صاحب‌خبر - * سجده قسمت دوم به نظر المیزان سجده طوعى آنها در مقرراتى است که موافق طبع آنها و سجود کرهى در ناملائمات است از قبیل مرگ، مرضها و فنا و غیره على هذا هر که در آسمانها و زمین است خاضع اراده و مشیّت و مقررات خدائى است در بعضى با اکراه حتى سایه‏هاى آنها در قبل از ظهر و بعد از ظهر و در حرکت و تمایل خاضع خداوند است. ایضاً [نحل:49]. آیه گذشته درباره عقلاء است ولى این آیه اعم از آن است مگر آنکه «من» در آیه اول به غیر عقلاء نیز شامل باشد به قرینه آنکه همه موجودات نسبت به خدا شاعر و عاقل اند. ایضاً [حج:18]. نا گفته نماند کلمه «وَ مَنْ فِى الْاَرْضِ» در صدر آیه شامل تمام مردم است با در نظر گرفتن آن روشن مى‏شود که مراد از «وَ کَثیرٌ مِنَ النّاسِ» که عطف بر «مَنْ فى السَّموات» است سجده بخصوصى است غیر از آن سجده اوّلى و قهراً مراد از آن سجده تشریعى است یعنى همه آنان که در اسمانها و زمین است و آفتاب و ماه و ستارگان و زمین است و آفتاب و ماه و ستارگان و کوه ها و درختان و جنبندگان، به خداوند خاضع اند و در این میان بسیارى از مردم از قوانین و تشریع خداوند نیز پیروى مى‏کنند و بر بسیارى از آنان که اطاعت نمى‏کنند عذاب خدا حتمى است (المیزان). ولى باز معلوم نیست که مراد از سجده کثیرى از مردم سجده معروف نماز باشد و شاید مراد مطلق خضوع و اطاعت از فرامین خدا باشد. سجده‏هاى واجى قرآن سجده هاى واجب قرآن مجید در چهار آیه است که به محض خواندن یا شنیدن یکى از آنها بلافاصله واجب است به سجده افتاد چهار آیه فوق از این قرار اند: 1- [سجده:15]. 2- [فصّلت:37]. 3- [نجم:62]. 4- [علق:19]. طبرسى رحمة اللّه در آخر اعراف ذیل آیه «وَلَهُ یَسْجُدُونَ» مى‏گوید: در وجوب و استجاب سجده تلاوت اختلاف است ابوحنیفه آن را واجب مى‏داند و نزد شافعى مستحب موکد است اصحاب ما نیز چنین گفته‏اند. از این سخن معلوم مى‏شود که تمام سجده‏هاى قرآن در رأى امامیّه مستحب مؤکّد است. ولى مطلب این طور نیست. در ذیل سوره الم سجده چیزى نگفته و در ذیل آیه فصّلت گوید: از ائمه ما روایت شده که محلّ سجده «اِنْ کُنْتُمْ اِیّاهُ تَعْبُدُونَ» است و در ذیل آیه نجم گوید: آیه دلالت دارد که در این جا سجده واجب است چنان که اصحاب ما گفته‏اند. منبع:www.tebyan.net ادامه دارد...∎​