اگر همهچیز مطابق برنامهریزیهای پیشبینیشده جلو برود، حدود 50 روز دیگر هواپیماهای جدید وارد آسمان ایران خواهند شد. آنهم نه هواپیماهای دستچندم و فرسوده، بلکه هواپیماهای نو. بهزودی قرار است نخستین قرارداد خرید هواپیمای ایرباس که نزدیک به 100 فروند عنوان شده است، در جریان سفر حسن روحانی به فرانسه امضا شود. این رخداد فقط بخشی از نتایج برداشته شدن تحریمها علیه ایران است. روز شنبه هم شرکت هواپیمایی ایرانایر اعلام کرده بود که از 29 دی محدودیت سوخترسانی به هواپیماهای ایران لغو شده است. آنطور که در خبرها آمده است، وزیر راهوشهرسازی و مسئولان هواپیمایی هما اعلام کردهاند که ایران 114 فروند ایرباس از فرانسه میخرد. این خبر بنا به تفسیر رسانههای معتبر بینالمللی برای فرانسه که هنوز از رکود 2008 بیرون نیامده است، بزرگترین رویداد چند سال اخیر محسوب میشود.
دیروز عباس آخوندی وزیر راهوشهرسازی در اجلاس هوانوردی 2016 با دعوت از سرمایهگذاران خارجی و شرکتهای هواپیمایی سراسر جهان اعلام کرد: «به شرکت بویینگ خیرمقدم میگوییم؛ هرچند مدتهاست با آنها ارتباطی نداریم.» اجلاس هوانوردی 2016 به میزبانی مشترک شرکت فرودگاههای کشور و سازمان هواپیمایی کشوری با حضور ۱۶۰ میهمان خارجی از حدود ۴۰ کشور دنیا که عمدتا از صاحبان دانش و صنعت هوانوردی در سطح جهان هستند، از دیروز آغاز شده است و تا ساعات پایانی امروز ادامه دارد.
واگذاری توسعه فرودگاه امام(ره) به خارجیها
آخوندی در این اجلاس گفته است: «در همین مدت کوتاه پنج راه هوایی را تامین کردهایم و به سمت آسمان امن و آزاد خواهیم رفت.» او با بیان اینکه ما نه تنها راههای جدید را بازخواهیم کرد بلکه بیش از 250 میلیون دلار سرمایهگذاری جدید در این حوزه خواهیم داشت، توضیح داد: «ما میخواهیم فرودگاههای بزرگ را برای بار و مسافر با تمام خدمات ایجاد کنیم و بهزودی قرارداد توسعه فرودگاه امام خمینی(ره) با ظرفیت 45 میلیون مسافر در سال را برقرار خواهیم کرد. همزمان با آن، منطقه آزاد و ویژه شهر فرودگاهی امام خمینی(ره) را نیز به صورت رسمی به بهرهبرداری میرسانیم.» وزیر راهوشهرسازی درباره اولویتهای ورود هواپیماهای جدید به ناوگان هوایی کشور اظهار کرد: «ما هم تقاضای داخلی و هم تقاضای خارجی داریم؛ اما برنامه ما تقویت ناوگان هوایی کوتاهبرد و برد بلند است؛ چرا که تعداد زیادی از ایرانیان در سراسر جهان هستند و تعداد زیادی هم مسافر داخلی داریم؛ بنابراین میتوانیم پروازهای برد بلند و برد کوتاه را داشته باشیم. از همین رو در مذاکرات طبقه بندی نخواهیم داشت.»
او این را هم گفت که «نخستین قرارداد ما با ایرباس برای 114 هواپیماست و امیدواریم بتوانیم اولین هواپیماها را امسال وارد ناوگان هوایی کشور کنیم. از طرف دیگر از تمام شرکتهای خصوصی برای خرید هواپیما حمایت میکنیم و امیدواریم بهزودی مذاکرات با بویینگ را داشته باشیم.»
پرواز ایرلاینهای خارجی
در خطوط داخلی
آخوندی درباره ایرلاینهای خارجی هم توضیح داد: «برای پروازهای بین کشوری، ایرلاینهای خارجی با ما قراردادهای مستقیم داشتهاند، اما این مذاکرات به این مفهوم نیست که ایرلاینهای داخلی در داخل کشور دیگر پرواز نداشته باشند.»
او در پاسخ به این پرسش که چند درصد از ناوگان هوایی فرسوده است، بیان کرد: «تعداد 256 فروند هواپیما داریم که تنها 150 فروند در مرحله عملیاتی است؛ بنابراین بیش از 40درصد ناوگان هوایی ما غیرعملیاتی است.» وزیر راهوشهرسازی درباره ایجاد خط هوایی ایران و آمریکا گفته است: «انشاءالله مذاکرات آن را سازمان هواپیمایی انجام خواهد داد.»
آخوندی درپاسخ به انتقادات صورتگرفته از خریدهای جدید که عنوان میشود فرسوده هستند، گفت: «این قراردادها همه مربوط به گذشته است و در قراردادهای جدید همه هواپیماها نو خواهند بود و امیدواریم سن ناوگان هوایی کشور کاهش یابد.»
علی عابدزاده رئیس سازمان هواپیمایی کشوری
هماکنون 16 ایرلاین فعال در کشور داریم. برای پروازهای کوتاهبرد، ناوگان هوایی کشور نیازمند 150 فروند هواپیمای دارای 250 صندلی است. فقط 9 فروند هواپیمای دوربرد در ناوگان هوایی کشور داریم؛ همچنین ناوگان هوایی کشور نیازمند 300 هواپیمای میانبرد است. کشور ایران 10 سال آینده 500 فروند هواپیما نیاز دارد که باید در این خصوص به تسهیلات مالی لازم برای خرید این تعداد هواپیما اشاره کرد.
احمدرضا بیاتی دبیر اجلاس جهانی صنعت هوانوردی
دو شرکت کوچکتر آمریکایی ــ در مقایسه با بویینگ ــ در منطقه شعبه دارند و از شعبه عربی یا اروپایی در اجلاس شرکت میکنند. اما بویینگ بهخاطر ماهیتش که سر و صدا دارد و بهعنوان یکی از بزرگترین شرکتهای آمریکایی فارغ از اینکه در چه حوزهای کار میکند، همیشه باید مجوزهای خزانهداری آمریکا را دریافت کند. یکی از دلایلی که بویینگ به ایران نمیآید همین مساله است و احتمالا مجوزی دریافت نکرده است. اگر بویینگ تصمیم بگیرد که به ایران هواپیما بفروشد باید ببیند آیا امکان دارد از طریق شعب خودش این کار را انجام دهد؟ آیا شعبههای اروپایی آنقدر مستقل هستند که بتوانند هواپیما را بفروشند یا خیر؟
فرهاد پرورش مدیرعامل ایرانایر
تاکنون تحریمهای سوختی هواپیماهای ایرانایر در فرودگاههای پاریس فرانسه، آمستردام هلند، وین اتریش، فرانکفورت و کلن آلمان و لندن انگلیس برطرف شده است. بخشی از منابع مورد نیاز خرید هواپیما از صندوق توسعه ملی و بخشی دیگر از طریق فاینانس تامین میشود. البته برای میزان سهم صندوق توسعه ملی در حال رایزنی با مسئولان این صندوق هستیم. در پنج سال اخیر به دلیل تحریمهای سوختی، 15 تا 17 هزار دلار هزینه هواپیماهای ایرانی افزایش مییافت.
پیتر هاریسون رئیس اجرایی اجلاس هوانوردی کاپا
پیشنهاد میکنم به همه دوستانی که میخواهند با ایران تعامل کنند، سه زمینه را مد نظر قرار دهند؛ اول اینکه برای ثمربخش بودن این تعامل باید سیاست سرمایهگذاری خیلی شفافی را دنبال کنند؛ دیگر اینکه استراتژی رگلاتوری دقیقی را تدوین کنیم. آموزش هم بسیار کلیدی است و معمولا خیلی دیده نمیشود؛ اما ایران طی پنج سال آینده باید رشد پایداری داشته باشد.
∎