گروه بین الملل-فخری سادات مسچی: به گزارش «آرمن‌پرس»، رأی‌گیری انتخابات پارلمانی ارمنستان از ساعت ۰۸:۰۰ صبح آغاز شده و تا ساعت ۲۰:۰۰ ادامه داشت. پس از پایان رأی‌گیری، روند شمارش آرا آغاز شده است.بر اساس داده‌های ارائه‌شده از سوی اداره مهاجرت و شهروندی وزارت کشور ارمنستان، ۲ میلیون و ۴٨۵ هزار و ٨۵١ نفر در این انتخابات حق رأی دارند.
از یک سو حزب حاکم «قرارداد مدنی» به رهبری نیکول پاشینیان با گرایش غرب‌گرا و از سوی دیگر ائتلاف «ارمنستان قدرتمند» به رهبری ساموئل کاراپتیان با رویکرد طرفداری از روسیه در صدر تقابل 18 حزب سیاسی ارمنستان برای تصاحب کرسی نخست وزیری قرار گرفته اند .

چالش‌ها و چشم‌انداز پیش رو
این انتخابات در شرایطی برگزار می‌شود که همزمان پرونده‌های قضایی متعددی علیه اعضای ائتلاف مخالف «ارمنستان قدرتمند» به اتهام خرید رای و تلاش برای براندازی تشکیل شده است. در مقابل، آلن سیمونیان، رئیس پارلمان ارمنستان و از اعضای ارشد حزب حاکم، با اشاره به تحقیقات در حال انجام در این زمینه، بر برگزاری انتخاباتی آزاد و عاری از تخلف تأکید کرده است.
نزدیک به ۱۰۰ ناظر بین‌المللی از سازمان امنیت و همکاری اروپا (OSCE) و همچنین هیات‌هایی از پارلمان اروپا و شورای اروپا روند برگزاری این انتخابات را زیر نظر دارند و گزارش خود را روز دوشنبه ارائه خواهند کرد. مؤسسه بین‌المللی جمهوری‌خواه (IRI) نیز هیاتی از ناظران را از ۳ تا ۸ ژوئن برای ارزیابی این روند به ایروان اعزام کرده است.
رقیب اصلی نیکول پاشینیان، میلیاردر سامول کاراپتیان  است که ثروت خود را در روسیه به دست آورده است. او در بازداشت خانگی است - متهم به توطئه برای سرنگونی دولت - و این کمپین را از طریق برادرزاده‌اش اداره می‌کند. کاراپتیان که حزب «ارمنستان قوی» او در رتبه دوم نظرسنجی‌ها قرار دارد، ادعاهایی را که مبنی بر بازگرداندن ارمنستان به مدار روسیه مطرح می‌کند، رد کرده است، اما نسبت به «شتاب بی‌ملاحظه» پاشینیان به سمت غرب هشدار داده است. او گفت: «روسیه شریک استراتژیک و شریک اقتصادی اصلی ما بوده و خواهد بود.» کاراپتیان از سال گذشته به اتهام توطئه برای کودتا در بازداشت خانگی است - ادعاهایی که او آنها را به عنوان ادعاهایی با انگیزه سیاسی رد می‌کند.
منتقدان پاشینیان اکنون چندین حزب و اتحاد مخالف تشکیل داده‌اند. یکی از اصلی‌ترین آنها، اتحاد ارمنستان به رهبری رابرت کوچاریان، رئیس جمهور سابق است.
حزب جمهوری‌خواه سرژ سرکیسیان، رئیس جمهور سابق، کاندیدا معرفی نمی‌کند، اما از هواداران خود خواسته است که به رئیس جمهور فعلی رأی ندهند. هر دو رهبر سابق استدلال می‌کنند که احیای روابط عمیق نظامی و اقتصادی با روسیه تنها راه ارمنستان برای امنیت ملی است.
 آخرین نظرسنجی موسسه بین‌المللی جمهوری‌خواهان نشان می‌دهد که حزب قرارداد مدنی پاشینیان با ۳۲٪ پیشتاز است، در حالی که حدود ۴۰٪ از رأی‌دهندگان می‌گویند که به هیچ شخصیت سیاسی اعتماد ندارند. اگر نامزدهای مخالف با هم همکاری می‌کردند، می‌توانستند با آرای پاشینیان برابری کنند، اما با تفرقه نمی‌توانند او را شکست دهند.
 
اروپا چندان پنهان نکرده است که می‌خواهد چه کسی پیروز شود. امانوئل ماکرون، رئیس جمهور فرانسه، در یک سفر مهم در ماه مه، از پاشینیان حمایت کرد و رهبر ارمنستان را به عنوان یک دوست عزیز در آغوش گرفت. در یک مراسم عصرانه، ماکرون پشت میکروفون و پاشینیان پشت طبل رفتند تا قطعه کلاسیک «لا بوهم» اثر شارل آزناوور، خواننده محبوب هر دو کشور در سال ۱۹۶۵ را اجرا کنند.

تجدید نظر شکننده پس از جنگ قره باغ
یورو اکتیو با اشاره به مناقشه بین ایروان و باکو بر سر قره باغ نوشت: روابط بین ایروان و مسکو از زمان بازپس گیری قره باغ توسط آذربایجان در سال ۲۰۲۳ و آوارگی ارمنی تبارها به شکل قابل ملاحظه ای رو به وخامت گذاشته است.
پاشینیان روسیه را به عدم ارائه ضمانت‌های امنیتی کافی در طول این حمله متهم کرده در حالی که ارمنستان در کنار مذاکرات صلح نوظهور با آذربایجان، تعامل دیپلماتیک خود را با اتحادیه اروپا تسریع کرده است.
در سال ۲۰۲۵، پارلمان ارمنستان قانونی را تصویب کرد که بیانگر قصد این کشور برای پیگیری عضویت در اتحادیه اروپا بود. برگزاری متوالی اجلاس اتحادیه اروپا و ارمنستان و همچنین نشست جامعه سیاسی اروپا در ایروان در اوایل ماه مه نیز در بروکسل به عنوان نشانه‌ای از اتحاد سیاسی تعبیر شد.
واسیلیس ماراگوس (Vassilis Maragos) سفیر اتحادیه اروپا در ارمنستان، در این زمینه خاطرنشان کرد بروکسل از تلاش‌های ارمنستان برای عادی‌سازی روابط منطقه‌ای در قفقاز، به‌ ویژه با توافق‌نامه «اتصال» (connectivity) ماه گذشته برای افزایش سرمایه‌ گذاری در زیرساخت‌های دیجیتال، تولید نیمه‌هادی‌ها و نوآوری، قویاً حمایت می‌کند.
ماراگوس به یورواکتیو گفت: این مشارکت ارتباطی بر پروژه‌های جدید در زمینه صلح و عادی‌سازی در منطقه و همچنین بازگشایی مرزها متمرکز است. ما در حال حاضر سه نقطه عبور مرزی جدید را شناسایی کرده‌ایم که از آنها حمایت خواهیم کرد.

روابط شکننده با ترکیه
نتیجه انتخابات برای دیپلماسی منطقه‌ای ارمنستان بسیار مهم است.بنیامین پوغوسیان (Benyamin Poghossian) تحلیلگر مسائل ارمنستان، هشدار داد که اگر پاشینیان نتواند اکثریت پارلمان را به دست آورد، نتیجه انتخابات می‌تواند «نه تنها روند عادی‌سازی روابط ایروان با نه فقط آذربایجان، بلکه ترکیه را نیز تضعیف کند».
ارمنستان و ترکیه به رغم فقدان روابط دیپلماتیک از سال ۱۹۹۰، به تازگی تعاملات خود را افزایش داده‌اند، از جمله اقداماتی را برای بازگشایی مرزها، احیای زیرساخت‌های تاریخی مانند پل آنی (Ani) و بررسی احیای خط آهن قارص گیومری (Kars-Gyumri) انجام داده اند.
در مارگارا (Margara) روستایی در ارمنستان نزدیک مرز ترکیه و در محدوده کوه آرارات، انتظارات در میان اهالی روستا با ۱۴۰۰ نفر جمعیت، برای مهاجرت‌های فصلی خود از یک کشور به کشور دیگر با احتیاط در حال افزایش است.
گریگوری وسکانیان راننده تاکسی که بین مارگارا و ایروان، در نزدیکی گذرگاه مرزی که به تازگی با حمایت اروپا بازسازی شده کار می‌کند، گفت: وقتش رسیده است. امروزه کالاهای ارمنی باید از گرجستان عبور کنند تا به ترکیه برسند. باز شدن مرز همه چیز را ساده می‌کند.

افزایش تعاملات اتحادیه اروپا همزمان با نارضایتی روسیه
یورواکتیور نوشت: از دیدگاه روسیه، به ویژه با توجه به تقویت تعامل ایروان با بروکسل، فاصله گرفتن تدریجی ارمنستان از نقش سنتی مسکو به عنوان «دروازه‌بان قفقاز» به طور فزاینده‌ای حساس است.
روسیه به تازگی سفیر خود را در ایروان برای مشورت در مورد روابط رو به رشد ارمنستان با اتحادیه اروپا فراخواند. در عین حال، مسکو از طریق محدودیت ‌های جدید بر صادرات ارمنستان، از جمله محصولات کشاورزی، گل و آب معدنی، فشار اقتصادی را تشدید کرده است.
مقام های روسیه نگرانی‌های بهداشتی و فنی را عامل این تصمیم خود مطرح می‌کنند، اما این اقدامات به طور گسترده در ایروان و بروکسل با انگیزه‌های سیاسی مرتبط دانسته می‌شود.
اورسولا فون در لاین رئیس کمیسیون اروپا، این محدودیت‌ها را «اجبار اقتصادی غیرقابل قبول» توصیف کرده و مقامات در حال بررسی اقداماتی برای حمایت از صادرکنندگان ارمنی و تنوع بخشیدن به مسیرهای تجاری هستند.
مقام های اتحادیه اروپا می ‌گویند که این بلوک همچنین حمایت از اتصال منطقه‌ای و پروژه‌های زیرساختی مرزی را افزایش می‌دهد.
توازن نرم در ایروان
به نوشته یورواکتیو، با وجود افزایش تنش‌ها، تحلیلگران معتقدند که قطع کامل روابط با روسیه در کوتاه‌مدت بعید است.
پوغوسیان تحلیگر مسائل ارمنستان خاطرنشان کرد که مسکو حضور استراتژیک خود را در ارمنستان را، به‌ویژه از طریق استقرار مرزبانان در امتداد مرز ارمنستان و ایران، حفظ می ‌کند. انتظار می‌رود «طرح ترامپ برای (به اصطلاح)صلح و رفاه» که پروژه جاده‌ای منطقه‌ای مورد حمایت آمریکاست و ارمنستان و آذربایجان را در جنوب ارمنستان متصل می‌کند، در این منطقه اجرا شود. این پروژه نقش محوری در مذاکرات صلح جاری با باکو ایفا می‌کند.
پوغوسیان گفت: از نظر تئوری، روسیه می‌تواند این پروژه را مسدود کند.
 
وی با اشاره به اهرم‌های بالقوه از جمله قیمت‌گذاری انرژی، ارتباطات حمل و نقل و نقل و انتقالات مالی افزود: روسیه ابزارهای زیادی در اختیار دارد.
 
با توجه به این اهرم، برخی از اعضای اپوزیسیون ارمنستان از پاشینیان به دلیل تضعیف روابط سنتی با روسیه انتقاد می کنند. با این وجود، تحلیلگران معتقدند که رویکرد دولت تا حد زیادی عمل‌گرایانه است.
 
گیراگوسیان مدیر مرکز مطالعات منطقه‌ای در ایروان گفت: دولت فعلی می‌داند که عضویت در اتحادیه اروپا همچنان یک چشم‌انداز دور از دسترس است. هدف اصلی آن تطبیق کشور با واقعیت جدید پس از از دست دادن قره باغ کوهستانی در سال ۲۰۲۳ است.
 
تنش در داخل بر سر مسیر سیاست خارجی
 
ساموئل کاراپتیان (Samvel Karapetyan) تاجر و رقیب اصلی پاشینیان است که در حال حاضر ۱۲.۵ درصد آرا را به خود اختصاص داده است. حزب او موسوم به«ارمنستان قوی»، اکنون از نارضایتی عمومی در مورد درگیری قره‌باغ و ترس از تأثیر منفی روسیه بر کشور و اقتصاد آن بهره‌برداری می‌کنند.
 
کاراپتیان در جریان یک تجمع در میدان جمهوری ایروان در ۳ ژوئن (۱۳ خرداد)، که صدها نفر از هواداران او، از جمله خانواده‌های آواره از سراسر ارمنستان، گرد هم آمدند مجبور شد از طریق پیام ویدئویی از پیش ضبط شده با هوادارانش ارتباط برقرار کند. وی در حال حاضر به اتهام پولشویی تحت بازجویی و مظنون به اقدام به نفع منافع روسیه است.
 
دانیک آوتیسیان (Danik Avetisyan) یکی از هواداران پاشینیان، در این تجمع گفت: ما می‌خواهیم به روسیه نزدیک بمانیم، نه به اتحادیه اروپا. گوش کنید، وقتی ۱۰۰ هزار ارمنی در قره‌باغ توسط آذربایجان مورد حمله قرار گرفتند، هیچ‌کس کاری نکرد.
 
با این حال، انتخابات روز یکشنبه به طور فزاینده‌ای کمتر به عنوان یک انتخاب دوگانه بین شرق و غرب، بلکه بیشتر به عنوان یک همه‌پرسی در مورد چگونگی مدیریت محدودیت‌های ژئوپلیتیکی کشور در یک نظم منطقه‌ای به سرعت در حال تغییر قلمداد می شود.