روزنامه همشهری - محمد سرابی: مجازی شدن کلاسها و قطعی اینترنت باعث افت کیفیت آموزش شده و همه اینها باعث شده که وضعیت مراکز آموزش عالی با یک یا دو دهه قبل تفاوت چشمگیر داشته باشد. معاون آموزشی وزارت علوم در اینباره به سوال همشهری پاسخ داد.
کمترین دانشجویان در سال ۱۴۰۰
کاهش تعداد دانشجویان از میانه سالهای ۹۰ آغاز شد و با بعضی نوسانها همچنان ادامه پیدا کرده تا جایی که اکنون به نسبت ۱۰ سال قبل بیشتر از یک میلیون نفر از مجموع دانشجویان در حال تحصیل کاسته شده. ابوالفضل واحدی، معاون آموزشی وزارت علوم دراینباره به همشهری گفت: «آمار سال ۹۴ تعداد دانشجویان ۴ میلیون و ۸۰۰ هزار نفر بود البته نوسانهایی داشته و در سال ۱۴۰۰ به حداقل خود یعنی ۳ میلیون و ۱۰۰ هزار نفر رسید و پس از آن اندکی افزایش داشت. در آخرین محاسبه قطعی که مربوط به سال تحصیلی ۱۴۰۲ - ۱۴۰۳ است ۳ میلیون و ۴۰۰ نفر دانشجو شمارش شدند که کاهش قابل توجهی را نشان میدهد.» او در تشریح تغییر گرایش نسل جوان به کسب مدرک دانشگاهی تاکید کرد: «قبلا توسعه تعداد رشتهها بیشتر عرضه محور بوده و به ظرفیت کلاس و تعداد هیات علمی بستگی داشته است در نتیجه به این نقطه رسیدهایم که رشتههایی داریم که بیش از ۵۰ درصد فارغالتحصیلانش بیکار هستند و در سطح جامعه از هر ۱۰ بیکار، ۴ نفر دارای مدرک دانشگاهی هستند.» در حال حاضر، ۲ میلیون دانشجو در مقطع کارشناسی، ۴۵۰ هزار نفر در مقطع کاردانی، ۵۰۰ هزار نفر در مقطع کارشناسی ارشد و ۱۴۰ هزار نفر در مقطع دکتری مشغول به تحصیل هستند. بررسی شرکت کنندگان در کنکور هم حاکی از کاهش داوطلبان شرکت در رشتههای ریاضی و تجربی به نسبت داوطلبان رشتههای انسانی است.
قطعی اینترنت و کاهش رتبه
بخش دیگر از سخنان واحدی به تشریح آسیبهایی اختصاص داشت که قطعی اینترنت به دانشگاهها وارد کرد. او در پاسخ به سوال خبرنگار همشهری گفت: «آموزش عالی برای ادامه فعالیت نیازمند اینترنت است. در همان شروع جنگ هم دانشجویان بینالملل ما دچار مشکل شدند. چند هزار مقاله که تولید شده بود و میتوانست رتبه علمی ما را بیشتر کند فرصت ثبت را از دست داد. اینترنت یک عامل حیاتی برای وزارت علوم است و برای همین هم امکان ارتباط با اینترنت بینالملل برای دانشگاهها و اساتید زودتر فراهم شد. در آینده هم باید آماده باشیم که اگر دچار چالش شدیم، مسیر دانشگاهها برای ارتباط با اینترنت جهانی را باز نگه داریم.»
معاون آموزش وزارت علوم گفت: «رتبه جهانی دانشگاههای ما قبلا ۱۴ و در سال گذشته ۱۵ بوده اما امسال به دلیل قطعی اینترنت، تحریمها، نبود امکانات آزمایشگاهی و مشکلات دیگر به ۱۸ رسید. تمام این کاهش رتبه جهانی ناشی از قطعی اینترنت نیست اما اگر اینترنت وصل بود میتوانستیم تا حدی جلوی آن را بگیریم. پژوهشگران ما تعداد مقالههایی آماده پذیرش داشتند که اگر اینترنت قطع نبود و میتوانستیم برای آنها پذیرش بگیریم شاید بخشی از رتبه ترمیم میشد.»
ورودی مهر یا بهمن
آزمون سراسری در روزهای ۲۹ و ۳۰ مردادماه برگزار خواهد شد و مشخص نیست که نتیجه آن تا اول مهر اعلام شود. واحدی دراینباره گفت: «دو سناریوی احتمالی برای اعلام نتایج وجود دارد. در سناریوی نخست ممکن است نتایج تا حدود نیمه آبانماه اعلام شود که در این صورت، مشابه سالهای گذشته نیمسال اول بهصورت فشرده برای دانشجویان جدید برگزار خواهد شد. اما اگر اعلام نتایج به آذرماه موکول شود، عملاً امکان برگزاری نیمسال اول برای دانشجویان جدید وجود نخواهد داشت و ورود این دانشجویان به دانشگاهها از نیمسال دوم انجام میشود.