مجلس سنای آمریکا مصوبهای داشت که کنگره بتواند بر توافق نهایی نظارت کند و تا 30روز میتواند نظر خود را درباره توافق اعلام کند. در این مدت زمانی دولت آمریکا اجازه لغو هیچ یک از تحریمها علیه ایران را ندارد. همچنین سیانان ادعا کرده است که طرف آمریکایی خواهان انتشار توافق نهایی بدون امضا گروه 1+5 و ایران است. علت احتمال تمدید مذاکرات بدعهدی آمریکاییهاست. آمریکا در بیانیه لوزان که بدون امضا بود نشان داد پایبند به تعهدات بینالمللی نیست. بر اساس بیانیه لوزان قرار است مذاکرات هستهای 30 ژوئن نهایی شود اما در فاصله بیانیه لوزان تا ضربالاجل طرف آمریکایی به تعهدات خود پایبند نبود. بعد از بیانیه لوزان، طرف آمریکایی مذاکرات هستهای با دبه کردنهای متعدد و زیادیخواهیها مشکلاتی را در مسیر توافق نهایی فراهم کرد. بر همین اساس و با ایجاد مشکلات جدید احتمال تمدید مذاکرات وجود دارد. احتمال دارد توافق نهایی به زمانی دیگر موکول میشود چرا که برای دستیابی به توافق نهایی و مطمئن تمدید زمان مذاکره راهحلی مناسب خواهد بود. سیانان هم ادعایی مبنی بر اینکه توافق نهایی بدون امضا منتشر شود، دارد که باید در این راستا خاطرنشان شود در عهدنامه سال 1969 وین مراحل نهایی شدن تمامی معاهدات از عهدنامه تا مذاکرات دیده شده است. بر اساس این عهدنامه اول مذاکرات صورت میگیرد بعد نسبت به نگارش توافق اقدام میشود و در نهایت طرفین باید آن را امضا کنند. بنابراین باید توافق نهایی بین ایران و گروه 1+5 با امضا منتشر شود. ما تجربهای از انتشار بیانیه بدون امضا داریم که تجربه خوبی نبود. بیانیه لوزان بدون امضای طرفین و در حضور وزرای خارجه گروه 1+5 و ایران قرائت شد. افکار عمومی از طریق رسانهها در جریان بیانیه قرار گرفتند اما در نهایت آمریکا زیر بار تعهداتی که در این بیانیه ذکر شده بود، نرفت. بنابر تجربه رفتار آمریکاییها باید توافق نهایی به امضا برسد تا ضمانت اجرایی داشته باشد و آمریکا مجددا بدعهدی نکند. همچنین این احتمال وجود دارد که آمریکا برای فرار از فشار کنگره خواهان به امضا نرسیدن توافق نهایی باشد اما اگر امضایی صورت نگیرد، ضمانت اجرایی وجود نخواهد داشت. در مجموع تاکید بر این است که ایران هرگز کیفیت مذاکره را فدای زمان نمیکند. هدف ایران دستیابی به توافق خوب و مذاکره خوب و با کیفیت است. از سویی نیز نباید عجله داشت چرا که شتابزدگی در دستیابی به توافق نهایی به نفع طرفین نیست، بنابراین اگر مذاکرهکنندگان تشخیص دهند توافق نهایی نیاز به زمان بیشتری دارد، زمان را تمدید کنند.
* عضو کمیسیون امنیت ملی
∎