خونریزی بینی پس از عملهای جراحی ناحیه بینی و سینوسها، از عوارض نسبتاً شایع محسوب میشود و در اغلب موارد جای نگرانی جدی ندارد. با این حال، شناخت دلایل بروز این خونریزی و تمایز بین حالت طبیعی و غیرطبیعی آن، نقش مهمی در پیشگیری از عوارض و مراجعه بهموقع به پزشک دارد.
آسیب به عروق خونی حین جراحی
بافت داخلی بینی دارای شبکهای متراکم از رگهای خونی ظریف است. در عملهایی مانند جراحی زیبایی بینی (رینوپلاستی)، عمل انحراف تیغه بینی (سپتوپلاستی) یا جراحی سینوسها، این عروق ممکن است بهطور اجتنابناپذیر دچار آسیب شوند. پس از جراحی، با کاهش اثر داروهای بیحسی و منقبضکننده عروق، احتمال بروز خونریزی خفیف وجود دارد که معمولاً طی چند روز اول کاهش مییابد.
افزایش فشار خون
بالا بودن فشار خون یکی از دلایل مهم خونریزی بینی پس از عمل است. افزایش فشار داخل عروق میتواند باعث باز شدن مجدد رگهایی شود که در حین جراحی ترمیم شدهاند. به همین دلیل، کنترل فشار خون قبل و بعد از عمل اهمیت زیادی دارد، بهویژه در بیماران میانسال و سالمند.
دستکاری یا ضربه به بینی
لمس کردن داخل بینی، فین کردن شدید، عطسه با دهان بسته یا وارد شدن ضربه ناگهانی، میتواند بخیهها یا لختههای محافظ را جابهجا کرده و منجر به خونریزی شود. در روزها و هفتههای ابتدایی پس از عمل، مخاط بینی بسیار حساس است و کوچکترین تحریک میتواند باعث خونریزی گردد.
خشکی مخاط بینی
پس از جراحی، بهویژه در محیطهای خشک یا در اثر استفاده از داروهای خاص، مخاط بینی ممکن است خشک شود. خشکی بیش از حد باعث ترکخوردگی سطح داخلی بینی و در نتیجه خونریزیهای خفیف و تکرارشونده میشود. این نوع خونریزی معمولاً کمحجم اما آزاردهنده است.
مصرف داروهای رقیقکننده خون
استفاده از داروهایی مانند آسپرین، وارفارین، کلوپیدوگرل یا حتی برخی مکملها میتواند احتمال خونریزی بعد از عمل را افزایش دهد. در صورتی که این داروها بدون اطلاع پزشک مصرف شوند یا زودتر از زمان توصیهشده شروع گردند، خطر خونریزی بینی بیشتر خواهد شد.
عفونت محل جراحی
در موارد نادر، خونریزی مداوم یا همراه با ترشحات بدبو میتواند نشانه عفونت باشد. عفونت باعث التهاب مخاط و افزایش شکنندگی عروق خونی میشود و نیازمند بررسی و درمان پزشکی است.
طبیعی یا غیرطبیعی بودن خونریزی
خونریزی خفیف و لکهبینی در چند روز اول بعد از عمل معمولاً طبیعی است. اما خونریزی شدید، مداوم، یا همراه با علائمی مانند سرگیجه، ضعف شدید یا افت فشار خون، وضعیت غیرطبیعی محسوب میشود و باید سریعاً به پزشک مراجعه کرد.
جمعبندی
خونریزی بینی بعد از عمل جراحی اغلب به دلایلی مانند آسیب عروق، خشکی مخاط، افزایش فشار خون یا مراقبت نادرست ایجاد میشود و در بسیاری از موارد قابل کنترل است. رعایت توصیههای پزشک، پرهیز از دستکاری بینی و توجه به علائم هشداردهنده، نقش مهمی در کاهش خطرات و بهبود سریعتر بیمار دارد. آگاهی از این دلایل میتواند به کاهش اضطراب بیماران و مدیریت بهتر دوران نقاهت کمک کند.