«افشار سلیمانی» سفیر پیشین ایران در آذربایجان در تشریح ابعاد و اهداف سفر رئیس جمهوری ترکیه به آمریکا در گفتوگو با خبرنگار ایلنا عنوان کرد: بر اساس اسناد و دادههای موجود اردوغان به دعوت ترامپ به ایالات متحده سفر کرده و حتی قرار بود زودتر از زمان فعلی این سفر انجام شود اما تحولات سوریه به خصوص ترور سرکرده داعش و تحولات جاری در شرق سوریه موجب تاخیر در انجام این سفر شد. معاون رییس جمهور آمریکا چندی پیش به آنکارا سفر کرد تا در مورد مسایل مربوط به عملیات چشمه صلح با مقامهای ترکیه گفتوگو کند و بخشی دیگر از دلیل تاخیر این سفر به همین موضوع مربوط میشود. بدون تردید محور اصلی این سفر را باید اقتصادی دانست که نمونه بارز آن را میتوان پیشنهاد ۱۰۰ میلیارد دلاری ترامپ به اردوغان دانست.
وی ادامه داد: بحث اس ۴۰۰ و عدم خرید این سامانه از سوی ترکیه و همچنین فروش جنگندههای اف-۳۵ به آنکارا بخش دیگری از محور اقتصادی این سفر را تشکیل میدهد. ماهیت قرارداد صد میلیارد دلاری که رسانههای آمریکا از آن خبر دادهاند مشخص نیست اما باید متوجه باشیم که این سفر نشان میدهد مواضع ترامپ و اردوغان که در تقابل با یکدیگر بوده، تا حدودی تلطیف شده است. مواضع ترامپ در مورد ترکیه همانند موضعگیری اقتصادیاش و سایر مواضعش متضاد است و به همین دلیل نمیتوان گفت که روابط روسیه و ترکیه تحت تاثیر این سفر قرار خواهد گرفت. از این منظر نباید انتظار داشت آثار آنی این سفر در روابط دو کشور طی چند روز آینده مشخص و عیان شود.
این تحلیلگر مسائل بینالملل با اشاره به ، گفت: سیاست خارجی ترکیه به صورتی پیش میرود که آنکارا علاوه بر همکاری با روسیه خواهان برقراری مناسبات با ایالات متحده هم است. بحث خرید اس ۴۰۰ توسط آنکارا از مسکو یک موضوع استراتژیک است و ترکها به راحتی این پرونده را در قبال پیشنهادهای ترامپ کنار نخواهند گذاشت. از منظر دیگر، ترکیه عضو پیمان سازمان آتلانتیک شمالی (ناتو) است و اروپا هم اخیراً نگرانیهایی در مورد ناتو مطرح کرد که بدون تردید نگاه ترکیه به این پیمان به صورت دیگری خواهد بود و در بطن آن نگرانیهای تسلیحاتی، نظامی و امنیتی قرار دارد. به نظر میرسد ترامپ و اردوغان به دلیل مسائلی که در شمال سوریه و در خلال عملیات چشمه صلح رخ داده، تا حدودی به یکدیگر نزدیک شدهاند و این نشان میدهد که روابط واشنگتن و آنکارا تا حدودی نسبت به گذشته بهتر شده است که این موضوع میتواند موجب بالانس مناسبات میان دو طرف شود.
وی در پایان تصریح کرد: بخش دیگری از این سفر را باید از منظر داخلی و با توجه به تحولات ترکیه تشریح کرد. بسیاری از مخالفان اردوغان و همچنین رسانههای منتسب به آنها سفر او به ایالات متحده را بدون دستاورد و بینتیجه پیشبینی کردند اما همانطور که گفتم تنها دستاورد سفرهای دیپلماتیک توافقهایی است که میان دو طرف در دیدارها ثبت و ضبط میشود. باید توجه داشت دامادهای اردوغان با ترامپ و تیم اقتصادی او در ارتباط هستند و علاوه بر فعالیت تجاری و اقتصادی پیامهایی از طریق این اشخاص به پایتخت کشورهای مذکور رد و بدل میشود که خروج آن در حوزه سیاست به تدریج نمایان میگردد. به این ترتیب بحث فتح الله گولن در اینجا اهمیت پیدا میکند اما اینکه ترامپ بتواند روابط ترکیه با ناتو و روسیه را بهم بزند تحلیل کاملاً غلطی است. در داخل آمریکا هم دموکراتها مخالف سفر اردوغان به ایالات متحده بودند و این سفر تنها میتواند تا حدودی می تواند جو داخلی آمریکا که در آستانه استیضاح ترامپ قرار دارد را تلطیف کند.
∎
نظر شما