جوان آنلاین: برنامه نمایش و نشست نقد و بررسی فیلم مستند «لعبت باز» در موزه سینما برگزار شد.
برنامه نمایش و نشست نقد و بررسی فیلم مستند «لعبت باز» ۹ مرداد ماه با حضور پوریا نوری کارگردان اثر، سید احمد محیط طباطبایی رئیس کمیته ملی موزههای ایران (ایکوم)، سیاوش ستاری رئیس یونیمای ایران و استاد خیمه شب بازی، محمد بزرگ نویسنده و منتقد سینما و فرید دغاغله تدوینگر در موزه سینمای ایران برگزار شد.
سید احمد محیط طباطبایی رئیس کمیته ملی موزههای ایران (ایکوم) گفت: فیلم «لعبت باز» بیانگر فردی است که در یک دوره فطرت و فراموشی درباره یکی از هنرهای ملی و قدیمی این کشور یعنی خیمه شب بازی، از دانشگاه و شکل جدید آموزش هنر خارج شده و میان این موضوع و شیوه سنتی استاد - شاگردی پیوندی به وجود آورده است و سعی در احیای مجدد این گونه نمایشی دارد.
وی ادامه داد: در پیشینه هنرهای نمایشی ایرانی همواره شیوه استاد - شاگردی وجود داشته است و گاهی انتقال هنر از پدر به پسر و در تمام اشکال هنری انجام میشده است. در شیوه قدیم آموزش، فرد باید قابلیت دریافت را برای خود به وجود میآورد تا در نهایت کار را از آن خود میکرد. نکته مهم این است که هنرهای مختلف باید پاسخگوی نیازهای دوره معاصر نیز باشند. آقای ستاری یک مروج هستند و به ترویج هنر خود در سطح کشور و حتی نقاط دور افتاده میپردازند.
محمد بزرگ، نویسنده و منتقد سینما نیز گفت: در این فیلم به یک ایده یونیک پرداخته شده است و این مستند دارای ۲ وجه است. بخشی از آن به احیای هنر خیمه شب بازی میپردازد و در وجه دیگر به سیاوش ستاری و زحمات او اشاره میشود. در این فیلم اشارههایی به نکات مغفول مانده در تاریخ ایران وجود دارد که باعث تمایز آن از سایر آثار میشود.
هدفم ثبت هنر فراموش شده خیمهشببازی بود
در ادامه پوریا نوری کارگردان اثر گفت: «لعبت باز» اولین فیلمی بود که من مقابل دوربین بردم. شخصیت سیاوش ستاری و سوژه خیمه شب بازی نیاز به تحقیق و کمک گرفتن از افراد مختلف داشت. این فیلم روندی طولانی را طی کرد و مراحل ساخت آن را از سال ۹۸ آغاز کردیم. آن زمان از طریق ستاره اسکندری که به همراه آقای ستاری یک موزه خیمه شب بازی را اداره میکنند، در جریان شخصیت سیاوش ستاری قرار گرفتم. هدف من این بود که به نوعی بتوانم این هنر در حال فراموشی را به ثبت برسانم. افرادی نظیر سیاوش ستاری، آدمهای دغدغهمندی هستند و من علاقه دارم درباره چنین افرادی فیلم بسازم.
نوری افزود: او از یک شخصیت کاریزماتیک بهرهمند است و در مقطعی بسیار در تلویزیون فعال بوده است. برای مثال در مقام برنامه ریز با سریال پربیننده «پس از باران» همکاری داشته است. ستاری بنا به تشخیص خود از سینما و تلویزیون کناره گیری میکند و به سمت حوزه مورد علاقه خود، یعنی خیمه شب بازی میرود. سیاوش برخلاف بسیاری از بازیگران از سینما وارد حوزه نمایش عروسکی شد.
فرید دغاغله تدوینگر «لعبت باز» نیز گفت: امروز شاهد نسخه کوتاه شده فیلم بودیم که برای نمایشهای مختلف و ارتباط بهتر مخاطب با اثر تدوین شده است. در نسخه کامل این مستند به مراحل ساخت عروسکها نیز پرداخته میشود و روند آموزشهای آقای ستاری نیز در آنها وجود دارد. او بخشی از وقت خود را به دعوت از چهرههای صاحب نظر در خیمه شب بازی و گفتگو با آنها اختصاص داده بود که در نسخه دیگر فیلم به صورت کاملتر وجود دارد.
رسالت من آموزش به نسلهای بعد است
سیاوش ستاری رئیس یونیمای ایران و استاد خیمه شب بازی نیز بیان کرد: افرادی که به سن و سال من هستند قطعاً از تلوزیون ملی ایران در شبهای چهارشنبه سوری شاهد خیمه شب بازی بودهاند. پس از مدتها غیبت این هنر، سرانجام در سال ۷۱ جشنواره نمایش عروسکی در پارک شهر تهران برگزار شد. اما زمانی که به آنجا رسیدیم نشانهای از اجرای نمایش خیمه شب بازی ندیدیم. سرانجام تعدادی پیرمرد سر رسیدند و مشغول اجرا شدند. پس از آن من بسیار جذب تصاویری شدم که در اجرای نمایش شاهد آن بودم. آن افراد شیخ احمد و رضا خمسهای بودند که بعدها به اساتید من تبدیل شدند.
وی ادامه داد: آن روز ذهن من درگیر این موضوع شد که اگر روزی این افراد سر بر خاک بگذارند، آیا فرزندان من میتوانند شاهد هنرنمایی عروسک «مبارک» باشند یا خیر؟ من بسیار با مقوله یادگیری هنرهای سنتی درگیر هستم و به آن فکر میکنم. در نقطهای که یک هنرمند هنرهای سنتی تصمیم گرفت تا ابزار هنر را از دست کودک خود جمع کند و دیگر این وسایل اسباب بازی کودک او نبودند، شروع نابودی هنرهای سنتی رقم خورد، چراکه کودکان به صورت ناخودآگاه و طی تکرار بازی با ابزار هنرهای سنتی، در حال آموختن و رسیدن به مهارت بودند.
شهرزاد مبرهن استاد خیمه شب بازی و همسر سیاوش ستاری نیز گفت: این فیلم برای من و سیاوش بسیار متاثرکننده است و هر بار پس از دیدن آن به گریه میافتم. از پوریا نوری برای ساخت این فیلم و سیاوش ستاری برای اینکه عاشقانه به راه خود ادامه میدهد، تشکر میکنم.
در این برنامه افرادی همچون حسین ریگی کارگردان سینما، شهرزاد مبرهن استاد خیمه شب بازی، پوپک عظیم پور مدرس هنرهای نمایشی، ندا قائدی و آذر تجلی منشی صحنه سینما، امید خاکپورنیا کارگردان، یاسر برزگر کارگردان، مرجان پورغلامحسین کارگردان، علی گودرزی کارگردان، صهبا شرافتی بازیگر، آرزو تاج نیا بازیگر، امین قلی پور عکاس، سعید مسرور مجری طرح و مدیر تولید حضور داشتند.
در جلسه بررسی «لعبتباز» مطرح شد
خیمهشببازی از جاده ابریشم وارد ایران شد/ خیمهشببازی هنری کهنه نیست
«لعبت باز» اولین فیلمی بود که من مقابل دوربین بردم. شخصیت سیاوش ستاری و سوژه خیمه شب بازی نیاز به تحقیق و کمک گرفتن از افراد مختلف داشت.
صاحبخبر -
∎
نظر شما