![](https://www.parsine.com/files/fa/news/1398/4/19/654780_370.jpeg)
به دنبال درخواست آمریکا برای برگزاری جلسه فوق العاده شورای حکام آژانس بین المللی انرژی اتمی جهت بررسی اقدامات اخیر ایران در کاهش تعهدات برجامی خود، این نشست امروز (چهارشنبه) ۱۹ تیرماه در مقر این سازمان در وین برگزار شد.
کاظم غریب آبادی، سفیر و نماینده دائم کشورمان نزد سازمان ملل و سایر سازمانهای بین المللی مستقر در وین، با حضور در این نشست، به ایراد سخنرانی پرداخت.
وی در این نشست طی سخنانی عنوان کرد: هیأت من، گزارش منتشره توسط مدیرکل آژانس را ملاحظه کرد. در حالی که از مدیرکل و کارمندانش برای کار حرفهای آنها تشکر میکنم، مایلم تا مواضع جمهوری اسلامی ایران را به شرح ذیل برای ثبت در سوابق بیان کنم.
غریبآبادی اضافه کرد: در واقع، این یک طنز تلخ میباشد که این جلسه با درخواست ایالات متحده آمریکا برگزار میشود، همان رژیمی که وضعیت کنونی، نتیجه رفتار غیرقانونی تهدیدآمیز آن است. لازم به ذکر است که تحولات اخیر هیچ ارتباطی با موضوعات مرتبط پادمانی و چارچوب مأموریتی شورای حکام ندارد. موضوعات مرتبط با اجرای برجام، در سازوکارهای تعیین شده آن مورد مشورت قرار خواهند گرفت.
نماینده دائم ایران در آژانس با ذکر این نکته که سیاست خارجی و رفتار آمریکا، مشحون از تناقض و دوگانگی است که بی اعتمادی را افزایش داده و بی اعتباری را برای آن به ارمغان داشته است، بیان کرد: این حقیقت که ایالات متحده که از برجام خارج شده و از هیچ تلاشی برای نابودی آن دریغ نداشته، خواستار برگزاری این نشست شده تا درخواست اجرای همان توافق را داشته باشد، یکی از برجستهترین نمونههای این تناقض است.
غریبآبادی اضافه کرد: ایالات متحده آمریکا نه تنها قطعنامه شماره ۲۲۳۱ (سال ۲۰۱۵) شورای امنیت سازمان ملل را نقض و به طور یکجانبه از برجام خارج و از همه تعهداتش ذیل آن سرباز زد، بلکه بی امان، دیگران از جمله دولتهای مستقل و موجودیتهای خصوصی را مورد فشار، قلدری و ترس قرار داده تا همان کار را انجام دهند.
وی خاطرنشان کرد: فقط در طول یک سال گذشته، ایالات متحده آمریکا برخلاف حقوق بین الملل، ۲۰ مورد تحریمهای فراسرزمینی عمده را علیه کشور من اعمال کرد. در همین زمان، ایالات متحده رئیس کل سابق بانک مرکزی ایران را تحریم کرد، همه مجوزهای عمومی که به واسطه تعهدات ذیل برجام صادر شده بود را ابطال کرد؛ مجددا تمام تحریمهایی را که با توجه به تعهدات برجام لغو شده بود، از جمله در بخش نفت و گاز، برقرار کرد؛ بیش از ۷۰۰ فرد و نهاد از جمله آنهایی که به واسطه تعهدات برجام رفع تحریم شده بودند را تحریم نمود؛ بخش مس، آلومینیوم، فولاد و آهن ایران را تحریم کرد؛ بخش پتروشیمی را نیز تحت تحریم قرار داد که تمامی اینها سبب رنج ناعادلانه مردم عادی شده است.
این تحریم ها، به ویژه تحریمهای اعمالی بر سیستم بانکی و مالی، حتی بر فعالیتهای انسان دوستانه نیز سختی و مشقت وارد نموده، چه برسد به روابط تجاری عادی. تحریم ها، دسترسی به محصولات ضروری داروخانهای و پزشکی را محدود نموده و از انتقال کمکهای انسان دوستانه در زمان فاجعه جلوگیری کرده اند. ناتوانی سازمانهای بشردوستانه و ایرانیان خارج از کشور جهت انتقال کمکهای خود به ایران در طول سیلهای اخیر، نمونهای آشکار از این واقعیت میباشد. ایالات متحده حتی دستور موقت مشخص شده توسط دیوان بین المللی دادگستری در سوم اکتبر ۲۰۱۸ را اجراء نکرد و در عوض، تحریمهای یکجانبه بیشتری را علیه ایران اعمال و وضعیت را در ضدیت با دستور دیوان، وخیمتر نمود.
لازم به گفتن نیست که ایالات متحده آمریکا در خط مقدم اعمال تحریمهای یکجانبه فراسرزمینی میباشد و جهت تحمیل خواستههای خود بر دیگر دولت ها، از هیچ تلاشی برای متوسل شدن به تحریمهای تجاری، اخلال در جریانهای سرمایه گذاری و مالی، مسدود نمودن دارایی ها، و منع مسافرت، دریغ نمیکند. آمریکا که به عنوان پلیس خودخوانده جهانی عمل میکند، در حال پایمال نمودن هرگونه حقوق و هنجار بین المللی است. این رفتار غیر قانونی، نه مشروع بوده و نه حقوقی، و نباید توسط جامعه بین المللی مورد پذیرش واقع شود. با توجه به پیامدهای قابل پیش بینی و هزینه بر تحریم ها، باید به آنها به عنوان یک سلاح و ابزار تجاوز نگریست. تحریمهای اقتصادی برخلاف اهداف و مقاصد حقوق بشری بوده و در حقیقت، تنبیه دسته جمعی مردمان عادی هستند و بایستی به عنوان جنایت علیه بشریت تلقی گردند.
ایالات متحده نه تنها از اجرای کامل تعهدات دیگران جلوگیری کرد، بلکه همچنین مانع اجرای تعهدات ایران ذیل این توافق از جمله از طریق لغو معافیتهای هستهای گردید.
ایالات متحده همزمانی که خواستار مذاکره است، به قول خودش سیاست "فشار حداکثری" را اتخاذ و اجراء نموده است، که یک نشانه دیگر رویکرد دوگانه آن میباشد. ظاهرا، این دولت هنوز متوجه فرهنگ ایرانی که تهدید، گستاخی و فشار را نمیپذیرد، نشده است. ایالات متحده بایستی سیاست محکوم به شکست فشار، تهدید و تحریم را رها نماید.
خانم رئیس
در همین زمینه، قرار دادن نام مقام معظم رهبری ما و اعلام قصد آمریکا برای تحریم نمودن وزیر امور خارجه ایران که برجام را که جزء اصلی قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت میباشد، مذاکره نمود و آژانس بواسطه این قطعنامه، مأموریت راستی آزمایی و صدور گزارش دارد، بیشتر به عنوان یک اقدام سیاسی توسط آمریکا میباشد، با این حال نشان از سردرگمی و رفتار غیرطبیعی آمریکا دارد.
این تمایل دیگر آزاری آمریکا برای استفاده از تحریمهای غیرقانونی یکجانبه به عنوان یک ابزار اعمال زور علیه دولتهای مستقل و نهادهای خصوصی و اعمال تروریسم اقتصادی بر آنها، بایستی پایان یابد.
تمامی موارد ذکر شده فوق در حالی رخ داده است که ایران حداکثر خویشتن داری و صبر را اعمال کرده و به طور کامل، تعهداتش ذیل برجام را که از طریق ۱۵ گزارش مدیرکل آژانس تائید شده، اجراء کرده است. به علاوه، برخلاف ایالات متحده آمریکا، جمهوری اسلامی ایران مسئولانه عمل کرده و به سازوکارهای حل اختلاف متمدنانه مندرج در این توافق، از جمله مفاد آن درخصوص جبران وضعیت که منجر به نشست وزیران کمیسیون برجام در ششم جولای ۲۰۱۸ شد، متوسل شده است.
در بیانیه کمیسیون مشترک وزیران، وزرا صریحا تائید کردند که "برداشتن تحریم ها، که شامل مزایای اقتصادی برآمده از آن نیز میشود، بخش اساسی برجام را تشکیل میدهد و بر تعهد خود برای یافتن "راه حلهای عملی به منظور حفظ عادی سازی روابط تجاری و اقتصادی با ایران"، تاکید کردند. متاسفانه، عمدتا به علت جلوگیری، اختلال و خرابکاری دائم ایالات متحده آمریکا، هیچ نتیجه عملی مهمی به دست نیامده، و موضوعات برآمده از خروج یکجانبه آمریکا، حل نشده باقی مانده است.
بنابراین، جهت برقراری مجدد توازن از دست رفته طولانی مدت در تعهدات متقابل برجامی، هیچ انتخابی برای جمهوری اسلامی ایران به جز احقاق حق خود ذیل مفاد برجام در مورد جبران وضعیت، به ویژه تحت بندهای ۲۶ و ۳۶ باقی نماند. جمهوری اسلامی ایران حتی در انجام این کار، با تدبیر و دور اندیشی عمل نمود تا زمان بیشتری را برای دیپلماسی و تلاشهای با حسن نیت ارائه کند، و اقدامات جبرانی خود را به ترتیب به موعد اجراء گذاشت. در این مرحله، این اقدامات شامل تعهدات مرتبط با پادمان ها، اجرای داوطلبانه پروتکل الحاقی، و همکاری ما با آژانس نشد؛ ضمن اینکه باید توجه داشت دو مورد آخر مستقیما نتیجه برجام میباشند.
مایلم تاکید کنم تصمیم ایران در تطابق کامل با برجام میباشد و بدین منظور اتخاذ شده تا از برجام در برابر رفتارهای مخرب آمریکا و قصور اتحادیه اروپا/سه عضو اروپایی آن در برداشتن هرگونه گام موثر برای اجرای تعهداتشان ذیل برجام و اقداماتی که بعد از خروج غیرقانونی آمریکا و شروع جنگ اقتصادی علیه مردم ایران انجام شد، محافظت کند. به اعضای اروپایی برجام و اتحادیه اروپا توصیه میکنیم تا به جای ابراز نگرانی از اقدامات ایران برای اعاده تعادل به برجام، از اقدامات آمریکا ابراز نگرانی کنند.
جمهوری اسلامی ایران مصمم است تا حمایت خود از برجام را با حسن نیت و در جوی سازنده تا زمانی که همه طرفها به طور کامل تعهداتشان را رعایت میکنند، ادامه دهد. جمهوری اسلامی ایران آماده است تا اجرای کامل برجام را متناسب با اجرای تعهدات توسط همه طرفین حاضر در برجام و آنهایی که در کمیسیون مشترک از هشتم می ۲۰۱۸ (مربوط به خروج یکجانبه آمریکا از توافق) اتخاذ شد را از سر بگیرد.
پاسخ به برخی ادعاها
خانم رئیس
برخی ادعاهای بی پایه و اساس و نامرتبط تکراری از سوی برخی هیاتها مطرح شد که هیات من به آنها و با جزئیات دقیق، در نشستهای پیشین پاسخ داد. از آنجا که آن ادعاها مرتبط با دستورکار این مجمع نیست، قصد ندارم پاسخها را تکرار کنم. اما، مایلم این حقیقت را تاکید کنم که تکرار ادعاها و اتهامات بی پایه و اساس، به آنها به طور سحرآمیزی اعتبار نمیبخشد.
مایلم یکبار دیگر تکرار کنم که برنامه هستهای ایران منحصرا برای مقاصد صلح آمیز است، همانگونه که مکرراً توسط آژانس نیز تایید شده است. این برنامه مطابق با نیازهای ایران و برنامههای توسعه کشور ادامه خواهد یافت. غنی سازی نیز جزئی لاینفک از این برنامه است، همانگونه که حق هر کشور دیگر عضو معاهده عدم اشاعه میباشد. این حق توسط یک کشور داده نشده که بخواهد آن را پس بگیرد.
ما یک توصیه خیلی ساده به همسایگانمان به ویژه عربستان و امارات داریم: به جای مطرح نمودن موضوعات غیرمرتبط در این مجمع برای رسیدن به اهداف سیاسی، سعی کنید تا کسر حداقلی از تدابیر شفافی که ایران در برنامه هستهای خود اجراء میکند را نسبت به برنامههای هستهای خود اعمال کنید. ما به ویژه به آنها توصیه میکنیم تا به طور کامل و جامع، سیستمهای راستی آزمایی آژانس را بپذیرند و قتل عام مردم بی گناه در یمن را نیز متوقف کنند.
در مورد رژیم اسرائیل، باید اعتراف کنم که کلمات از توصیف ریاکاری این رژیم ناتوان هستند. وقتی رژیم اسرائیل در مورد پایبندی به مکانیزمهای عدم اشاعه صحبت میکند، شبیه این است که یک مافیا در مورد پایبندی به قوانین مبارزه با جرایم سازمان یافته صحبت میکند. رژیمی که عضو هیچ یک از رژیمهای خلع سلاح و عدم اشاعه نیست، تمامی انواع سلاحهای کشتار جمعی را توسعه داده، بارها به همسایگان خود تجاوز کرده و خون مردم بی گناه فلسطین را ریخته است، در موقعیتی نیست تا دیگران را موعظه نماید.
من اینجا به دنبال تدریس و موعظه روابط بین الملل نیستم؛ با این حال، اجازه بدهید تا چند موردی را که ممکن است ما را به فهم مشترک درباره ماهیت واقعی رفتارهای آمریکا در سراسر جهان هدایت کند، عنوان نمایم:
این ایالات متحده آمریکا است که سلاحهای هستهای دارد و به بهانه تضمین امنیت ملی آن را به کار برد، و تهدید به استفاده از آن به عنوان یک جنگ افزار میکند.
این ایالات متحده است که مانع طولانی مدت در ایجاد منطقه عاری از سلاحهای اتمی در خاورمیانه بواسطه پشتیبانی پیوسته از رژیم صهیونیستی بوده است.
این آمریکاست که افراطی گری و تروریسم را در منطقه خاورمیانه ایجاد و پشتیبانی کرد.
این آمریکاست که بیشترین تحریمهای یکجانبه علیه دیگران را به عنوان اخاذی سیاسی تحمیل نمود.
این آمریکاست که به سادگی برای اهداف سیاسی، به تعدادی از کشورها در سراسر جهان تجاوز کرد.
این آمریکا است که از طریق دخالتهای مستقیم و یا غیر مستقیم، برخی نظامهای سیاسی در سراسر جهان را سرنگون کرد.
این آمریکاست که تاکنون بزرگترین تامین کننده سلاح به مناطق ناپایدار مختلف، به ویژه به دیکتاتورها و با هزینه قربانی نمودن به اصطلاح ارزشهای خود بوده است.
این آمریکاست که صدها پایگاه نظامی در سراسر جهان دارد، از جمله از طریق استقرار سلاحهای هستهای راهبردی.
این امریکاست که حضور نظامی در خلیج فارس دارد، هزاران مایل دورتر از سرزمین خود، که تنشها را بر میانگیزد و سبب بی ثباتی میگردد.
این آمریکاست که منزوی شده است، در حالی که جامعه بین المللی ضمن رو یکجانبه گرایی و سیاست تحریمی آن، از چندجانبه گرایی حمایت میکند.
اینها همه یک نگاه اجمالی به زندگی واقعی ما است، در حالی که در آن طرف ماجرا، ایران هرگز به دنبال دستیابی به سلاحهای کشتار جمعی نبوده؛ ایران قربانی استفاده از چنین سلاحهایی است؛ هرگز به هیچ کشوری از زمان تاریخ به وجود آمدن آمریکا حمله نکرده است؛ هدایت کننده اصلی ثبات در منطقه هست؛ قربانی تروریسم دولتی و غیر دولتی بوده است؛ و در خط مقدم مبارزه با تروریست قرار دارد.
∎
نظر شما