ایرنا نوشت: بازار سرمایه پس از پشت سر گذاشتن دوره‌ای از نوسانات و ابهام‌های سیاسی و اقتصادی، بار دیگر در مسیر صعود قرار گرفته و رکوردهای جدیدی را به ثبت رسانده است. رشد شاخص کل در هفته‌های اخیر، نگاه بسیاری از فعالان اقتصادی را به سمت بورس معطوف کرده و این پرسش را مطرح ساخته است که آیا بازار سرمایه می‌تواند جایگاه خود را به عنوان پربازده‌ترین بازار کشور حفظ کند یا خیر. در شرایطی که بازارهای موازی با محدودیت‌ها و چالش‌های مختلف مواجه هستند، برخی تحلیلگران معتقدند متغیرهای بنیادی، ارزش‌گذاری مناسب سهام و تغییر انتظارات سرمایه‌گذاران می‌تواند زمینه تداوم رونق بورس در ماه‌های آینده را فراهم کند.

فردین آقابزرگی، کارشناس بازار سرمایه درباره روند صعودی بورس پس از بازگشایی بازار گفت: برای پاسخ به این پرسش که آیا رشد فعلی بازار سرمایه ادامه‌دار خواهد بود یا خیر، باید یک فرض مهم را در نظر بگیریم و آن ثابت ماندن شرایط فعلی است. طبیعتاً اگر اتفاقات غیرمنتظره‌ای مانند تشدید تنش‌های نظامی یا رخدادهای سیاسی خاص روی دهد، تمامی پیش‌بینی‌ها تحت تأثیر قرار خواهد گرفت.

وی افزود: در شرایط کنونی که نه با وضعیت جنگی کامل مواجه هستیم، نه توافق مشخصی حاصل شده و نه تکلیف بسیاری از متغیرهای سیاسی روشن است، اگر بخواهیم بازارهای مختلف را با یکدیگر مقایسه کنیم، بورس همچنان پیشروترین بازار از منظر ارزندگی به شمار می‌رود. در واقع بازار سرمایه نسبت به ارزش ذاتی خود همچنان کمتر قیمت‌گذاری شده است.

این کارشناس بازار سرمایه ادامه داد: یکی از شاخص‌های مهم برای این ارزیابی، مقایسه بازدهی بازارهاست. شاخص کل بورس از ابتدای سال ۱۴۰۴ تاکنون و عبور از محدوده ۴.۶ میلیون واحد، حدود ۶۳ درصد بازدهی داشته است.

بورس همچنان ظرفیت رشد دارد

آقابزرگی در عین حال با یادآوری اینکه ارزش دلاری بازار سرمایه یکی دیگر از نشانه‌های ارزندگی بورس است، افزود: در حال حاضر ارزش دلاری بازار سرمایه ایران به کمتر از ۱۰۰ میلیارد دلار رسیده و از سوی دیگر نسبت قیمت به درآمد (P/E) بازار نیز در مقایسه با سه تا پنج سال گذشته در سطوح مناسب‌تری قرار دارد.

وی خاطرنشان کرد: برخی شرایط موجود که در ظاهر تهدید محسوب می‌شوند، برای بخشی از شرکت‌های بورسی به فرصت تبدیل شده‌اند. منظور از تهدید، شرایط جنگی و تحریم‌هاست. برخی صنایع که مواد اولیه خود را از داخل کشور تأمین می‌کنند و محصولاتشان را در بازار داخلی به فروش می‌رسانند، در چنین شرایطی با کاهش رقابت خارجی و ایجاد نوعی انحصار نسبی مواجه شده‌اند و این موضوع می‌تواند به سودآوری آنها کمک کند.

این کارشناس بازار سرمایه گفت: مجموعه این عوامل نشان می‌دهد که بورس همچنان ظرفیت رشد دارد. پیش از این نیز معتقد بودم شاخص کل توان دستیابی به سطوح بالاتر را دارد که اکنون سطح ۴.۶ میلیون واحد را سطح پشت سر گذاشته شده است.

به اعتقاد من، اگر شرایط فعلی ادامه پیدا کند، دستیابی به شاخص ۶ میلیون واحدی پیش از پایان نیمه نخست سال دور از دسترس نخواهد بود. البته این رشد به صورت یکنواخت و مستمر نخواهد بود و بازار در مسیر خود با نوساناتی همراه می‌شود، اما برآیند حرکت بازار طی سه تا چهار ماه آینده همچنان مثبت ارزیابی می‌شود.

آقابزرگی درباره عوامل مؤثر بر کاهش ریسک‌های بازار اظهار داشت: برخی رویدادهای بین‌المللی از جمله رقابت‌های جام جهانی و همچنین انتخابات میان‌دوره‌ای کنگره آمریکا می‌توانند تا حدی به کاهش تنش‌های ژئوپلیتیکی و ریسک‌های ناشی از افزایش درگیری‌ها کمک کنند. به همین دلیل انتظار می‌رود در کوتاه‌مدت فضای بازار با ثبات بیشتری همراه باشد.

رشد بورس ناشی از ارزش ذاتی آن است

وی در پاسخ به این پرسش که حمایت‌های وزارت امور اقتصادی و دارایی و سازمان بورس چه نقشی در رشد اخیر بازار داشته است، گفت: همواره فعالان اقتصادی تأکید دارند که اقتصاد نباید به صورت دستوری اداره شود. زمانی که از اقتصاد آزاد و مکانیزم عرضه و تقاضا دفاع می‌کنیم، نمی‌توان همزمان انتظار حمایت‌های دستوری از بازار را داشت. واقعیت این است که رشد اخیر بورس بیش از هر چیز ناشی از ارزش ذاتی بازار بوده است. دولت با چالش‌های متعددی از جمله کسری بودجه، محدودیت منابع و تأمین هزینه‌های مختلف روبه‌رو است و نمی‌توان گفت رشد فعلی بازار نتیجه حمایت مستقیم دولت یا وزارت اقتصاد بوده است.

او ادامه داد: سازمان بورس نیز بیشتر نقش تسهیل‌گر را ایفا کرده و تلاش کرده است شرایط لازم برای ازسرگیری معاملات و فعالیت عادی بازار را فراهم کند. اگرچه برخی اقدامات حمایتی در مقاطع مختلف انجام شده، اما تأثیر آنها در مقایسه با ارزندگی و ظرفیت‌های بنیادی بازار سرمایه چندان تعیین‌کننده نبوده است.

آقابزرگی تأکید کرد: به نظر من نه وزارت اقتصاد و نه سازمان بورس نقش اصلی را در شکل‌گیری روند فعلی بازار نداشته‌اند و آنچه امروز در بورس مشاهده می‌شود، بیشتر نتیجه شرایط بنیادی و ارزش‌گذاری مناسب سهام است.

وی در پاسخ به این پرسش که آیا تزریق نقدینگی به بازار سرمایه می‌تواند آثار تورمی داشته باشد،توضیح داد: هرگونه دخالت دستوری در بازارها می‌تواند تعادل عرضه و تقاضا را بر هم بزند. تزریق نقدینگی نیز از این قاعده مستثنی نیست و ممکن است موجب ایجاد بی‌ثباتی در بازار شود.

تزریق نقدینگی به بورس تورم زا نیست

این کارشناس بازار سرمایه افزود: نباید تصور کرد که تزریق نقدینگی به بورس به طور مستقیم عامل ایجاد تورم است؛ مسئله اصلی حجم بالای نقدینگی موجود در اقتصاد کشور است که در حال حاضر به حدود ۱۴ هزار و ۵۰۰ هزار میلیارد تومان رسیده است.

آقابزرگی در پایان خاطرنشان کرد: این حجم عظیم نقدینگی که بخش قابل توجهی از آن حاصل خلق پول بدون پشتوانه در نظام بانکی است، به تدریج وارد بازارهای مختلف می‌شود و یکی از پیامدهای آن افزایش عمومی قیمت‌ها در اقتصاد است. بازار سرمایه نیز از این روند مستثنی نیست. افزایش قیمت سهام در بسیاری از موارد بازتابی از رشد حجم نقدینگی در اقتصاد است. به همین دلیل باید ریشه اصلی تورم را در رشد نقدینگی جست‌وجو کرد، نه صرفاً در ورود منابع مالی به بازار سرمایه.