آنچه در انتخابات میان دوره ای آمریکا رخ داد، یک شکست حزبی معمولی نبود؛ یک همهپرسی ملی علیه رئیسجمهوری بود که از شعارهایش عدول کرد، جنگی را به نام اسرائیل آغاز کرد و منافع اقتصادی و امنیتی آمریکا را فدای منافع یک متحد خارجی کرد. دموکراتها فقط ظرفی بودند که خشم رأیدهندگان در آن ریخته شد.
اعتراف جمهوریخواهان
نخستین سند این محاکمه، اعتراف جیدی ونس است. معاون رئیسجمهور روز بعد از انتخابات نوشت: «دلیل شکست ما جنگ است. خود رئیسجمهور هم دیشب این را گفت». او توضیح داد که مشکل فقط مشارکت پایین جمهوریخواهان نبود؛ کسانی که در ۲۰۲۴ به ترامپ-ونس رأی داده بودند، در ۲۰۲۶ به دموکراتها رأی دادند. ونس چهار خواسته اصلی این رأیدهندگان رویگردان را برشمرد: پایان دادن به جنگ، تمرکز بر گرانی و تورم، بازگشت به «اول آمریکا»، و تغییر رابطه آمریکا با اسرائیل. این فهرست دقیقاً همان وعدههایی است که ترامپ با آنها به قدرت رسید و در جنگ با ایران یکییکی آنها را نقض کرد.
سنگرهایی که فرو ریخت
نشانههای این تنبیه ترامپ در جایی آشکار شد که کمترین انتظاری میرفت. در تگزاس، جیمز تالاریکو با شکست دادن نامزد مورد حمایت ترامپ، اولین سناتور دموکرات این ایالت پس از ۳۲ سال شد. نکته فقط پیروزی او نبود؛ نکته این بود که ایلان ماسک حدود ۲۰۰ میلیون دلار برای نجات صندلی جمهوریخواهان خرج کرد و شکست خورد. تالاریکو خود گفت: «ما جالوت را شکست دادیم... ثروتمندترین مرد جهان، قدرتمندترین مرد جهان و کل استقرار واشینگتن دیسی.»
این الگو اما در دیگر ایالتها هم تکرار شد و در کانزاس برای اولین بار از ۱۹۳۲ سناتور دموکرات انتخاب کرد. کارولینای جنوبی برای اولین بار از ۱۹۹۸؛ آیووا و کارولینای شمالی برای اولین بار از ۲۰۰۸؛ و در مین نیز یک دموکرات سناتور کهنهکار جمهوریخواه را شکست داد. اینها ایالتهایی نبودند که دموکراتها بهطور عادی برنده شوند. رأیدهندگانی بودند که تصمیم گرفتند پیام مشخصی به کاخ سفید بفرستند، و آن تنبیه و «نه» بزرگ به ترامپ بود.
جنگ برای اسرائیل، هزینه برای آمریکا
جنگ با ایران، قیمت بنزین را از حدود ۲.۹۸ دلار به بالای ۴.۲۵ دلار در هر گالن رساند. نظرسنجی رویترز/ایپسوس نشان داد حدود ۷۸ درصد آمریکاییها ترامپ را مسئول افزایش قیمتها میدانستند و حدود ۷۰ درصد با سیاست او در قبال ایران مخالف بودند. حتی خود ترامپ نیز ناچار شد بپذیرد که «افزایش قیمت بنزین» یکی از دلایل شکست جمهوریخواهان بوده است.
اما عمیقتر از اقتصاد، مسئله خیانت به «اول آمریکا» بود. ترامپ در کارزار ۲۰۲۴ خود را «رئیسجمهور صلح» معرفی کرد و قول داد به جنگها پایان دهد، نه اینکه جنگ جدیدی آغاز کند. با این حال، جنگی را آغاز کرد که در ادراک عمومی، برای منافع اسرائیل بود، نه آمریکا. ونس خود تأیید کرد که «تغییر رابطه با اسرائیل» یکی از چهار خواسته اصلی رأیدهندگان ناراضی بوده است.
از سوی دیگر، ترامپ وعده داده بود جنگها را پایان دهد؛ اما خود درگیر جنگی شد که هم آمریکا و هم متحدانش را متضرر کرد. او وعده داده بود «اول آمریکا» را اجرا کند؛ اما منافع اسرائیل را بر منافع اقتصادی آمریکاییها مقدم داشت. رأیدهندگان آمریکایی در ۳ نوامبر با رأی خود این تناقض را قضاوت کردند.
زنگ خطر برای ۲۰۲۸
این انتخابات یک نه بزرگ به ترامپ بود و همزمان زنگ خطری برای جمهوریخواهان. اگر جمهوریخواهان این شکست را پیام روشنی تلقی نکنند و از جنگ با ایران و عدول از «اول آمریکا» فاصله نگیرند، انتخابات ریاستجمهوری دو سال آینده—که بسیار مهمتر از میاندورهای است—را نیز از دست خواهند داد و این نتیجه، پیش از هر چیز یک هشدار انتخاباتی برای حزب حاکم است.
آنچه در تگزاس، کانزاس، کارولینای جنوبی، آیووا و ... شکست خورد، ترامپ بود. مردم آمریکا با انتخاب سناتورهای دموکرات در سنگرهایی که دههها جمهوریخواه بودند، عملاً ترامپ را به خاطر عدول از شعارهایش و فدا کردن آمریکا برای اسرائیل محاکمه و تنبیه کردند. دموکراتها فقط رأی اعتراضی را دریافت کردند؛ محتوای آن اعتراض، نه به دموکراتها، بلکه علیه جنگ ترامپ بود. درواقع می توان گفت که ترامپ در این انتخابات از ایران شکست خورد، چراکه افکار عمومی آمریکا جنگ به نام اسرائیل و به ضرر آمریکا را نپذیرفت.
ایران پیروز انتخابات امریکا
محبوبه نیاورانی
صاحبخبر -
∎