سرویس استانهای خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا): گروهی از دختران کتابخوان روستای ابویسان پس از مطالعه کتاب گرتاتونبرگ از مجموعه «کی، چی، کجا» از نشر نردبان، اقدام به جلب توجه مسئولان و مردم برای نجات و بازسازی ارگ خشتی تاریخی روستای ابویسان کردند. این گروه با الهام از محتوای کتاب و دغدغههای محیط زیستی و میراثی، به دنبال فعالیتی نمادین بودند تا ناجی ارگ خشتی تاریخی ابویسان باشند و این ارگ که کوچکترین ارگ خشتی جهان است، این منطقه را به منطقه گردشگری پویا تبدیل کند و از سویی حفظ میراث فرهنگی را تضمین کند و رونق اقتصادی و اجتماعی روستا را رقم بزند.
قدرت کتاب و تاثیر آن بر جامعه
داستان دختران کتابخوان ابویسان با نام «دختران استی»، روایتی است از قدرت کتاب و تاثیر آن بر جامعه. این دختران با خواندن کتاب «گرتا تونبرگ» نه تنها با دغدغههای محیط زیستی و میراثی آشنا شدند، بلکه تصمیم گرفتند با اقدامی خودجوش، مسئولیت احیای ارگ خشتی تاریخی روستای خود را بر عهده گیرند و الگویی برای مشارکت جوانان در توسعه پایدار محلی باشند.
در روستای ابویسان، گروهی از دختران کتابخوان با نام «دختران استی» که در دوازدهمین دوره جشنواره جایزه کتاب مهر شرکت کردهاند، با انگیزهای روشن و خلاقانه، پس از خواندن کتاب «گرتاتونبرگ» از مجموعه «کی، چی، کجا» از نشر نردبان، تصمیم گرفتند با اقدامی خودجوش، میراث فرهنگی روستا را حفظ و ارگ خشتی تاریخی این روستا را از خطر نابودی برهانند. این اقدام نه تنها رویدادی اجتماعی - فرهنگی است، بلکه الگویی برای مشارکت جوانان، مسئولیتپذیری اجتماعی و توسعه پایدار محلی محسوب میشود.
هدف آنها جلب توجه مسئولان، خانوادهها و جامعه به وضعیت ارگ ابویسان است تا با همکاری دستگاههای مربوطه، این بنای ارزشمند به محل گردشگری مردمی و پویاست تبدیل شود.
الهام گرفتن از کتاب «گرتا تونبرگ»
شرح مطالعه کتاب «گرتا تونبرگ» و الهام گرفتن از آن شاخصی برای نگرش مسئولانه به میراث تاریخی و محیط زیست است. این اثر با بررسی محتوایی خود، مفاهیم حفاظت از میراث فرهنگی در کنار توسعه گردشگری پایدار را به خواننده منتقل میکند.
دختران استی با مطالعه کتاب و نشست نقد و بررسی و حتی تماشای مستند گرتاتونبرگ دختر فعال محیط زیستی دست به اقدام برای نجات تنها آثار باستانی باقی مانده در روستا زدند. دختران ابویسان، با مرور نمونههای تاریخی و نکات آموزشی آن، به این نتیجه رسیدهاند که حفاظت از ارگ خشتی کوچک روستایشان، نه تنها وظیفه تاریخی است بلکه فرصتی برای ایجاد اشتغال، جذب گردشگر و ارتقای سطح زندگی مردم روستا است.
الهام گیری از روایتهای کتاب، به آنها اعتماد به نفس میدهد که میتوانند با اقدام جمعی و مسئولانه، تغییرات ملموسی را در روستا ایجاد کنند.
ارگ ابویسان نماد هویت روستا است
معرفی ارگ ابویسان به عنوان کوچکترین ارگ خشتی جهان و وضعیت کنونی و در دورانهای مختلف آن به عنوان نماد هویت روستا، حائز اهمیت است زیرا میتواند رونق اشتغالزایی این روستا را به دنبال داشته باشد.
وضعیت کنونی ارگ نشان میدهد که ساختار خشتی آن در معرض فرسودگی شدید و ریزش دیوارهاست. عدم رسیدگی مناسب و کمبود منابع مالی و پشتیبانی مدیریتی منجر به شروع تخریب و فرسایش شده است.
حفظ میراث فرهنگی
نمای ساختمان و بافت معماری ارگ، از نظر تاریخی و فرهنگی حائز اهمیت است و حفظ آن برای پاسداری از تاریخ محلی و هویت روستا ضروری است. بیان دغدغه دختران استی و هدف آنها از این اقدام، حفظ میراث فرهنگی و جلوگیری از بین رفتن این بنای تاریخی است. هدف نهایی، بازسازی ارگ به گونهای است که بتواند به عنوان منطقه گردشگری پایدار عمل کند، موجب ایجاد فرصتهای شغلی برای اهالی روستا شود و به مشارکت فعال جامعه محلی در نگهداری از اثر تاریخی منجر شود. به علاوه، این اقدام میتواند به ایجاد ظرفیتهای آموزشی و فرهنگی برای ساکنان روستا، به ویژه کودکان و نوجوانان، منجر شود و با بهرهگیری از پتانسیلهای گردشگری، اقتصاد محلی را تقویت کند.
به گزارش ایبنا؛ ارگ خشتی روستای ابویسان حدوداً در سال ۱۲۲۵ خورشیدی ساخته شده، درست در زمانی که یورش ترکمنها امنیت مردم این ناحیه را تهدید میکرد. این حملهها چند دهه ادامه داشت. کارکرد اصلی این بنا، پناهگاه و سنگر دفاعی برای اهالی روستا بود. هرگاه خطر حمله نزدیک میشد، زنان و کودکان به حیاط ارگ پناه میبردند و مردان تیرانداز بالای برج و باروی خشتی مستقر میشدند. سوراخهایی که هنوز هم بالای دیوارهای ارگ دیده میشود، همان روزنههای تدافعی هستند که از آنجا با تفنگ، مهاجمان ترکمن را هدف قرار میدادند.
گرتا تونبرگ Greta Thunberg فعال محیط زیستی و نویسنده اهل سوئد است که فعالیتهای محیط زیستی خود را از ۱۵ سالگی آغاز کرده است.
∎