعلام آتشبس در آوریل نیز ادامه یافته است. این حملات با پشتیبانی اطلاعاتی مستقیم امریکا و اسرائیل انجام شده و امارات عملاً به عنوان «سومین عضو» ائتلاف نظامی علیه ایران عمل کرده است. اهداف این حملات شامل تأسیسات کلیدی و راهبردی از جمله جزایر قشم و ابوموسی در تنگه هرمز، شهر بندرعباس، پالایشگاه نفت جزیره لاوان و مجتمع پتروشیمی عسلویه است. حمله به عسلویه با همکاری مستقیم اسرائیل انجام شد.
همکاری امارات و اسرائیل در جریان جنگ به سطحی بیسابقه ارتقا یافت. رژیم صهیونیستی برای نخستین بار در تاریخ خود، یک سامانه کامل «گنبد آهنین» را به همراه دهها افسر نظامی برای مدیریت و عملیات این سامانه در خاک امارات مستقر کرد و بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، در اوج جنگ، سفری محرمانه به امارات داشت و با محمد بن زاید دیدار کرد. همچنین گزارشها حاکی از انتقال سامانههای لیزری و دفاعی پیشرفته اسرائیل به امارات است. در سطح لجستیکی، امارات پایگاه هوایی الظفره در ابوظبی را به عنوان یکی از اصلیترین مراکز عملیاتی و شناسایی امریکا در منطقه در اختیار واشینگتن قرار داد. این پایگاه را ایران بارها هدف حملات موشکی و پهپادی قرار گرفت و خسارات قابلتوجهی به زیرساختهای آن وارد شد.
نتیجه این همکاری نزدیک، امارات را به یکی از اصلیترین اهداف حملات ایران تبدیل کرد. گزارشهای غیررسمی میگویند که ایران بیش از ۲ هزار و ۸۰۰ موشک و پهپاد به سمت امارات شلیک کرده که حتی از مجموع حملات به اسرائیل نیز بیشتر بوده است. البته هماهنگی با امارات خسارات هنگفتی به اقتصاد امارات وارد کرد؛ بیش از ۱۲۰ میلیارد دلار از ارزش بازار سهام دبی و ابوظبی کاسته شد و بیش از ۱۸ هزار و ۴۰۰ پرواز به دلیل ناامنیهای منطقهای لغو شد.
خشم فروخفته تهران!
با وجود حملات بیسابقه ایران به اهداف امریکا در امارات، تهران طی هفتههای اخیر این حملات را متوقف کرده است. اواسط خرداد گزارشی از سفر یک هیئت بلندپایه اماراتی با هواپیمای اختصاصی به تهران منتشر شد که گفته میشود در جریان مذاکرات در تهران، طرف اماراتی متعهد به آزادسازی ۱۰ تا ۲۰ میلیارد دلار از منابع مالی مسدودشده ایران شده که گفته میشود بیش از ۳میلیارد دلار از آن را پرداخت کرده است. اگرچه امارات این معامله را رسماً تکذیب کرده، تحلیلگران آن را ترفندی برای حفظ وجهه میدانند. با این حال، بعید است خشم تهران از امارات که در طول جنگ ۴۰ روزه همکاری بیسابقهای با اسرائیل و امریکا علیه ایران داشت، فراموش کند. در حالی که همه گزارشهایی که تا الان درباره مداخله ابوظبی در جنگ علیه ایران منتشر شده، غیررسمی است، سند وزارت بازرگانی امریکا یک سند رسمی از روایت پنهان جنگ است. غریبآبادی در واکنش به این سند نوشت: «پنهان شدن پشت ادعاهای دروغ ممکن نیست، شما قربانی نیستید.» امارات که زمانی خود را میانجی و بازیگر دیپلماتیک منطقه معرفی میکرد، اکنون با سندی رسمی در جایگاه یکی از عوامل اصلی تجاوز نظامی به ایران قرار گرفته است؛ جایگاهی که پیامدهای حقوقی و سیاسی آن، فراتر از محاسبات کوتاهمدت ابوظبی خواهد بود.