آیت الله محمدباقر بهبهانی (۱۱۱۸ق ـ ۱۲۰۵ق)، مشهور به وحید بهبهانی و ملقب به آقا، فقیه، اصولی امامی قرن دوازدهم قمری است. او از چهره های برجسته روحانیت در مبارزه با جریان حدیثگرایی و اخباری گری بود. جریانی که امروز تفکرات افراطی مذهبی امروز را شکل می دهند. حدیث گراها و اخباریون، تمام منابع فکری خود را احادیث مختلف می دانند و به شدت روی روایات آخرالزمانی تاکید دارند.
به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، به بهانه سالگرد درگذشت آیت الله بهبهانی، مروری به زندگی این چهره ماندگار و عالم تاثیرگذار داشته ایم. بهبهانی به «وحید عصر» (یگانه دوران) ملقب شد و به لقبهای دیگری همچون «استاد اکبر»، «استاد کل»، «علامه ثانی» و «محقق ثالث» مشهور است. وی با اخباریگری و اخباریان تندرو مبارزه میکرد و با فعالیتهای او اخباریگری به حاشیه رفت.
مبارزه با اخباریگری
مبارزه آیت الله بهبهانی با اخباریگری از زمان توقّف طولانی او در بهبهان آغاز شد. بهبهان به سبب مهاجرت بسیاری از علمای بحرین مرکز فعالیت پیروان نظریه اخباریگری شده بود و وحیدبهبهانی در آنجا به تدریس، اقامه نماز جماعت و تصّدی امور دینی و از همه مهمتر به تألیف در جهت تبیین و نقد آرای اخباریان پرداخت. وی کتاب الاجتهاد و الاخبار را که نوعی دفاعیه از مسلک اجتهاد است، در ۱۱۵۵ق در بهبهان تألیف کرد و در آن مبانی اخباریگری را به باد انتقاد گرفت.
وحیدبهبهانی در کربلا که آن زمان محل تجمّع اخباریان بود، چند روز به درس شیخ یوسف بحرانی (متوفی ۱۱۸۶)، سرآمد فقهای عصر و آخرین نماینده مسلک اخباریگری، حاضر شد. سپس اعلام کرد که مایل است اندک زمانی به جای بحرانی درس بگوید و از وی خواست تا شاگردانش را به حضور در درس وی سفارش کند. بحرانی که اخباری معتدلی بود و به تعبیر خودش راه میانه را برگزیده بود، خود به دستهبندی علمای شیعه به اخباری و اصولی و بدگویی از مجتهدان بزرگ شیعه انتقاد داشت. از اینرو مجلس درس خود را که بزرگترین حلقه درسی در آن زمان بود به آقامحمدباقر بهبهانی واگذار کرد و او ظرف سه روز با تبیین نظریه اجتهاد و نقد نظریات اخباریان، نزدیک به دو سوم شاگردان بحرانی را از مرام اخباری رویگردان ساخت.
محمدباقر بهبهانی بیش از سی سال در حوزه علمیه کربلا ماند و موفق شد تا جریان اخباریگری را کنار زده، حوزه اجتهادی خود را بر پا کند. از آنجا که اصول فقه در اثر تجدید نظر وی در مباحث آن ترویجی شگفتآور یافت، او را مؤسس بهبهانی و مروج بهبهانی لقب دادند. وحید بهبهانی در کربلا درگذشت و در حرم امام حسین(ع) دفن شد.
متن کامل زندگی نامه او، معرفی 40 کتاب این روحانی نامدار و همچنین معرفی شاگردان او را در سایت مبلغ منتشر شده است: محمدباقر بهبهانی؛ آخوندی که با حدیثگرایی مبارزه کرد
نظر شما