در شهرداری تهران، بودجه سالانه بهعنوان ابزار اصلی برنامهریزی و مدیریت منابع مالی در جهت رفع نیازهای شهر و پاسخگویی به چالشهای مختلف شهری تنظیم میشود. بخشی ازاین بودجه صرف پروژههای عمرانی و توسعه زیرساختها میشود، درحالیکه بخش دیگر به ارائه خدمات عمومی مانند حملونقل، بهداشت و سلامت و نگهداری و گسترش فضای سبز شهری اختصاص مییابد.
تخصیص بودجه بیشتر به بخشهای خدماتی همچون حملونقل، بهویژه در شهرهای بزرگ و پرجمعیت، یکی از مهمترین گامها در جهت ارتقای کیفیت زندگی و تحقق اهداف مدیریت شهری پایدار است. بدون تخصیص منابع کافی به این بخشها، ناتوانی در ارائه خدمات بهینه میتواند به مشکلات بزرگی همچون افزایش ترافیک، آلودگیهوا و کاهش رضایت شهروندان منجر شود. بنابراین، دولت و مسئولان شهری باید توجه ویژهای به تامین منابع مالی برای بخشهای خدماتی داشته باشند تا بتوانند شهری کارآمدتر و زندگی بهتری را برای شهروندان فراهم کنند.
درخصوص کلیات لایحه پیشنهادی بودجه۱۴۰۵شهرداری تهران میثم مظفر، رئیس کمیته بودجه شورای اسلامی شهر تهران به جامجم میگوید: «بودجه پیشنهادی شهرداری تهران برای سال ۱۴۰۵ به میزان ۳۲۲.۹همت است که نسبت به مصوبه سال ۱۴۰۴ رشد ۳۹درصدی و نسبت به متمم سال ۱۴۰۴ رشد ۲۸درصدی پیشبینی شدهاست.»
دراین لایحه پیشنهادی،اعتبارات به سه بخش اصلی تقسیم شدهاند؛اعتبارات هزینهای۱۲۹.۱همت(معادل ۴۰ درصد)و تملک داراییهای سرمایهای ۱۷۴.۴همت (معادل ۵۴درصد) و تملک داراییهای مالی ۱۹.۴همت (معادل ۶درصد).
مظفر میافزاید: «تا پایان دیماه سال ۱۴۰۴، شهرداری تهران توانسته حدود ۷۸درصد از بودجه مصوب ازمنظر درآمدی را محقق کند. بهعبارتی، ۱۸۰همت از ابتدای سالجاری درآمد حاصل شده است.»
براساس تحقق درآمدهای سالجاری، در بخش منابع بودجه سال ۱۴۰۵، شهرداری تهران مبلغ ۳۲۲.۹همت راپیشنهاد کرده که شامل ۶۴ همت ناشی از مالیات بر ارزشافزوده، ۳۶همت ناشی از تسهیلات و اوراق مشارکت، ۴۴همت از مولدسازی املاک، ۱۴۴همت در بخش شهرسازی، ۱۰همت درآمد مازاد از سالجاری که به سال آینده منتقل خواهد شد و۲۴ همت از سایر درآمدها میشود.
رئیس کمیته بودجه شورای اسلامی شهر تهران عنوان میکند: «سهم هرکدام از ماموریتهای مدیریت شهری در بودجه پیشنهادی ۱۴۰۵ به این نحو است که حملونقل ۱۵۳.۹همت (معادل ۴۸درصد)،توسعه مدیریت وهوشمندسازی ۶۴.۷همت (معادل ۲۰درصد)، خدمات شهری و محیط زیست ۴۹.۷همت (معادل ۱۵درصد)، اجتماعی وفرهنگی ۳۲.۴همت (معادل ۱۰درصد)،ایمنی و مدیریت بحران۱۴.۳همت(معادل ۵درصد)، شهرسازی و معماری ۷.۷همت(معادل ۲درصد) از بودجه را به خود اختصاص دادهاند.
مصارف و هزینههای بودجه پیشنهادی
کارشناسان معتقدند در لایحه بودجه سال ۱۴۰۵ باید به بهبود سیستمهای حملونقل عمومی و نیمهعمومی نیز توجه بیشتری شود. مظفر دراینباره توضیح میدهد: «جهت توسعه و تجهیز زیرساختهای حملونقل و ترافیک، در بحث مترو برای احداث و تکمیل خطوط ۶، ۷، ۸، ۹، ۱۰ و ۱۱ بالغ بر ۲۴.۸همت وجهت احداث و تکمیل خطوط۱ تا ۴ حدود ۵.۳همت، در حوزه تعمیرات اساسی و بهسازی تجهیزات ثابت ۳.۷همت و جهت بازپرداخت سود اوراق و وام مترو هشت همت پیشبینی شده است.»
او ادامه میدهد: «در حوزه حملونقل عمومی نیز برای بازسازی و نوسازی ناوگان حملونقل عمومی دو همت یارانه بلیت مترو و اتوبوس ۳.۴همت، برقیسازی وسایل نقلیه چهار همت و خرید اتوبوس و میدلباس و مینیبوس شهری ۱۳همت بودجه پیشبینی شده است.»
به گفته رئیس کمیته بودجه شورای اسلامی شهر تهران، در زمینه کنترل ترافیک و تجهیزات نیز در بخش خرید تجهیزات دوربینهای پلاکخوان ۲.۷همت، تکمیل بزرگراهها و تقاطعهای غیرهمسطح ۲.۵همت، احداث و تجهیز پارکینگهای طبقاتی و مکانیزه پنجهمت، بودجه پیشبینی شده است.
او توضیح میدهد: «علاوهبراین، در بخشهای مختلف دیگری نیز اعتبارات ویژهای درنظرگرفته شده است؛در بحث فضای سبز و زیرساختهای فرهنگی جهت نگهداری فضای سبز ۶.۸همت،آبیاری فضای سبز۱.۳همت،جمعآوری آبهای سطحی ۳.۲همت و بهبود پیادهراهها و پلها ۳.۶همت و زیرساختهای ورزشی هفت همت، بودجه در نظر گرفته شده است.»
دراین لایحه همچنین حدود۱۰.۷همت برای تملک اراضی بهمنظورتبدیل به کاربریهای مختلف ازجمله حملونقل، پارکینگ، بوستان، اصلاح بافت فرسوده، کاربریهای ورزشی و فرهنگی و مولدسازی املاک پیشنهاد شده است.
هزینههای جاری
در بخش هزینههای جاری، مبلغ ۳۲.۷هزار میلیارد تومان برای حقوق و دستمزد کارگران، کارمندان رسمی، کارکنان قراردادی، بازنشستگان، بازخرید انگیزشی ومامورین انتظامی درنظرگرفته شده است.مظفر دراینباره میگوید: «بخشهای اصلی لایحه پیشنهادی بودجه شامل حقوق، دستمزد وبازنشستگی۳۲.۷همت،احداث وتکمیل خطوط مترو ۲۸.۳همت، تامین اتوبوس، میدلباس ومینیبوس شهری۱۳همت، تملک اراضی۱۰.۷همت، بازپرداخت سود اوراق و وام مترو هشتهمت و برقیسازی وسایل نقلیه و توسعه زیرساخت برقی چهار همت میشود.»
کلیات لایحه متمم بودجه
بودجه مصوب سال ۱۴۰۴ برای شهر تهران به میزان ۲۳۱.۷همت است. شهرداری تهران در لایحه متمم بودجه درخواست افزایش آن به ۲۵۲.۹همت را ارائه داده است که افزایشی حدود ۹درصد معادل ۲۱.۲همت را نشان میدهد. رئیس کمیته بودجه شورای اسلامی شهر تهران میگوید: «تا پایان دیماه سالجاری، حدود ۷۸ درصد از بودجه مصوب در بخش درآمدی محقق شده است. بهعبارت دیگر، شهرداری تهران تاکنون ۱۸۰همت از ابتدای سال جاری در سرفصلهای مصوب بودجه، درآمد کسب کرده است.»
مظفر در ادامه توضیح میدهد: «در لایحه متمم بودجه برای سالجاری، شهرداری تهران درخواست افزایش در سه بخش اصلی بودجه را مطرح کرده است؛ بودجه هزینهای ۱۳.۶همت، بودجه تملک داراییهای سرمایهای ۵.۴همت و بودجه تملک داراییهای مالی ۲.۱همت.»
منابع بودجه متمم
در بخش منابع بودجه متمم، شهرداری تهران برای تامین نیازهای پیشبینیشده، درخواست افزایش ۲۱.۲همت را ارائه داده است. این افزایش شامل پنجهمت ناشی از مالیات بر ارزشافزوده، چهار همت از تسهیلات و اوراق مشارکت، سه همت در بخش شهرسازی و ۱۰همت درآمد مازاد از سال گذشته که به سالجاری منتقل شده است.
رئیس کمیته بودجه شورای اسلامی شهر تهران با اشاره به سهم ماموریتهای مدیریت شهری درافزایش بودجه متمم میگوید: «افزایشهای پیشنهادی در لایحه متمم بودجه به تفکیک ماموریتهای مدیریت شهری به این نحواست که حملونقل ۴۷درصد از افزایش کلی بودجه و توسعه مدیریت و هوشمندسازی ۲۲درصد،خدمات شهری و محیطزیست ۱۵درصد، اجتماعی و فرهنگی ۱۰درصد، ایمنی و مدیریت بحران ۴درصد و شهرسازی و معماری ۲درصد از منابع را به خود اختصاص داده است.»
او با اشاره به مصارف و هزینههای متمم بودجه یادآور میشود: «در سرفصل تملک داراییهای سرمایهای، شهرداری تهران پیشبینی کرده بود که در سالجاری بیش از ۱۲۴.۶همت پروژه اجرا شود. در لایحه متمم، درخواست افزایش ۵.۳ همت برای این بخش شده که درمجموع میتواند بالغ بر ۱۳۰همت پروژه سرمایهای را شامل شود.» از این افزایش ۵.۳همتی، حدود ۸۷۴میلیارد تومان به اعتبارات مناطق ۲۲گانه اختصاص خواهد یافت.
تخصیص بودجه بیشتر به بخشهای خدماتی همچون حملونقل، بهویژه در شهرهای بزرگ و پرجمعیت، یکی از مهمترین گامها در جهت ارتقای کیفیت زندگی و تحقق اهداف مدیریت شهری پایدار است. بدون تخصیص منابع کافی به این بخشها، ناتوانی در ارائه خدمات بهینه میتواند به مشکلات بزرگی همچون افزایش ترافیک، آلودگیهوا و کاهش رضایت شهروندان منجر شود. بنابراین، دولت و مسئولان شهری باید توجه ویژهای به تامین منابع مالی برای بخشهای خدماتی داشته باشند تا بتوانند شهری کارآمدتر و زندگی بهتری را برای شهروندان فراهم کنند.
درخصوص کلیات لایحه پیشنهادی بودجه۱۴۰۵شهرداری تهران میثم مظفر، رئیس کمیته بودجه شورای اسلامی شهر تهران به جامجم میگوید: «بودجه پیشنهادی شهرداری تهران برای سال ۱۴۰۵ به میزان ۳۲۲.۹همت است که نسبت به مصوبه سال ۱۴۰۴ رشد ۳۹درصدی و نسبت به متمم سال ۱۴۰۴ رشد ۲۸درصدی پیشبینی شدهاست.»
دراین لایحه پیشنهادی،اعتبارات به سه بخش اصلی تقسیم شدهاند؛اعتبارات هزینهای۱۲۹.۱همت(معادل ۴۰ درصد)و تملک داراییهای سرمایهای ۱۷۴.۴همت (معادل ۵۴درصد) و تملک داراییهای مالی ۱۹.۴همت (معادل ۶درصد).
مظفر میافزاید: «تا پایان دیماه سال ۱۴۰۴، شهرداری تهران توانسته حدود ۷۸درصد از بودجه مصوب ازمنظر درآمدی را محقق کند. بهعبارتی، ۱۸۰همت از ابتدای سالجاری درآمد حاصل شده است.»
براساس تحقق درآمدهای سالجاری، در بخش منابع بودجه سال ۱۴۰۵، شهرداری تهران مبلغ ۳۲۲.۹همت راپیشنهاد کرده که شامل ۶۴ همت ناشی از مالیات بر ارزشافزوده، ۳۶همت ناشی از تسهیلات و اوراق مشارکت، ۴۴همت از مولدسازی املاک، ۱۴۴همت در بخش شهرسازی، ۱۰همت درآمد مازاد از سالجاری که به سال آینده منتقل خواهد شد و۲۴ همت از سایر درآمدها میشود.
رئیس کمیته بودجه شورای اسلامی شهر تهران عنوان میکند: «سهم هرکدام از ماموریتهای مدیریت شهری در بودجه پیشنهادی ۱۴۰۵ به این نحو است که حملونقل ۱۵۳.۹همت (معادل ۴۸درصد)،توسعه مدیریت وهوشمندسازی ۶۴.۷همت (معادل ۲۰درصد)، خدمات شهری و محیط زیست ۴۹.۷همت (معادل ۱۵درصد)، اجتماعی وفرهنگی ۳۲.۴همت (معادل ۱۰درصد)،ایمنی و مدیریت بحران۱۴.۳همت(معادل ۵درصد)، شهرسازی و معماری ۷.۷همت(معادل ۲درصد) از بودجه را به خود اختصاص دادهاند.
مصارف و هزینههای بودجه پیشنهادی
کارشناسان معتقدند در لایحه بودجه سال ۱۴۰۵ باید به بهبود سیستمهای حملونقل عمومی و نیمهعمومی نیز توجه بیشتری شود. مظفر دراینباره توضیح میدهد: «جهت توسعه و تجهیز زیرساختهای حملونقل و ترافیک، در بحث مترو برای احداث و تکمیل خطوط ۶، ۷، ۸، ۹، ۱۰ و ۱۱ بالغ بر ۲۴.۸همت وجهت احداث و تکمیل خطوط۱ تا ۴ حدود ۵.۳همت، در حوزه تعمیرات اساسی و بهسازی تجهیزات ثابت ۳.۷همت و جهت بازپرداخت سود اوراق و وام مترو هشت همت پیشبینی شده است.»
او ادامه میدهد: «در حوزه حملونقل عمومی نیز برای بازسازی و نوسازی ناوگان حملونقل عمومی دو همت یارانه بلیت مترو و اتوبوس ۳.۴همت، برقیسازی وسایل نقلیه چهار همت و خرید اتوبوس و میدلباس و مینیبوس شهری ۱۳همت بودجه پیشبینی شده است.»
به گفته رئیس کمیته بودجه شورای اسلامی شهر تهران، در زمینه کنترل ترافیک و تجهیزات نیز در بخش خرید تجهیزات دوربینهای پلاکخوان ۲.۷همت، تکمیل بزرگراهها و تقاطعهای غیرهمسطح ۲.۵همت، احداث و تجهیز پارکینگهای طبقاتی و مکانیزه پنجهمت، بودجه پیشبینی شده است.
او توضیح میدهد: «علاوهبراین، در بخشهای مختلف دیگری نیز اعتبارات ویژهای درنظرگرفته شده است؛در بحث فضای سبز و زیرساختهای فرهنگی جهت نگهداری فضای سبز ۶.۸همت،آبیاری فضای سبز۱.۳همت،جمعآوری آبهای سطحی ۳.۲همت و بهبود پیادهراهها و پلها ۳.۶همت و زیرساختهای ورزشی هفت همت، بودجه در نظر گرفته شده است.»
دراین لایحه همچنین حدود۱۰.۷همت برای تملک اراضی بهمنظورتبدیل به کاربریهای مختلف ازجمله حملونقل، پارکینگ، بوستان، اصلاح بافت فرسوده، کاربریهای ورزشی و فرهنگی و مولدسازی املاک پیشنهاد شده است.
هزینههای جاری
در بخش هزینههای جاری، مبلغ ۳۲.۷هزار میلیارد تومان برای حقوق و دستمزد کارگران، کارمندان رسمی، کارکنان قراردادی، بازنشستگان، بازخرید انگیزشی ومامورین انتظامی درنظرگرفته شده است.مظفر دراینباره میگوید: «بخشهای اصلی لایحه پیشنهادی بودجه شامل حقوق، دستمزد وبازنشستگی۳۲.۷همت،احداث وتکمیل خطوط مترو ۲۸.۳همت، تامین اتوبوس، میدلباس ومینیبوس شهری۱۳همت، تملک اراضی۱۰.۷همت، بازپرداخت سود اوراق و وام مترو هشتهمت و برقیسازی وسایل نقلیه و توسعه زیرساخت برقی چهار همت میشود.»
کلیات لایحه متمم بودجه
بودجه مصوب سال ۱۴۰۴ برای شهر تهران به میزان ۲۳۱.۷همت است. شهرداری تهران در لایحه متمم بودجه درخواست افزایش آن به ۲۵۲.۹همت را ارائه داده است که افزایشی حدود ۹درصد معادل ۲۱.۲همت را نشان میدهد. رئیس کمیته بودجه شورای اسلامی شهر تهران میگوید: «تا پایان دیماه سالجاری، حدود ۷۸ درصد از بودجه مصوب در بخش درآمدی محقق شده است. بهعبارت دیگر، شهرداری تهران تاکنون ۱۸۰همت از ابتدای سال جاری در سرفصلهای مصوب بودجه، درآمد کسب کرده است.»
مظفر در ادامه توضیح میدهد: «در لایحه متمم بودجه برای سالجاری، شهرداری تهران درخواست افزایش در سه بخش اصلی بودجه را مطرح کرده است؛ بودجه هزینهای ۱۳.۶همت، بودجه تملک داراییهای سرمایهای ۵.۴همت و بودجه تملک داراییهای مالی ۲.۱همت.»
منابع بودجه متمم
در بخش منابع بودجه متمم، شهرداری تهران برای تامین نیازهای پیشبینیشده، درخواست افزایش ۲۱.۲همت را ارائه داده است. این افزایش شامل پنجهمت ناشی از مالیات بر ارزشافزوده، چهار همت از تسهیلات و اوراق مشارکت، سه همت در بخش شهرسازی و ۱۰همت درآمد مازاد از سال گذشته که به سالجاری منتقل شده است.
رئیس کمیته بودجه شورای اسلامی شهر تهران با اشاره به سهم ماموریتهای مدیریت شهری درافزایش بودجه متمم میگوید: «افزایشهای پیشنهادی در لایحه متمم بودجه به تفکیک ماموریتهای مدیریت شهری به این نحواست که حملونقل ۴۷درصد از افزایش کلی بودجه و توسعه مدیریت و هوشمندسازی ۲۲درصد،خدمات شهری و محیطزیست ۱۵درصد، اجتماعی و فرهنگی ۱۰درصد، ایمنی و مدیریت بحران ۴درصد و شهرسازی و معماری ۲درصد از منابع را به خود اختصاص داده است.»
او با اشاره به مصارف و هزینههای متمم بودجه یادآور میشود: «در سرفصل تملک داراییهای سرمایهای، شهرداری تهران پیشبینی کرده بود که در سالجاری بیش از ۱۲۴.۶همت پروژه اجرا شود. در لایحه متمم، درخواست افزایش ۵.۳ همت برای این بخش شده که درمجموع میتواند بالغ بر ۱۳۰همت پروژه سرمایهای را شامل شود.» از این افزایش ۵.۳همتی، حدود ۸۷۴میلیارد تومان به اعتبارات مناطق ۲۲گانه اختصاص خواهد یافت.