گروه نفت و انرژي- شهرام صدوقي: روزگذشته نشست وزارتي عادي و فوق‌ا‌لعاده کشورهاي صادرکننده گاز در تهران برگزار شد و هتل هماي تهران محل اين نشست بين‌المللي کانون توجه انرژي جهان قرار گرفته بود. به گزارش «مردم‌سالاري» از ساعات ابتدايي صبح ديروز هيات‌هاي کشورهاي صادرکننده گاز (GECF) تک تک خود را به محل برگزاري هفدهمين نشست گازي رساندند تا از ماراتن گازي تهران عقب نمانند.نشست وزارتي فوق‌العاده مجمع کشورهاي صادرکننده گاز با هدف تعيين دستور کار اجلاس سران GECF راس ساعت ده صبح به رياست بيژن زنگنه وزير نفت کشورمان در هتل هماي تهران آغاز به کار کرد.پيش از اين قرار بود هفدهمين نشست عادي مجمع کشورهاي صادرکننده گاز صبح و نشست وزارتي فوق‌العاده در نوبت عصر برگزار شود که براساس آخرين تصميمات، ترتيب برگزاري اين جلسات تغيير کرد. براي نخستين بار از زمان تشکيل مجمع کشورهاي صادرکننده گاز، سه اجلاس سران، فوق‌العاده و عادي وزيران به طور همزمان در يک کشور برگزار مي‌شود. سومين اجلاس سران مجمع کشورهاي صادرکننده گاز نيز روز دوشنبه (دوم آذرماه) با حضور سران 9 کشور و به رياست حجت‌الاسلام و‌المسلمين حسن روحاني رئيس‌جمهوري اسلامي‌ايران در تهران برگزار خواهد شد.اين گزارش حاکيست وزيران عضو مجمع کشورهاي صادر کننده گاز (جي.يي.سي.اف) در نشست فوق‌العاده،مواد اين بيانيه را بررسي و تصويب کردند.از جمله نکات مهمي‌که در اين بيانيه بر آن تأکيد شده،نقش همکاري و هماهنگي ميان کشورهاي عضو جي.اي.سي.اف با هدف سرمايه‌گذاري‌هاي مشترک و تقويت همکاري‌هاي مشترک ميان کشورهاي عضو است.

بر‌اساس اين گزارش،بيژن نامدار زنگنه در مراسم آغاز به کار نشست فوق‌العاده مجمع کشورهاي صادرکننده گاز با بيان اينکه موضوع اصلي نشست فوق‌العاده وزرا بحث و بررسي در مورد دستور کار و بيانيه سومين نشست گازي سران GECF است، گفت: براساس تصميمات نشست‌هاي وزراي GECF قرار است نشست سران در تهران برگزار شود.وزير نفت با اعلام اينکه در ديدار نشست ديروز گروه بلندپايه، پيش نويس بيانيه سومين نشست سران آماده شد، تصريح کرد: اين متن براي تاييد نهايي به نشست فوق‌العاده وزيران ارائه شد.رئيس نشست فوق‌العاده مجمع کشورهاي صادرکننده گاز با اعلام اينکه يکي از ويژگي‌هاي اصلي سومين نشست گازي سران تعداد وزرا و مقام‌هاي دولتي است که در آن شرکت کرده اند که نشانگر اهميتي است که دولت‌ها براي اين موضوع قائل هستند، اظهار داشت: به عنوان ميزبان سومين نشست سران، جمهوري اسلامي‌ايران مفتخر به ميزباني از 9 تن از سران کشورهاي عضو مجمع به همراه رئيس‌جمهوري ترکمنستان است که حضور آنها سطح برگزاري اين نشست را بسيار ارتقا داده است.اين عضو کابينه دولت افزود: بدون شک اين نشست زمينه را براي تبادل نظر، همکاري‌هاي هرچه بيشتر و همگرايي ميان اعضاي فعلي مجمع و نيز تشويق ديگر دولت‌ها براي پيوستن به GECF هموار مي‌کند.اين مقام مسئول با يادآوري اينکه موضوع اصلي نشست فوق‌العاده وزيران، تأييد پيش نويس بيانيه‌اي است که نمايندگان ما در گروه بلندپايه آن را نهايي کرده اند، اظهارداشت: دو اصل مقرر در بيانيه‌هاي مربوط با دو نشست سران قبلي، حقوق حاکميت کشورهاي عضو GECF بر منابع انرژي خود و تقويت سياست‌هاي همکاري و هماهنگي ميان اعضا و غيره در اين بيانيه هم در نظر گرفته شده است.وي با بيان اينکه سال 2015 از نظر مباحث مربوط به تغييرات آب و هوا سالي بي‌سابقه و منحصربفرد بود و همچنين نشست زيست محيطي کاپ نيز قرار است هفته آينده در پاريس برگزار شود، گفت: از آنجا که گاز طبيعي نعمتي ويژه است که مي‌تواند کمک شاياني به کاهش انتشار گازهاي گلخانه‌اي کند و اين موضوع در بيانيه سران در نظر گرفته شده است؛ بنابراين پيشنهاد شده است که پيام GECF در سومين اجلاس کاپ هم قرائت شود.زنگنه تاکيد کرد: يکي از نکات مهمي ‌که در اين بيانيه بر آن تأکيد شده، نقش همکاري و هماهنگي ميان کشورهاي عضو GECF با هدف سرمايه‌گذاري‌هاي مشترک و تقويت همکاري‌هاي کشورهاي عضو است.

دنيا به ايران به عنوان بازيگري مهم در عرصه گاز نگاه مي‌کند و استقبال سران کشورها از اجلاس جي يي سي اف، اين موضوع را تاييد مي‌کند.بيژن زنگنه ظهر ديروز پس از برگزاري نشست فوق‌العاده وزارتي جي يي سي اف، در کنفرانسي خبري با بيان اين مطلب در خصوص برنامه افزايش توليد نفت ايران در پساتحريم گفت: ما براي برگشت به بازار جهاني نفت و افزايش توليد نفت خود، نيازي به اجازه اوپک يا سازمان ديگري نداريم زيرا اين حق مسلم ماست.وي گفت: درحال حاضر نيز اوپک 5/1 ميليون بشکه بيش از سقف توليد مي‌کند و نامه‌اي به اوپک مبني بر برنامه افزايش سطح توليد نفت ايران ارسال شده است.زنگنه در پاسخ به سوالي در خصوص ارتباط ايران با روسيه در حوزه نفت و گاز، با بيان اين که حتما با وزير انرژي روسيه مذاکراتي خواهيم داشت، عنوان کرد: روسيه را شريک راهبردي و همکاري مهم در بخش گاز و نفت مي‌دانيم.وي تاکيد کرد: موضوع همکاري کشورهاي غيراوپک، بحثي نيست که از طريق مذاکره دنبال کنيم بلکه از موضوعاتي است که بازار آن را به همه بازيگران اين عرصه ديکته مي‌کند.وزير نفت همکاري‌هاي دوجانبه و چندجانبه را با ديگر کشورها ضروري خواند و درباره ارتباط با کشور عراق گفت: برنامه خوبي براي صادرات گاز به عراق داريم و فکر مي‌کنيم ساليان درازي در کنارهم در حوزه انرژي همکاري داشته باشيم.وي در خصوص اجلاس جي يي سي اف و تقويت سهم ايران در بازار جهاني گاز گفت: اين اجلاس حتما تاثير مثبتي خواهد داشت زيرا نخستين بار است که 9 رئيس کشور در اين اجلاس شرکت مي‌کنند که به اين معناست که شرکت‌کنندگان به ايران به عنوان بازيگري مهم در عرصه گاز نگاه مي‌کنند.وزير نفت در زمينه تاثيرگذاري جي يي سي اف در بازار جهاني گاز گفت: اين تاثيرگذاري به ساختار بازار گاز بر مي‌گردد.به گفته زنگنه، هرقدر بازار از قراردادهاي بلندمدت به سمت قراردادهاي تک محموله‌اي حرکت کند و وزن معاملات تک محموله اي افزايش يابد، فضا براي دخالت در قيمتها از طريق مديريت عرضه بيشتر فراهم مي‌شود.

زنگنه در پاسخ به سوالي در خصوص برنامه انتقال گاز ايران به اروپا از طريق ترکيه گفت: اين موضوع بستگي به ترکيه دارد؛ زيرا اگر نرخهاي ترانزيت بالا باشد که تا به حال اينطور بوده است، تصميم داريم در بازار اروپا از طريق ال ان جي حضور پيدا کنيم.وي در خصوص سواپ به مذاکرات ايران با روسيه و ترکمنستان اشاره کرد و گفت: چند شرکت توليدکننده گاز در ترکمنستان براي سواپ گاز اين کشور ابراز تمايل کرده‌اند که تاکنون نهايي نشده است و نتيجه کار پس از نهايي شدن اعلام مي‌شود.زنگنه تصريح کرد: سواپ با ترانزيت تفاوت مي‌کند و در حالي که سواپ اقدام خوبي است، اما فکر نمي‌کنم ترانزيت از شمال ايران به کشورهاي جنوب خليج فارس اقتصادي باشد.

وزير نفت گفت: براي افزايش سم صادرات نفت ايران در بازارهاي جهاني به سقف پيش از تحريم‌ها، نيازي به اجازه اوپک و يا هيچ سازمان و شخص ديگري نداريم.بنابر اين گزارش بيژن زنگنه در ادامه نشست خبري خود افزود: افزايش صادرات نفت حق مسلم ايران است و در اين زمينه نياز به اجازه هيچ شخص يا سازماني نداريم. وي با بيان اينکه سقف توليد اوپک متعلق به خود اين سازمان است، يادآورشد: هم اينک اوپک روزانه يک و نيم ميليون بشکه بيش از سهم خود توليد مي‌کند.زنگنه با اشاره به اجلاس وزارتي مجمع کشورهاي صادرکننده گاز در تهران گفت: در جلسه فوق‌العاده‌، اسناد مورد نياز مربوط به جلسه سران آماده و دستور جلسه آن تائيد شد. وي ادامه داد: قطعنامه مفصلي در اين جلسه مطرح و همه مفاد آن با مشارکت همه اعضا مورد تفاهم قرار گرفت و نهايي شد. وزير نفت خاطرنشان کرد که قطعنامه نهايي شده روز دوشنبه (دوم آذرماه) پس از مطرح شدن در اجلاس سران، علني و منتشر مي‌شود. وي افزود: در قالب يک گزارش، پيام اجلاس ياد شده به نشست پاريس (نشست COP21) در خصوص اهميت دادن به سوخت گاز و نقش آن در بهبود محيط زيست در شرايط کنوني آب و هوايي جهان ارايه مي‌شود که اين گزارش نيز نهايي و تائيد شده است. گفتني است کنفرانس جهاني تغييرات اقليمي‌موسوم به COP21 قرار است از نهم تا بيست و يکم آذرماه امسال در پاريس پايتخت فرانسه برگزار شود و رهبران بيش از 100 کشور در آن شرکت خواهند کرد تا در رابطه با کاهش توليد گازهاي گلخانه‌اي توسط کشورهاي خودشان تصميم گيري کنند.

زنگنه با بيان اين که به دليل مسائل زيست محيطي، سهم گاز مرتب در سبد انرژي جهان بالا مي‌رود و برآوردها نشان مي‌دهد امکان دارد اين سهم تا 28 درصد نيز افزايش يابد، تصريح کرد: متاسفانه با وجود شعارهاي محيط زيستي، برخي کشورهاي بزرگ مصرف‌کننده همچنان از زغال حمايت مي‌کنند در حالي که گاز، پاکترين انرژي فسيلي در دنياست.وزير نفت، اولويت صادرات گاز ايران را در دوران پساتحريم، صادرات گاز از طريق خط لوله به همسايگان خواند و ادامه داد: دو قرارداد براي صادرات گاز به عراق داريم که اجرايي مي‌شود؛ همچنين قرارداد صادرات گاز به پاکستان بايد فعال شود.زنگنه از برنامه وزارت نفت براي راه‌اندازي واحد اف ال ان جي با استفاده از گازهاي همراه نفت ميدان فروزان به عنوان ديگر برنامه ايران در حوزه گاز نام برد و گفت: بايد ارزيابي‌هاي بيشتري از بازار گاز به عمل آيد و ادامه اين روند به سرمايه‌گذاريهاي مشترک آتي در زمينه گاز بستگي دارد.وزير نفت با تاکيد بر اين که پايين بودن قيمت گاز، نگرانيهايي را ايجاد کرده است و منجر به ايجاد اختلال در بازار عرضه مي‌شود ادامه داد: قيمت‌هاي پايين به سرمايه‌گذاري در اين زمينه آسيب مي‌زند.وي با بيان اين که اين نگراني‌ها هم‌اکنون در بازار نفت نيز وجود دارد، تصريح کرد: ممکن است اراده‌هاي سياسي پشت کاهش قيمت نفت باشد.زنگنه با اشاره به مشکلات حوزه نفت و گاز ايران ناشي از تحريم‌ها گفت: يکي از مباحثي که در بيانيه پاياني اجلاس سران به آن اشاره خواهد شد، محکوم کردن تحريم‌هاست.وي با بيان اين که ما هرگونه تحريمي‌را محکوم مي‌کنيم، ادامه داد: روسيه نيز از اين جهت در فشار است و از اين رو يکي از محکوم کنندگان تحريم‌ها به شمار مي‌رود.زنگنه يادآور شد: هر کشوري در دنيا وقتي ترکيبي از طرف‌هاي قرارداد را مي‌بيند، طوري برنامه ريزي مي‌کند که اگر دچار مشکل شد، تا حد ممکن از آسيب‌ها دور بماند و خود را صرفا به يک کشور وابسته نمي‌کند.

همچنين وزير نفت روسيه با حضور در جمع خبرنگاران در تهران با اشاره به امضاي سند تفاهمي‌ بين ايران و روسيه براي توسعه همکاري‌هاي اقتصادي، به پرسشي درباره معاملات نفت در برابر کالا ميان ايران و روسيه پاسخ داد.الکساندر نواک درباره انتظار روسيه از نشست‌هاي وزارتي و سومين اجلاس سران مجمع کشورهاي صادرکننده گاز، گفت: مرحله نخست انتظار داريم که وضع بازار گاز را مورد بحث و بررسي قرار دهيم. با اين حال اين موضوع تا حد زيادي به شرايط بازارهاي جهاني نفت خام بستگي دارد.وزير انرژي روسيه تصريح کرد:اعتقاد داريم سران و رؤساي دولت‌هاي کشورهاي عضو مجمع در سومين نشست سران GECF هم مسائل مشابهي را مطرح خواهند کرد.اين مقام روسي همچنين در پاسخ به پرسش ديگري مبني بر اينکه ديدگاه شما درباره دورنماي شرائط همکاري ميان توليدکنندگان عمده گاز چيست، اظهار داشت: روسيه با وزيران کشورهاي عضو GECF از نظر روابط دوجانبه و توسعه پروژه‌هاي مشترک روابط نزديکي داريم.هم اکنون همکاري سازنده‌اي ميان اعضاي مجمع وجود دارد که مبتني بر اعتماد و درک متقابل است.وي در پاسخ به پرسشي درباره معاملات نفت در برابر کالا ميان ايران و روسيه که در آغاز سال جاري ميلادي در خبرها مطرح شده بود، توضيح داد: در سال 2014 ميلادي سند تفاهمي ‌ميان تهران و مسکو براي همکاري‌هاي اقتصادي و تجاري امضا شده، همچنان معتبر بوده و شرکت‌هاي تجاري همچنان به همکاري با يکديگر ادامه مي‌دهند.بر اساس گزارش مردم سالاري،تاکنون حضور رئيسان جمهوري کشورهاي بوليوي، روسيه، گينه استوايي، نيجريه، ونزوئلا و عراق و همچنين نخست وزير الجزايردر اين اجلاس قطعي شده است. رئيس‌جمهوري ترکمنستان نيز به عنوان ميهمان ويژه در اين اجلاس حضور خواهد يافت.کشورهاي عضو مجمع صادرکنندگان گاز، 42 درصد از توليد گاز جهان، 67 درصد از ذخاير گازي جهان، 38 درصد از انتقال گاز با خط لوله و 85 درصد از تجارت گازطبيعي مايع شده (ال ان جي) را در اختيار دارند.کشورهاي الجزاير، بوليوي، مصر، گينه استوايي، ايران، ليبي، نيجريه، قطر، روسيه، ترينيداد و توباگو، ونزوئلا و امارات، 12عضو اصلي اين مجمع جهاني به شمار مي‌روند و هلند، نروژ، عراق، عمان و پرو به عنوان اعضاي ناظر در مجمع کشورهاي صادرکننده گاز حضور دارند.

وزير نفت با اشاره به افزايش سهم گاز در سبد انرژي جهاني در سال‌هاي آينده، گفت: تا سال 2025 سهم انرژي‌هاي تجديدپذير حتي به 10 درصد مصرف انرژي جهاني نخواهد رسيد.بيژن نامدار زنگنه عصر ديروز در حاشيه اجلاس عادي مجمع کشورهاي صادرکننده گاز (جي يي سي اف) در جمع خبرنگاران اظهار کرد: پيش‌بيني مي‌شود تا سال 2025 سهم گاز در سبد مصرف انرژي جهان به 28 درصد برسد.به گفته وي، پيش بيني‌ها حاکي است سهم مصرف زغال با افزايشي چشمگير به 30 درصد رسيده، اما نسبت مصرف نفت به پايين‌تر از مصرف کنوني آن تنزل خواهد يافت.زنگنه تصريح کرد: به رغم تلاش جهاني براي افزايش سهم انرژي‌هاي تجديدپذير، اما تحقق اين مهم، زمانبر بوده و تا سال 2025 اين سهم حتي به 10 درصد هم نخواهد رسيد.وي خاطرنشان کرد: وزارت نفت به عنوان بخشي از بدنه جامعه ايران و جهان، از موضوع اشاعه و ترويج و گسترش انرژي‌هاي تجديدپذير حمايت مي‌کند.وي گفت: در اختيار داشتن بيش از 67 درصد ذخاير و توليد بيش از 45 درصد گاز طبيعي جهان سبب مي‌شود جي يي سي اف يک بازيگر بزرگ در صنعت گاز جهان به شمار آيد.وي ابراز اميدواري کرد با توجه به اهميت روز افزون گاز طبيعي در سبد انرژي جهان، تصميم‌هاي گرفته شده در اجلاس مي‌تواند بر بازار جهاني گاز تأثيري مثبت داشته باشد.وي با بيان اينکه اکنون سهم زغال سنگ از مجموعه انرژي جهان حدود 30 درصد بوده و سهم گاز حدود 24 درصد برآورد مي‌شود، تاکيد کرد: هر گونه تحول در اين تقسيم‌بندي، بايد به سود گاز طبيعي و در راستاي کاهش نگراني‌هاي زيست محيطي براي مهار گازهاي گلخانه‌اي در جهان باشد.وزير نفت گفت: اگرچه پيش‌بيني‌ها نشان مي‌دهد سهم گاز طبيعي در سبد انرژي جهان تا سال 2040 ميلادي به حدود 28 درصد مي‌رسد، اما اين حجم از سوخت پاک همچنان براي تحقق اهداف توسعه پايدار و الزامات زيست محيطي ناکافي است.