این قرار داد به ارزش حدود۵میلیارد دلار در خرداد ۹۶ به امضا رسید و توتال در مدتزمان حضور در آن، آوردهای حدود۵۰ میلیون دلاری به پروژه تزریق کرد. با این حال خروج یکجانبه ترامپ از قرارداد بینالمللی برجام در اردیبهشت ۹۷، باعث شد توتال بهعنوان لیدر کنسرسیوم توسعه فاز ۱۱، زمان و سرمایه بیشتری صرف این پروژه نکند. طبق قرارداد، با خروج توتال، سهم ۱/ ۵۰ درصدی این شرکت فرانسوی به سهم ۹/ ۱۹ درصدی CNPCI اضافه شد تا شریک چینی، بیشترین سهم را در پروژه داشته باشد. با وجود افزایش مسوولیت چین، شرکت ملی نفت این کشور طی ماههای گذشته هیچ اقدامی در جهت اجرای قرارداد توسعه فاز ۱۱ نداشت.
«بیعلاقگی چین به توسعه فاز۱۱» بارها از سوی بیژن زنگنه مورد اشاره قرار گرفته بود تا بالاخره روز گذشته وزیر نفت از کنار گذاشته شدن CNPCI بهعنوان تنها عضو خارجی باقی مانده در پروژه توسعه فاز ۱۱ پارس جنوبی خبر داد. زنگنه پیش از این در پاسخ به این پرسش که «آیا شاخه بینالمللی شرکت ملی نفت چین بهطور رسمی خروج خود از طرح توسعه فاز ۱۱ را اعلام کرده یا خیر»، گفت: بهطور رسمی اعلام نکردهاند، اما در عمل نیستند. با وجود اعلام رسمی زنگنه، شرکت ملی نفت چین تا زمان تنظیم این گزارش(ساعت۷به وقت تهران)واکنشی به این خبر نشان نداد. به این ترتیب آنطور که زنگنه روز گذشته در جمع خبرنگاران اعلام کرد «پتروپارس فاز ۱۱ را بهطور کامل توسعه میدهد.» زنگنه در کنار اعلام رسمی حضور نداشتن CNPCI چین در طرح توسعه فاز ۱۱ پارس جنوبی، توضیحاتی نیز در رابطه با قیمت و کیفیت بنزین، روابط نفتی ایران و کشورهای منطقه و آخرین وضعیت تولید در ستاره خلیجفارس ارائه کرد.
تعیین تکلیف برای فاز آخر
قرارداد توسعه فاز۱۱ پارس جنوبی، نخستین قرارداد صنعت نفت و گاز ایران در چارچوب «قراردادهای جدید نفتی» در دوران پسابرجام بود که امید میرفت طی۲۰ سال و طبق قیمتهای روز در زمان انعقاد قرارداد، ۸۴ میلیارد دلار درآمد برای کشور ایجاد کند. با این حال یکجانبهگرایی رئیسجمهوری آمریکا باعث شد طرفهای خارجی از این قرارداد خارج شوند تا شرکت پتروپارس به تنهایی توسعه آخرین فاز باقی مانده از پارس جنوبی را عهدهدار شود. بیژن زنگنه دیروز در جمع خبرنگاران درباره تعیین تکلیف طرح توسعه فاز ۱۱ پارس جنوبی گفت: این فاز تعیین تکلیف شده است و پتروپارس به تنهایی توسعه فاز نخست این پروژه را ادامه خواهد داد و تا پایان امسال نخستین جکت این فاز برای استقرار سکویی با ظرفیت برداشت روزانه ۵۰۰ میلیون فوت مکعب نصب خواهد شد. به گفته زنگنه، موضوع فشارافزایی بهعنوان گام دوم توسعه فاز ۱۱ نیز با شرکتهای داخلی از جمله مپنا به مذاکره گذاشته شده است.
وزیر نفت در رابطه با اینکه چرا توسعه فاز ۱۱ پارس جنوبی از روز نخست به شرکت پتروپارس سپرده نشد، توضیح داد: ما قصد داشتیم برای طرح توسعه این فاز سرمایه خارجی جذب کنیم، ضمن اینکه سکوی فشارافزایی نیز برای ما مهم بوده است و پتروپارس قرار بود در کنار این شرکتها کار یاد بگیرد. من معتقد نیستم در همه کارها باید از روز نخست دکترا بگیریم، گرچه داریم همین کار را میکنیم، اما این روش درستی نیست. روشی که زنگنه به آن اشاره کرد، در دهه ۹۰ میلادی و همزمان با شروع توسعه میدان گازی پارس جنوبی تجربه شده بود. در آن زمان، توتال یکی از شرکتهای خارجی بود که برای توسعه فازهای ۲ و ۳ پارس جنوبی با شرکت ملی نفت ایران همکاری میکرد. این همکاری نه تنها به آغاز بهرهبرداری از بزرگترین میدان گازی مشترک دنیا در سمت ایران منجر شد، بلکه دستاوردهای زیادی در زمینه انتقال دانش فنی و دانش مدیریت به مهندسان ایرانی به همراه داشت.
تکرار این تجربه در جریان فشارافزایی فاز۱۱ پارس جنوبی، میتوانست منجر به خودکفایی شرکتهای ایرانی در کسب تجربه در این زمینه شود. پس از سالها برداشت از پارس جنوبی، این میدان عظیم در هر دو سمت ایران و قطر در معرض افت فشار قرار دارد و انجام عملیات فشارافزایی برای این میدان غیرقابل اجتناب است. به گفته زنگنه «در پارس جنوبی فقط نباید فاز ۱۱ را دید بلکه برای ۲۷ فاز به این تکنولوژی نیاز داریم. هدف ما این بود که اگر فاز ۱۱ توسط توتال اجرا شد، شرکتهای داخلی تکنولوژی را از این شرکت یاد بگیرند.» زنگنه با بیان اینکه وزارت نفت یک سازمان برونگرا است اما باید درونزا هم باشیم، گفت: در حال حاضر از فرصت تحریمها برای توسعه صنایع داخلی استفاده میکنیم و این کار عملی است که حداقل دوسوم کارهایی که در نفت انجام میشود توسط داخلیها و با ظرفیت داخل انجام شود.
تصمیمی برای قیمت بنزین ابلاغ نشده
بنزین و سرنوشت آن بحثی است که با وجود سوالهای فراوان پیرامونش، هنوز خبری رسمی از تغییرات احتمالی آن منتشر نشده است. از جمله احتمالات پیرامون بنزین، سهمیهبندی آن و بالطبع تعیین قیمت دوم برای بنزین خارج از سهمیه است. این احتمالات پس از جدیت دولت برای احیای کارت سوخت قوت گرفت. سوختگیری با کارت سوخت از اواسط مرداد سال جاری بار دیگر برای صاحبان خودرو اجباری شد. در پی این اقدام که گفته شد هدف آن کنترل مصرف و قاچاق سوخت است، سهمیه کارت سوخت جایگاهداران نیز به ۳۰ لیتر در هر بار سوختگیری کاهش پیدا کرد. با این حال شواهد حاکی از آن است که حتی کاهش لیتراژ کارت سوخت جایگاهها نیز عاملی جهت تشویق صاحبان خودرو برای استفاده از کارت سوختهای شخصی نشده است. یکی از علتهای اصلی این اتفاق وجود نداشتن سقف یا همان سهمیه برای سوختگیری با کارت شخصی است. به همین علت گمانه بازگشت سهمیهبندی برای اجرای جدیتر نظارت و کنترل مصرف و قاچاق سوخت مطرح است. با این حال آنطور که زنگنه روز گذشته اعلام کرد: هنوز تصمیم نهایی برای افزایش قیمت بنزین ابلاغ نشده است. وزیر نفت همچنین با بیان اینکه «هراز گاهی ادعاهایی نسبت به کیفیت بنزین مطرح میشود»، گفت: بنزین تولید داخل از کیفیت بالایی برخوردار است و هم اکنون در ۹ کلانشهر بنزین با استاندارد یورو۴ عرضه میشود.
دیدار با وزیر نفت عربستان
وزیر نفت در رابطه با دیدار با وزیر انرژی عربستان در مسکو هم پاسخ داد: عبوری دیدار کردیم و آنجا هم گفتم با ایشان دوستی ۲۲ ساله دارم و با تمام فراز و نشیبهایی که در روابط ایران و عربستان پیش آمده این دوستی ادامه داشته است و هیچ مشکلی برای دیدار با ایشان ندارم. زنگنه با بیان اینکه اختلاف با عربستان را ما ایجاد نکردیم و میخواهیم در منطقه با همه دوست باشیم و آنها نیز نباید ما را دشمن خود بدانند، تصریح کرد: دشمن همه ما بیرون منطقه است. زنگنه با استفاده از فرصت برای تکرار دوباره پیام حسن نیت ایران در منطقه، به ملاقاتهای دوجانبهاش در حاشیه بیستویکمین نشست وزارتی مجمع کشورهای صادرکننده گاز (جیایسیاف) در مسکو نیز اشاره کرد و گفت: تقریبا با همه وزیرانی که آنجا بودند دیدار داشتیم و درباره روابط دوجانبه و بازار با هم مذاکره کردیم، ضمن اینکه مذاکره خوبی با شرکتهای روس داشتیم که انشاءالله ادامه داشته باشد.
افزایش فعالیت ستاره خلیجفارس
زنگنه همچنین درباره آخرین وضعیت فاز چهارم ستاره خلیجفارس با اشاره به اینکه این فاز تقریبا اجرا شده است و لزومی ندارد کاری که میتوان با ۱۰۰ میلیون دلار انجام داد برای آن یک میلیارد دلار هزینه شود، تصریح کرد: فاز چهارم ستاره خلیجفارس با رفع تنگناها اجرا شده است و هم اکنون خوراک این پالایشگاه روزانه ۴۲۰ تا ۴۳۰ هزار بشکه است که تا چند ماه آینده به ۴۸۰ هزار بشکه میرسد. افزایش ظرفیت تولید فازهای ستاره خلیجفارس در قالب فاز چهارم که حالا بهصورت مجازی اجرایی شده، با هدف افزایش ظرفیت پالایشی در داخل کشور یا فاصله گرفتن از خامفروشی در دوران تحریم اجرایی شده است. به عقیده کارشناسان این اقدام اگرچه میتواند در کوتاهمدت ظرفیت پالایش کشور را افزایش دهد، اما به همان میزان باعث فشار بر تاسیسات پالایشگاه شده و با افزایش استهلاک، نیاز به تعمیرات دورهای را بیش از پیش میکند.
نظر شما