صاحبخبر - گروه بین الملل - لحظهشماری برای پاسخ آمریکا و تعیین تکلیف برجام همچنان ادامه دارد با این تفاوت که به گفته منابع آمریکایی، قرار بوده تا پایان روز چهارشنبه، پاسخ نهایی آمریکا به متن پیشنهادی اتحادیه اروپا داده شود.
در این رابطه هرچند که تا لحظه تنظیم این گزارش، خبری از پاسخ آمریکا نیست، اما روز گذشته روزنامه واشنگتن پست با استناد به اظهارات مقامات آمریکایی گمانهزنیهایی را درباره حصول توافق بر سر حلوفصل مسئله هستهای ایران در آینده نزدیک مطرح کرد. این روزنامه در گزارش خود مدعی شده است: مقامات آمریکایی میگویند، انتظار میرود تا چهارشنبه به نظرات ایران درباره پیشنویس توافق در مذاکرات وین پاسخ بدهند که پس آن قرار است درباره جزئیات فنی تبادل نظر شود و به دنبال آن، نشست کمیسیون مشترک برجام که ناظر بر توافق است، برگزار خواهد شد.
واشنگتن پست نوشت، تحولات جدید، از جمله افزایش تبادل علنی پیامها میان تهران و واشنگتن نشان میدهد که احتمالا انجام شدن توافق نزدیک است.
این روزنامه در ادامه گزارشش مدعی شد: علیرغم پیشرفتهای انجام شده، موانع متعددی باقی مانده است. مسائل بحثبرانگیز اصلی هنوز هم ممکن است موجب بیاثر کردن تلاشها برای احیای توافق هستهای شود.
با این وجود، یک مقام ارشد دولت آمریکا گفت: «احتمال انجام شدن توافق از دو هفته پیش بیشتر است» اما هشدار داد که نتیجه با وجود «برخی شکافهایی که وجود دارد» نامعلوم است.
علاوه بر این، ند پرایس، سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا اخیرا در یک کنفرانس خبری درباره زمان ارائه پاسخ آمریکا به پیشنهادات ایران درباره متن پیشنهادی اتحادیه اروپا در زمینه احیای توافق هستهای گفت: ایران برای متن پیشنهادی اتحادیه اروپا پاسخهای متعددی ارائه کرده است. به همین دلیل است که بررسی این نقطهنظرات و تعیین پاسخ ما زمان بیشتری برده است.
این در حالی است که جان کربی، هماهنگکننده ارتباطات راهبردی شورای امنیت ملی آمریکا در گفتوگو با شبکه فاکس نیوز با ادعای این که ایران در مدت اخیر به توافق هستهای پایبند نبوده است، بر تعهد دولت آمریکا نسبت به احیای توافق تاکید کرد.
کربی در پاسخ به این سوال که با توجه به اینکه برخی متحدان آمریکا در منطقه، از جمله رژیم صهیونیستی و شماری از کشورهای عربی از بازگشت آمریکا به توافق خشنود نیستند، آیا این امر موجب منزوی شدن آمریکا در جمع متحدانش خواهد شد، گفت، «کاملا برعکس است» و استدلالش این بود که خارج شدن از توافق هستهای توسط دولت دونالد ترامپ در سال ۲۰۱۸ بود که موجب جدا افتادن آمریکا از متحدانش شد.
کارشکنی اسرائیل ادامه دارد
اکنون فارغ از اینکه پاسخ آمریکا به برجام چه باشد، دو موضوع یا در واقع مانع اصلی در مسیر احیای برجام قرار دارد. نخستین مساله بحث تلاش های اسرائیل برای به نتیجه نرسیدن مذاکرات است و موضوع بعدی رویکرد سیاسی آژانس نسبت به برنامه هستهای ایران. در این رابطه نشریه پولیتیکو در گزارشی آورده است: در حالی که طرفین مذاکرات وین منتظر پاسخ واشنگتن به متن پیشنهادی اتحادیه اروپا برای احیای توافق هسته ای هستند، دولت اسرائیل فشارها به دولت جو بایدن برای کناره گیری از تلاشهای بین المللی احیای توافق هستهای ایران را افزایش میدهد.
به نوشته پولیتیکو، در راستای اعمال فشارهای رژیم صهیونیستی به ایالات متحده برای عدم بازگشت به توافق هستهای، نفتالی بنت نخست وزیر سابق این رژیم در رشته توئیتی از واشنگتن خواسته تا حتی اکنون در آخرین دقیقه از مذاکرات خارج شود.
از طرف دیگر رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین المللی انرژی اتمی نیز در تازه ترین اظهارات خود اعلام کرده است: آنچه که ما نیاز داریم، همکاری ایران است. ما همچنین به سطوح حداکثری دسترسی و بازرسی نیاز داریم. هر چه محدودیت های ما بیشتر شود، در مورد وضعیت مواد هسته ای در ایران، اعتبار و تضمین کمتری می توانیم در اختیار جامعه جهانی قرار دهیم.
واکنش اسلامی به صحبتهای گروسی
در این رابطه شاهد بودیم که روز گذشته محمد اسلامی، رئیس سازمان انرژی اتمی کشورمان در حاشیه جلسه هیئت دولت به خبرنگاران گفت:
جمهوری اسلامی ایران از ابتدا کلیه فعالیتهای خودش را در حوزه هستهای برابر موازین و ضوابط آژانس انرژی اتمی انجام داده و هیچ فعالیتی نیست که پروسههای ابلاغی را طی نکرده باشد.
تمام فعالیتهای ما تحت نظارت آژانس بوده و هست. جمهوری اسلامی متعهد به NPT و پادمان است و آژانس نمیتواند ادعایی کند که در ایران فعالیتی است که براساس بازرسیها به یک عدم انطباق برخورد کرده باشد.
رئیس سازمان انرژی اتمی یادآور شد: موارد ادعایی، مدارک ادعایی و مکانهای ادعایی ساخته و پرداخته ضدانقلاب و رژیم صهیونیستی است که در ۲۰ سال گذشته به طور پیوسته به ما اتهام زدهاند و موجبات مذاکرات سیاسی درباره موضوع هستهای را فراهم کرده و سند توافق برجام حاصل این مذاکرات ۲۰ سال گذشته بوده و معنای این مذاکرات و توافق نهایی که در قالب برجام صورت گرفته پشت سر گذاشتن این اتهام بوده است.
اسلامی تاکید کرد: ما اعتراض خود را در این زمینه هم به صورت کتبی و هم از طریق نماینده دائمی خودمان در آژانس به اطلاع ایشان رساندیم و انتظار داریم این رویه خاتمه پیدا کند.
صحبتهای اسلامی در حالی روز گذشته مطرح شد که سید رسول موسوی دستیار وزیر خارجه کشورمان در واکنش به تاخیر پاسخ از سوی آمریکا در صفحه توییتر خود در این ارتباط نوشت: «اروپا به قول خوش سوت پایان مذاکرات را زده و جمع بندی خود را به اعضاء برجام و آمریکا داده و گفته یا این یا هیچ!
اروپا که حرف خودش را رد نمیکند، ایران هم که جواب داده ، روسیه هم که موافق است، چین هم که به صورت سنتی با رای روسیه همراه است؛ پیدا کنید پرتقال فروش را!∎