نشست خبری اقدامات ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی در سالی که گذشت و برنامه‌های پیش‌رو با حضور عطاءالله پورعباسی دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی و اصحاب رسانه برگزار شد

به گزارش برنا، دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی در این نشست با مرور فعالیت‌های سال گذشته به تحولات ناشی از جنگ‌های اخیر و نقش حوزه شناختی در این عرصه پرداخت و گفت: یکی از مهم‌ترین موضوعاتی که در سال گذشته همه ما به‌طور مستمر آن را دنبال می‌کردیم اخبار و مسائل مربوط به جنگ ۴۰ روزه بود که به نوعی کشور را نیز درگیر کرد.

پورعباسی با بیان اینکه بر اساس گزارش‌های موجود مهم‌ترین عرصه نبرد در جنگ‌های امروز، حوزه مغز و شناخت انسان است ادامه داد: این مسئله صرفاً یک ارزیابی شخصی نیست، بلکه بر پایه گزارش‌ها و تحلیل‌های علمی، پارادایم جنگ‌ها به سمت جنگ‌های شناختی تغییر کرده است.

وی با اشاره به ابعاد مختلف جنگ شناختی افزود: جنگ شناختی مولفه‌های متعددی دارد و نهاد‌های مختلفی درگیر آن هستند اما یکی از مهم‌ترین ابعاد آن، مسئله شناختی در جامعه است.

دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی با اشاره به شرایط جنگ اخیر اظهار کرد: در همین دوره جنگ، چه در جنگ ۱۲ روزه و چه در دیگر مقاطع کشور ما تا چه اندازه تحت تاثیر تحولات و اخبار رسانه‌ای قرار داشت و رسانه‌های خارجی تلاش می‌کردند با تغییر در ادراک جامعه بر تصمیم‌گیری‌ها و کارکرد‌های عالی شناختی مردم ایران اثر بگذارند.

پورعباسی تاکید کرد: با این حال جامعه ایرانی الگویی از تاب‌آوری شناختی را به جهان ارائه داد که به اعتقاد بسیاری از کارشناسان و متخصصان این حوزه نمونه مشابه آن به این شکل در دیگر نقاط دنیا کمتر دیده شده است.

وی ادامه داد: در بسیاری از چارچوب‌های شناختی مرسوم وقتی یک ناحیه مورد اصابت قرار می‌گیرد، برآورد‌های منطقی ایجاب می‌کند افراد از آن محل اجتناب کنند، اما در ایران شاهد بودیم که اگر منطقه‌ای هدف قرار می‌گرفت مردم به نشانه حمایت حتی در روز بعد در همان محل جمع می‌شدند. چنین سطحی از تاب‌آوری اجتماعی و شناختی را شاید در کمتر جای دنیا بتوان مشاهده کرد و صحنه‌هایی که مردم در خیابان‌ها خلق کردند، به این شکل در دیگر کشور‌ها چندان سابقه نداشته است.

پورعباسی خاطرنشان کرد: این وضعیت نشان می‌دهد الگویی شناختی از ایران به نمایش گذاشته شده که با مطالعات و گزارش‌های پیشین به‌سادگی قابل توصیف و تحلیل نیست.

وی با تاکید بر ضرورت مستندسازی این تجربه گفت: بار‌ها مطرح شده که باید این الگو را مکتوب و به تعبیر جامعه علمی، فرمول‌بندی کنیم و آن را به عنوان یک الگوی برتر به جهان معرفی کنیم.

دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی گفت: یکی از مهم‌ترین عرصه‌های بروز زیست شناختی در این دوران، همین پدیده‌هایی بود که در رفتار اجتماعی و واکنش‌های مردم مشاهده شد.

به گفته دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی این ستاد در دوره اخیر تلاش کرده است با تولید و انتشار محتوای دانشی برای گروه‌های مختلف مخاطب، به توسعه و تقویت حوزه علوم شناختی در کشور کمک کند.

پورعباسی با اشاره به اقدامات انجام‌شده در این زمینه گفت: یکی از نخستین اقدامات ستاد، تدوین گزارش‌های سیاستی برای سیاست‌گذاران بود تا بتوانند برای ارتقای تاب‌آوری شناختی جامعه تصمیم‌گیری و سیاست‌گذاری کنند.

وی افزود: در همین راستا مجموعه‌ای در قالب ۱۰ گزاره یا برگ سیاستی با بهره‌گیری از ظرفیت اساتید و متخصصان حوزه علوم شناختی تدوین شد و در کوتاه‌ترین زمان ممکن در اختیار سیاست‌گذاران قرار گرفت.

دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی ادامه داد: گروه دیگری از مخاطبان ما متخصصان حوزه‌های مختلف بودند که در این دوره بیش از گذشته به دانش شناختی نیاز داشتند. به همین منظور با گردآوری دیدگاه‌ها و نظرات صاحب‌نظران علوم شناختی، مجموعه‌ای علمی تهیه و از مسیر‌های مشخص در اختیار مدیران و تصمیم‌گیران سایر نهاد‌ها قرار داده شد.

پورعباسی با بیان اینکه این مجموعه اکنون در قالب کتاب نیز منتشر شده است، گفت: نسخه‌ای از این اثر در پایگاه اطلاع‌رسانی ستاد نیز در دسترس علاقه‌مندان قرار گرفته است.

این مقام مسئول در ادامه به تولید مجموعه‌ای از کد‌های رفتاری شناختی برای عموم مردم اشاره کرد و افزود: در این مجموعه ۶۰ رفتار ارتقادهنده شناختی طراحی شد که با تلاش همکاران ستاد در قالب پوستر‌های آموزشی تهیه و با هدف بازنشر گسترده در شبکه‌های اجتماعی منتشر شد.

دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی اظهار کرد: این مجموعه با استقبال قابل توجهی روبه‌رو شد و تاکنون بیش از ۲۰۰ هزار بار دریافت شده است که نشان‌دهنده وجود ظرفیت و نیاز قابل توجه در جامعه برای چنین محتوا‌هایی است.

پورعباسی همچنین به نقش زیست‌بوم علوم شناختی کشور در این دوره اشاره کرد و گفت: زیست‌بوم علوم شناختی با جمعیتی حدود ۱۰ هزار پژوهشگر و فعال در حوزه‌های مختلف علمی، مدیریتی، سیاست‌گذاری و حتی رسانه‌ای در طول این دوره نقش مهمی در تقویت عملکرد کشور در حوزه جنگ شناختی ایفا کرد.

وی تاکید کرد: این دستاورد حاصل حدود ۱۵ سال تلاش و فعالیت در شکل‌گیری و توسعه این زیست‌بوم است که پایه‌های آن با تلاش پیشینیان، به‌ویژه مرحوم شهید خرازی شکل گرفت.

دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی ادامه داد: با همت و تلاش ایشان در سال ۱۳۹۰ سند راهبردی توسعه علوم و فناوری‌های شناختی تدوین و تصویب شد و در پی آن ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی تشکیل شد.

پورعباسی افزود: طی حدود ۱۵ سال گذشته این زیست‌بوم به سطحی از بلوغ رسیده که در بزنگاه‌های مهم می‌تواند نقش مؤثری در خدمت به کشور ایفا کند.

وی با اشاره به ظرفیت‌های موجود در این حوزه گفت: امروز حدود ۱۰ هزار پژوهشگر، متخصص و فعال در حوزه علوم شناختی در کشور فعالیت دارند که از این تعداد حدود هزار نفر در حوزه فناوری‌های شناختی و عصبی مشغول به کار هستند.

دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی تصریح کرد: این فناوران در قالب حدود ۱۶۰ شرکت فعال در حوزه فناوری‌های عصبی و شناختی فعالیت می‌کنند و در حال پاسخ‌گویی به نیاز‌های فناورانه کشور در این حوزه هستند.

پورعباسی با بیان اینکه حدود ۶۰ شرکت دانش‌بنیان نیز در این حوزه فعال هستند گفت: تاکنون نزدیک به ۷۰ محصول در حوزه علوم شناختی و فناوری‌های عصبی در کشور تجاری‌سازی شده است.

وی تاکید کرد: امروز ایران از نظر دانش فنی در حوزه فناوری‌های عصبی تا حد زیادی به خودکفایی رسیده و حتی در برخی فناوری‌های عمیق نیز به توانمندی قابل توجهی دست یافته است؛ فناوری‌هایی که دسترسی به آنها برای بسیاری از کشور‌ها آسان نیست.

پورعباسی در ادامه با اشاره به برخی حوزه‌های پیشرفته در علوم و فناوری‌های شناختی گفت: فناوری‌های تحریک عمقی مغز، فناوری‌های مرتبط با ارگانوئید‌های مغزی یا مغز مصنوعی و همچنین فناوری‌های مبتنی بر سلول‌درمانی برای درمان اختلالات عصبی از جمله حوزه‌هایی هستند که کشور در آنها به دانش فنی دست یافته است.

وی افزود: منظور از دستیابی به دانش فنی صرفاً تولید مقاله علمی نیست، بلکه دستیابی به چرخه تولید و به‌کارگیری فناوری در حوزه درمان است. برای مثال امروز دانش تولید و استفاده از سلول در درمان برخی اختلالات عصبی در کشور وجود دارد، هرچند هنوز تا مرحله تجاری‌سازی فاصله داریم.

دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی ادامه داد: مهم‌ترین گام در مسیر تجاری‌سازی، دستیابی به دانش فنی است که خوشبختانه در حوزه‌هایی مانند تحریک عمقی مغز این دانش در اختیار دانشمندان کشور قرار دارد و تلاش می‌شود هرچه سریع‌تر زمینه تجاری‌سازی آن فراهم شود تا کشور بتواند از مزایای آن بهره‌مند شود.

پورعباسی با تاکید بر دشواری دستیابی به این دانش‌ها گفت: کسب چنین فناوری‌هایی حاصل سال‌ها تلاش و فعالیت دانشمندان کشور است و به‌سادگی به دست نیامده است.

وی با اشاره به ظرفیت‌های زیست‌بوم علوم شناختی در کشور اظهار کرد: بازار فناوری‌های عصبی در ایران بر اساس برخی برآورد‌های خوش‌بینانه در حال حاضر حدود ۱۵۰ میلیون دلار تخمین زده می‌شود.

دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی افزود: با توجه به ظرفیت‌های کشور، انتظار می‌رود اندازه این بازار در یک افق حدود ۱۰ ساله به نزدیک ۶۰۰ میلیون دلار برسد، به این معنا که باید طی یک دهه آینده اندازه بازار فناوری‌های عصبی در کشور حدود چهار برابر افزایش یابد.

پورعباسی با اشاره به اهمیت توسعه این بازار گفت: اگر اندازه بازار فناوری متناسب با جمعیت کشور نباشد، به این معناست که کشور ناچار خواهد بود بخش قابل توجهی از فناوری‌های مورد نیاز خود را وارد کند و در نتیجه وابستگی به سایر کشور‌ها افزایش می‌یابد.

وی ادامه داد: در صورتی که سهم بازار فناوری متناسب با جمعیت کشور توسعه یابد، این امکان فراهم می‌شود که نیاز‌های فناورانه کشور در داخل تأمین شود.

دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی با اشاره به الزامات تحقق این هدف گفت: برای دستیابی به چنین بازاری، لازم است زیست‌بوم علوم شناختی کشور توسعه یابد و تعداد فعالان این حوزه از حدود ۱۰ هزار نفر فعلی به حدود ۳۰ هزار نفر افزایش پیدا کند.

پورعباسی افزود: همچنین باید نسبت فناوران به پژوهشگران تغییر کند؛ به‌گونه‌ای که به ازای هر سه پژوهشگر، یک فناور در این حوزه فعالیت داشته باشد، در حالی که این نسبت در حال حاضر حدود یک فناور به ازای هر ۱۰ پژوهشگر است.

وی تأکید کرد: تحقق این هدف مستلزم آن است که بخشی از دانشمندان و فارغ‌التحصیلان دانشگاهی به سمت فعالیت‌های فناورانه و توسعه محصولات حرکت کنند.

دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی اظهار کرد: برنامه‌ریزی ما در قالب سه برنامه توسعه پنج‌ساله انجام شده و هدف‌گذاری شده است که در افق پیش‌رو، زیست‌بوم علوم شناختی کشور به حدود ۳۰ هزار پژوهشگر و فعال برسد که دست‌کم ۱۰ هزار نفر از آنها در حوزه فناوری فعالیت داشته باشند.

پورعباسی گفت: در صورت تحقق این نسبت، می‌توان امیدوار بود که بازار فناوری‌های شناختی در کشور متناسب با جمعیت توسعه یابد و ایران سهم مناسبی از این بازار را در اختیار داشته باشد.

وی با اشاره به نقش معاونت علمی در این مسیر گفت: معاونت علمی و فناوری به عنوان متولی سیاست‌گذاری و هدایت حوزه فناوری، نقش مهمی در حمایت از زیست‌بوم فناوری و حرکت به سمت پاسخ‌گویی به نیاز‌های فناورانه کشور ایفا خواهد کرد و برنامه‌هایی نیز برای توانمندسازی و ارتقای مهارت‌های حرفه‌ای اعضای این زیست‌بوم در نظر گرفته شده است.

پورعباسی در ادامه با اشاره به ضرورت توسعه سرمایه انسانی در حوزه علوم و فناوری‌های شناختی گفت: برای تحقق اهداف ترسیم‌شده، باید حدود ۲۰ هزار دانش‌آموخته، پژوهشگر و متخصص جدید به این عرصه افزوده شود.

وی افزود: با یک برآورد سرانگشتی، اگر برنامه‌ریزی در یک بازه ۱۵ ساله انجام شود، سالانه باید حدود یک‌هزار و ۲۰۰ نفر به زیست‌بوم علوم شناختی کشور اضافه شوند که این امر نیازمند برنامه‌ریزی کلان و هماهنگ در سطح ملی است.

دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی ادامه داد: در همین راستا، معاونت علمی برنامه‌هایی برای حمایت از دانشگاه‌ها در جهت آموزش و مهارت‌افزایی دانش‌آموختگان به‌منظور ورود به حوزه فناوری‌های عصبی در نظر گرفته است.

پورعباسی تصریح کرد: از جمله این اقدامات، طراحی و ارائه واحد‌های درسی مرتبط برای دانشجویان رشته‌های غیرمرتبط است؛ به‌عنوان مثال برای دانشجویان رشته‌های فنی نظیر مهندسی برق، مهندسی کامپیوتر و مهندسی مکانیک، واحد‌های درسی مرتبط با علوم مغز پیش‌بینی شده تا این دانشجویان با مبانی علوم اعصاب و روان‌شناسی آشنا شوند و بتوانند در این حوزه فعالیت کنند.

وی با اشاره به سایر حمایت‌ها گفت: در حوزه توسعه فناوری، از مرحله اکتساب دانش و فناوری تا تولید نمونه اولیه، تولید نیمه‌صنعتی، تولید صنعتی و ورود به بازار، بسته‌های حمایتی متنوعی طراحی شده است.

دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی افزود: در مرحله اکتساب فناوری که عمدتاً در قالب پژوهش‌های کاربردی انجام می‌شود، با همکاری بنیاد علم، فراخوان‌های حمایتی با سقف‌های مناسب تعریف شده که اطلاعات آن در سایت ستاد در دسترس است.

پورعباسی ادامه داد: پس از تولید دانش، در مسیر تبدیل آن به نمونه اولیه یا محصول، حمایت‌های قابل توجهی از جمله تسهیلات مالی و کمک‌های بلاعوض برای فناوران، شرکت‌های نوپا، شرکت‌های دانش‌بنیان و استارتاپ‌ها پیش‌بینی شده است.

وی اظهار کرد: استارتاپ‌ها و هسته‌های فناور مستقر در مراکز رشد و شتاب‌دهنده‌ها نیز می‌توانند از این حمایت‌ها بهره‌مند شوند و ایده‌های خود را برای دریافت پشتیبانی ارائه کنند.

دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی با اشاره به مرحله ورود محصولات به بازار گفت: در فرآیند بازاریابی، نفوذ در بازار و افزایش سهم بازار نیز ستاد با همکاری سایر اعضای زیست‌بوم فناوری و نوآوری کشور از جمله صندوق نوآوری و شکوفایی، صندوق‌های تخصصی و کانون پتنت ایران، از شرکت‌ها حمایت می‌کند.

پورعباسی تأکید کرد: در حوزه فناوری که به تولید محصول و تجاری‌سازی منجر می‌شود، در صورت وجود توجیه علمی و اقتصادی مناسب، محدودیت سخت‌گیرانه‌ای برای حمایت وجود ندارد و زیست‌بوم فناوری کشور اهمیت ویژه‌ای برای تجاری‌سازی دانش قائل است.

وی با اشاره به جهت‌گیری‌های اصلی ستاد در توسعه فناوری گفت: سیاست‌های حمایتی ستاد عمدتاً بر هفت حوزه متمرکز است که از جمله آنها می‌توان به فناوری‌های نقشه‌برداری مغز، فناوری‌های تحریک مغز، فناوری‌های کمک‌آموزشی و یادگیری، و فناوری‌های مبتنی بر سلول اشاره کرد.

پورعباسی در ادامه با اشاره به حوزه‌های اولویت‌دار در توسعه فناوری‌های شناختی گفت: فناوری‌های نورواینفورماتیک، پروتز‌های هوشمند با قابلیت ارتباط مغز و ماشین و همچنین سامانه‌های هوشمند دارورسانی به مغز از جمله حوزه‌های مهم و جهت‌گیری‌شده در توسعه علوم شناختی در کشور به شمار می‌روند.

وی افزود: در مجموع هفت دسته فناوری به عنوان اولویت‌های اصلی حوزه علوم شناختی برای حمایت در نظر گرفته شده‌اند، هرچند این موضوع به معنای نادیده گرفتن سایر حوزه‌ها نیست، اما این موارد با توجه به نیاز‌های کشور در حوزه‌هایی مانند درمان، آموزش و مسائل اجتماعی از جمله تاب‌آوری شناختی در اولویت قرار دارند.

دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی ادامه داد: در میان این حوزه‌ها دو بخش از اولویت بیشتری برخوردارند که انتظار می‌رود فناوران کشور توجه بیشتری به آنها داشته باشند.

پورعباسی توضیح داد: نخست توسعه ابزار‌ها و تجهیزات پوشیدنی و خانگی مرتبط با حوزه شناختی است که معمولاً با هزینه کمتر و امکان تولید گسترده همراه است و می‌تواند در مدت زمان کوتاه پاسخگوی بخشی از نیاز‌های جامعه باشد.

وی افزود: حوزه دوم نورواینفورماتیک است که به دلیل وجود نیروی انسانی توانمند در کشور در زمینه برنامه‌نویسی و هوش مصنوعی، ایران در این حوزه از مزیت رقابتی قابل توجهی برخوردار است.

دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی از فناوران و پژوهشگران دعوت کرد با پیگیری فراخوان‌های منتشر شده در سایت و کانال‌های اطلاع‌رسانی ستاد، در مسیر توسعه و تجاری‌سازی این فناوری‌ها مشارکت کنند و از حمایت‌های موجود بهره ببرند.

پورعباسی در ادامه به فعالیت‌های ترویجی ستاد در سال‌های گذشته اشاره کرد و گفت: ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی طی ۱۵ سال گذشته برنامه‌های ترویجی متعددی را با هدف عمومی‌سازی و اجتماعی‌سازی مفاهیم علوم شناختی اجرا کرده است.

وی افزود: یکی از مهم‌ترین این برنامه‌ها برگزاری مسابقات دانش‌آموزی در حوزه علوم اعصاب است که امسال نهمین دوره آن با عنوان «کارسوی علوم اعصاب» و با همکاری سازمان ملی پرورش استعداد‌های درخشان در حال برگزاری است.

دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی ادامه داد: این رویداد یک جشنواره رقابتی دانش‌آموزی است که طی ۹ دوره برگزاری آن بیش از ۲۰ هزار دانش‌آموز در این رقابت‌ها شرکت کرده‌اند.

پورعباسی تأکید کرد: بسیاری از این دانش‌آموزان در آینده به زیست‌بوم علوم شناختی کشور اضافه خواهند شد و در قالب این برنامه‌ها تلاش می‌شود استعداد‌های برتر در مدارس شناسایی و به این حوزه هدایت شوند.

وی با اشاره به نتایج این برنامه‌ها گفت: تعدادی از دانش‌آموزانی که در دوره‌های گذشته در این مسابقات شرکت کرده‌اند، امروز در حوزه فناوری‌های شناختی و عصبی کشور فعال هستند.

دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی همچنین به حضور دانش‌آموزان ایرانی در رقابت‌های بین‌المللی علوم اعصاب اشاره کرد و افزود: مسابقات جهانی «Brain Bee» یکی از مهم‌ترین رقابت‌های بین‌المللی در این حوزه است که ایران از حدود سال ۲۰۱۶ در آن حضور دارد.

پورعباسی ادامه داد: دانش‌آموزان ایرانی در سال‌های اخیر موفقیت‌های قابل توجهی در این رقابت‌ها کسب کرده‌اند و در دو دوره از این مسابقات در سال‌های ۲۰۱۹ و ۲۰۲۳ موفق به کسب رتبه سوم جهان شدند.

وی در پایان گفت: در برخی سال‌های دیگر نیز دانش‌آموزان کشور رتبه‌های چهارم و پنجم را کسب کرده‌اند که این موفقیت‌ها نشان‌دهنده حضور پررنگ و توانمندی دانش‌آموزان ایرانی در عرصه جهانی علوم اعصاب است و جایگاه کشور را در این حوزه ارتقا داده است.

پورعباسی در ادامه با اشاره به آثار برنامه‌های دانش‌آموزی در حوزه علوم اعصاب گفت: این رویداد‌ها موجب ایجاد انگیزه در بدنه دانش‌آموزی کشور برای حرکت به سمت علوم اعصاب و علوم شناختی شده و نقش مهمی در تقویت زیست‌بوم این حوزه ایفا می‌کند.

وی افزود: این اقدامات ترویجی، سرمایه‌گذاری بلندمدتی برای ارتقای سرمایه انسانی در حوزه علوم شناختی محسوب می‌شود و به توسعه پایدار این زیست‌بوم کمک خواهد کرد.

دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی با اشاره به اهمیت موضوع تاب‌آوری شناختی در کشور اظهار کرد: هر میزان که برای ارتقای تاب‌آوری شناختی جامعه سرمایه‌گذاری شود، آثار و منافع گسترده‌ای برای کشور به همراه خواهد داشت.

پورعباسی در همین زمینه از برگزاری یک رویداد ملی خبر داد و گفت: امسال برنامه‌ای با عنوان «تاب‌آور مثل سرو» طراحی شده که هدف آن تولید ویدئو‌های کوتاه ۶۰ ثانیه‌ای با موضوع تاب‌آوری شناختی و بازنشر گسترده آنها در شبکه‌های اجتماعی است.

وی با دعوت از اصحاب رسانه و فعالان حوزه هنر و تولید محتوا افزود: از رسانه‌ها و هنرمندان دعوت می‌کنیم با پیوستن به این رویداد ملی، در تولید آثار اثرگذار مشارکت کنند تا گامی در جهت ارتقای تاب‌آوری شناختی کشور برداشته شود. فراخوان این برنامه از طریق سایت و کانال‌های اطلاع‌رسانی ستاد منتشر شده است.

دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی در ادامه به فعالیت‌های بین‌المللی این ستاد اشاره کرد و گفت: طی سال‌های گذشته، با تلاش‌های انجام‌شده، جایگاه بین‌المللی مناسبی در حوزه علوم و فناوری‌های شناختی برای کشور شکل گرفته است.

پورعباسی افزود: در حال حاضر ایران با حدود ۳۰ کشور جهان در حوزه فناوری‌های شناختی و عصبی تعامل و همکاری دارد و تاکنون حدود ۱۵۰ متخصص خارجی در رویداد‌های علمی و فناورانه مرتبط با علوم اعصاب در ایران حضور یافته‌اند.

وی تأکید کرد: این تعاملات بین‌المللی موجب شده است که ایران در اغلب زیرشاخه‌های علوم شناختی در نظام‌های رتبه‌بندی علمی جهانی در میان ۲۰ کشور نخست قرار گیرد.

دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی ادامه داد: علوم شناختی دارای زیرشاخه‌های متعددی از جمله علوم اعصاب، علوم رفتاری و هوش مصنوعی است و کشور در بسیاری از این حوزه‌ها جایگاه علمی قابل توجهی دارد.

پورعباسی با اشاره به یکی از دستاورد‌های مهم بین‌المللی کشور گفت: در سال ۲۰۲۶ سازمان یونسکو کرسی علوم شناختی را به پژوهشکده علوم شناختی ایران اعطا کرد و ایران از حدود یک ماه گذشته به‌صورت رسمی صاحب این کرسی شده است.

وی افزود: این کرسی در منطقه غرب آسیا در اختیار هیچ کشور دیگری نیست و اختصاص آن به ایران نشان‌دهنده جایگاه علمی و ظرفیت‌های کشور در حوزه علوم شناختی است.

دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی تأکید کرد: اعطای این کرسی بین‌المللی بیانگر اعتماد نهاد‌های علمی جهانی به توانمندی‌های ایران در حوزه علوم و فناوری‌های شناختی است و می‌تواند زمینه‌ساز توسعه همکاری‌های علمی و فناورانه گسترده‌تر در سطح بین‌المللی باشد.

پورعباسی در ادامه با اشاره به توسعه همکاری‌های علمی و فناورانه در سطح بین‌المللی گفت: اعطای کرسی علوم شناختی یونسکو به ایران ظرفیت‌های مهمی برای گسترش فعالیت‌های بین‌المللی در این حوزه ایجاد خواهد کرد.

وی افزود: در کنار این موضوع، ایران در چارچوب همکاری‌های کشور‌های بریکس نیز اقدامات قابل توجهی در حوزه علوم و فناوری‌های شناختی انجام داده است.

دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی ادامه داد: در کارگروه علم و فناوری کشور‌های بریکس، دو زیرساخت مهم کشور در حوزه علوم شناختی شامل «آزمایشگاه ملی مغز» و «پژوهشگاه دانش‌های بنیادی» در شبکه زیرساخت‌های علمی این کشور‌ها قرار گرفته‌اند.

پورعباسی تصریح کرد: بر اساس مصوبه آخرین نشست این کارگروه، این دو مرکز علمی به شبکه زیرساخت‌های تحقیقاتی کشور‌های بریکس افزوده شده‌اند که این موضوع ظرفیت قابل توجهی برای توسعه همکاری‌های بین‌المللی ایران در حوزه علوم شناختی و فناوری‌های عصبی فراهم می‌کند.

وی با اشاره به ساختار نهادی حوزه علوم شناختی در کشور گفت: در حال حاضر بیش از ۶۰ نهاد و دستگاه مختلف در کشور به‌نوعی در حوزه علوم شناختی ذی‌نفع هستند.

دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی افزود: وزارتخانه‌های علوم و بهداشت، نهاد‌های فرهنگی و هنری، نهاد‌های تنظیم‌گر و سایر دستگاه‌های مرتبط در این شبکه گسترده نقش دارند و زیست‌بوم علوم شناختی کشور از تعامل میان این مجموعه‌ها شکل گرفته است.

این مقام مسئول تاکید کرد: بر اساس سند مصوب شورای عالی انقلاب فرهنگی، ستاد توسعه علوم و فناوری‌های شناختی مسئولیت هماهنگی میان این دستگاه‌ها و اجزای مختلف زیست‌بوم علوم شناختی کشور را بر عهده دارد.

انتهای پیام/