در دومین روز از دور جدید مذاکرات وین که از روز پنج شنبه آغاز شد، منابع حاضر در مذاکرات فضای گفتگوها را مثبت ارزیابی کردهاند و نماینده روسیه نیز مذاکرات را رو به جلو دانسته است. تا همین یک هفته پیش مقامات و دیپلماتهای اروپایی با اتهامزنی به ایران نسبت به دستیابی به نتیجه در مذاکرات ابراز تردید میکردند، اما به نظر میرسد که طرفهای غربی گفتگوهای وین این بار از در دیگری وارد سالن مذاکرات شدهاند و رویکردی متفاوت از قبل را در پیش گرفتهاند.
به گزارش «جوان»، آب و هوای شهر وین، پایتخت اتریش طی چند روز گذشته سرد و برفی بود. برخلاف هوای سرد وین، آب و هوای سالن مذاکرات هتل کوبورگ گرم گرم است و گفتگوها بر سر رفع تحریمها میان هیئت ایرانی و دیگر اعضای توافق ۱+۴ جریان دارد. به نظر میرسد در این دور از مذاکرات نمایندگان کشورهای حاضر نسبت به دور قبل ارزیابی مثبتتری از نشستهای برگزار شده دارند.
نخستین جلسه کارشناسی مذاکرات عصر پنج شنبه پس از نشست کمیسیون مشترک برجام با محور لغو تحریمها به صورت دوجانبه با اتحادیه اروپا برگزار شد و روز جمعه هم کارگروه هستهای با نمایندگان گروه ۱+۴ و اتحادیه اروپا مذاکره کرد.
روسیه: مذاکرات رو به جلو است
«میخائیل اولیانوف»، مذاکرهکننده ارشد روسیه در وین در حساب توئیتری خود اعلام کرد که ایدههای جدید ایران باید به درستی مورد بحث و بررسی قرار گیرد و این یک اصل در دیپلماسی چندجانبه است. وی افزود: «دلایلی برای این باور دارم که ایران در نشست کمیسیون مشترک برجام عملگرایی زیادی از خود نشان داد و از طریق تلاشهای عملی مشترک، ما شانس واقعی برای موفقیت داریم.» به گفته اولیانوف «در نشست ابتدایی دور دوم، برخی ابهامات مهم در گفت وگوی تیمهای مذاکرهکننده حل و فصل شده و مذاکرات رو به جلو ارزیابی میشود.» اولیانوف در مصاحبه با خبرنگاران روس که در خبرگزاری روسی «تاس» منتشر شده، گفت: ما موفق شدیم برخی سوءتفاهمها را که باعث ایجاد تنش شده بودند، برطرف کنیم. همه تعهد خود به تلاش سازنده [برای احیای توافق هستهای]را تأیید کردند.
همچنین «انریکه مورا»، معاون کمیسیونر سیاست خارجی اتحادیه اروپا و هماهنگکننده کمیسیون مشترک برجام در پایان جلسه کمیسیون مشترک برجام با امیدواری نسبت به دستیابی به نتیجه در این مذاکرات، گفت: «هیئتهای تمام طرفها، نهتنها ایران، بار دیگر تمایل خود را برای دستیابی به اجماع و احیای توافق تأیید کردند.»
در جریان این دور از مذاکرات، نماینده امریکا نیز از حجم حملات خود کاست و گفت: بازگشت به توافق هستهای در راستای منافع واشنگتن و تهران است. رابرت مالی به الجزیره گفت که دولت جو بایدن در روابط خود با تهران دیپلماسی را در اولویت قرار داده و احیای توافق هستهای ایران همچنان به نفع دو کشور است. مالی با اشاره به اینکه احیای توافق هستهای یا برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) هنوز امکانپذیر است، مدعی شد که امریکا کاملاً متعهد به بازگشت متقابل و پایبندی به برجام است.
خواستههای ایران ثابت است
گاردین از قول برخی منابع غربی مذاکرات وین از تغییر موضع ایران در مذاکرات خبر داده که ادعا شده این تغییر تحت تأثیر چین و روسیه انجام شده است، ولی در روایتی متفاوت، اعضای تیم مذاکرهکننده ایرانی، پافشاری ایران روی مطالبات گنجانده شده در پیشنویس مورد نظر تهران را که مبتنی بر برجام و توافقات پیشین است، دلیل اصلی، قرار گرفتن اروپا در مسیر واقعبینانهتر نسبت به گفتگوها میدانند. ایرنا به نقل از برخی منابع گزارش کرده «بهرغم هیاهوهای تبلیغاتی هیچ تجدیدنظری در موضع ایران صورت نگرفته و طرفهای مقابل هم پذیرفتند که به تفصیل درباره مطالبات ایران گفتگو کنند.» طرف ایرانی نیز تأکید دارد که تا هر زمان که لازم باشد حاضر است برای کسب توافق مطلوب در وین بماند. «علی باقری»، مذاکرهکننده ارشد ایران صبح جمعه در گفتگو با خبرنگاران حاضر در محل مذاکرات با کنایه به جدی نبودن برخی طرفها برای دستیابی به توافق درباره احیای مفاد برجام تصریح کرد که هیئت جمهوری اسلامی به وین آمده و در گفتگوها جدی است.
همزمان با آغاز دور جدید مذاکرات هستهای وین، وزارت خارجه امریکا اعلام کرد هیچ یک از داراییهای مسدود شده ایران آزاد نشده است و اخبار منتشر شده در این خصوص صحت ندارد.
در حالی که مذاکرات در وین جریان دارد، وال استریت ژورنال که به طور معمول خبرهای خود را از مقامات وزارت خارجه امریکا نقل میکند، در گزارشی گفت: واشنگتن در حال حرکت به سمت تشدید اعمال تحریمها علیه ایران است.
مسکو رزمایش منطقه را بیثبات میکند
وزیر جنگ رژیم صهیونیستی که همزمان با دور جدید مذاکرات وین میان ایران و گروه ۱+۴ به واشنگتن سفر کرده است، در دیدار با همتای امریکایی خود، ایران را تهدیدی علیه تلآویو عنوان کرد. همچنین «لوید آستین»، وزیر دفاع امریکا اعلام کرده است که اگر دیپلماسی شکست بخورد ما آماده توسل به گزینههای دیگر هستیم. همزمان «جنیفر ساکی»، سخنگوی کاخ سفید در نشست خبری خود با خبرنگاران گفت: رئیسجمهور از تیمش خواسته برای حالتی که دیپلماسی شکست بخورد آماده باشند.
سفر وزیر جنگ رژیم صهیونیستی به واشنگتن و برخی اظهارات تهدید آمیز مقامات امریکایی علیه ایران با واکنش مسکو روبهرو شد و معاون وزیر امور خارجه روسیه با بیان اینکه رزمایش احتمالی امریکا و رژیم صهیونیستی در خاورمیانه علیه ایران به بیثباتی میانجامد، گفت: اکنون مهم است که خویشتنداری نشان دهیم و بر تسهیل روند مذاکرات تمرکز کنیم که پس از مدتها انجام میشود.
هاآرتص نیز با اشاره به برخی تهدیدات مقامات تلآویو علیه ایران نوشت: مقامهای ارشد بخش امنیتی اسرائیل در این چند روز، زنجیرهای از تهدیدهای احمقانه و لافزنانه را علیه ایران به زبان آوردهاند. در این میان، رئیس ستاد ارتش و رئیس موساد، گویی با هم رقابت جاهلانهای دارند تا ثابت کنند که کدامشان در لافزنی جلوتر است.
هاآرتص در ادامه گفت: «اصلاً مشخص نیست که آیا اسرائیل قادر به حمله به تمام تأسیسات هستهای ایران و جلوگیری از بازسازی آنها است یا خیر، رهبران سیاسی اسرائیل باید جلوی لافزنی رهبران امنیتی و نظامی را بگیرند. بعید است کسی آنها را در وین، تهران یا واشنگتن جدی بگیرد. فقط با این کار بر دامنه تنش و آتشافروزی میافزایند.»
امارات با تحریم بیشتر ایران مخالف است
در حالی که مذاکرات در وین جریان دارد، مشاور دیپلماتیک رئیس امارات گفت که امیدواریم مذاکرات هستهای در وین موفقیت آمیز باشد. «انور قرقاش»، روز پنج شنبه در گفتگو با مؤسسه کشورهای عربی حوزه خلیج فارس در واشنگتن افزود: با اعمال تحریمهای بیشتر علیه ایران در صورت شکست مذاکرات مخالفیم.
وی در این خصوص اظهار داشت: من تحریمهای بیشتر را راهحل نمیدانم. تحریمهای کافی علیه ایران وجود دارد. قرقاش توضیح داد: امارات خواهان ادامه روند گفتگوهای منطقهای است. امیدواریم که این روند همچنین منجر به نوعی توافق بر سر گفتوگویی شود که کشورهای بیشتری را شامل میشود.
عربستان دیگر کشور منطقه است که طی چند روز گذشته خواستار به نتیجه رسیدن مذاکرات در وین شده و وزیر خارجه این کشور روز پنج شنبه در کنفرانس خبری مشترک با همتای بحرینی خود در منامه گفت: امیدواریم مذاکرات هستهای کنونی نتیجهبخش باشد. فیصل بنفرحان در بخشی از اظهاراتش درباره مذاکرات لغو تحریمهای ایران گفت که امیدواریم مذاکرات کنونی نتیجهبخش باشد و از منافع کشورهای خلیج فارس محافظت کند.
نظر شما