به گزارش ایلنا، نشریه «نیوزویک» در تحلیلی نوشت: تحرکات اخیر آمریکا در ونزوئلا، از جمله حمله نظامی و بازداشت نیکلاس مادورو، رئیسجمهور این کشور و همسرش، نشاندهنده عزم واشنگتن برای جلوگیری از نفوذ چین در نیمکره غربی است. این اقدام با واکنشهای بینالمللی و نگرانیهایی درباره قانون بینالملل و سرمایهگذاریهای چین در منطقه همراه شده است.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، پس از این عملیات نظامی تأکید کرد که مدیریت تأسیسات نفتی ونزوئلا برای مدت نامعلوم در دست آمریکا خواهد بود و مذاکراتی با شرکتهای نفتی آمریکایی برای بهرهبرداری از این منابع آغاز شده است.
ترامپ گفت: «ما ثروت عظیمی را از دل زمین استخراج خواهیم کرد.»
اگرچه برخی اظهارات هدف از این عملیات را مرتبط با دخالت دولت مادورو در پرونده مواد مخدر عنوان کردهاند، اما مقامات آمریکایی، از جمله مارکو روبیو، وزیر خارجه، تأکید کردهاند که هدف استراتژیک اصلی، جلوگیری از تسلط قدرتهای دشمن آمریکا، مانند چین، بر صنعت نفت ونزوئلا است.
روبیو در مصاحبهای تلویزیونی گفت: «ما به نفت ونزوئلا نیاز نداریم، اما اجازه نخواهیم داد که نیروهای دشمن بر منابع ما در همسایگیمان مسلط شوند.» این اظهارات با استراتژی جدید امنیت ملی ایالات متحده همخوانی دارد که تاکید دوبارهای بر «نتیجه ترامپ» از اصل مونرو دارد؛ اصلی که بر برتری آمریکا در نیمکره غربی و جلوگیری از نفوذ بیگانگان تأکید میکند.
چین بین نفت و آشوب
چین همواره بهعنوان یک شریک اقتصادی و امنیتی برای ونزوئلا عمل کرده و با سرمایهگذاری در پروژههای نفتی و زیرساختی، نفوذ خود در آمریکای لاتین را گسترش داده است.
بر اساس برآورد رویترز، شرکت ملی نفت چین (CNPC) بر حدود ۱.۶ میلیارد بشکه از ذخایر نفت ونزوئلا کنترل دارد، در حالیکه شرکت سینوپک بر حدود ۲.۸ میلیارد بشکه نظارت میکند.
پیش از تحریم دریایی آمریکا، چین حدود ۸۰ درصد از صادرات روزانه نفت ونزوئلا را دریافت میکرد، که معادل تقریبی ۴ درصد از واردات کل نفت این کشور است. نفت سنگین ونزوئلا عمدتا در چین برای تولید قیر و محصولات صنعتی استفاده میشود و بخش قابل توجهی از آن از پالایشگاههای مستقل تأمین میشد.
با اقدامات جدید آمریکا، ممکن است این پالایشگاهها ناچار شوند منابع جایگزین، مانند نفت ایران یا روسیه، را استفاده کنند، هرچند هزینهها افزایش خواهد یافت.
باب مکنالی، مشاور انرژی پیشین کاخ سفید، گفت: «این تغییرات بر حاشیه سود پالایش نفت چین تأثیر خواهد گذاشت، اما اثر کلی بر اقتصاد چین محدود خواهد بود، زیرا منابع جایگزین میتوانند نفت ونزوئلا را بهتدریج جایگزین کنند.»
سناریوهای آینده
چین بهشدت عملیات آمریکا را محکوم کرده است؛ ماو نینگ، سخنگوی وزارت خارجه چین، این حمله را «اقدامی زورگویانه و نقض قانون بینالملل و تجاوز به حاکمیت ونزوئلا و لطمه به حقوق مردم این کشور» خوانده است.
تحلیلگران هشدار دادهاند که نفوذ چین در منطقه ممکن است بهطور قابل توجهی کاهش یابد، نه تنها در بخش نفت، بلکه در حوزههای معدن، زیرساخت و ارتباطات.
کارشناسان همچنین پیشبینی کردهاند که دولت ترامپ ممکن است دامنه مداخله خود را به دیگر کشورهای آمریکای لاتین، از جمله پاناما، کلمبیا، کوبا و مکزیک گسترش دهد تا اصل مونرو را با جدیت بیشتری اعمال کند.
در مقابل، چین میتواند اثر اقدامات آمریکا را با تنوعبخشی به واردات نفت سنگین کاهش دهد، اما بدون شک بخش بزرگی از مزایای استراتژیک و نفوذی را که طی دو دهه ساخته از دست خواهد داد.