به گزارش ایرنا، نمایش «آکواریوم» با اقتباسی آزاد از زندگی شهید سیدمیرزا نادری، شهید هنرمند بجنورد و با الهام از زندگی شهدای غواص و گمنام، به جای بازنمایی مستقیم میدان جنگ به سراغ زندگی بازماندگان و تاثیرات انسانی جنگ رفته است.
این اثر با محوریت یک شهید مفقودالاثر، خاطرات، انتظار و زخم‌های پنهان خانواده‌هایی را روایت می‌کند که سال‌ها با غیبت عزیزانشان زندگی کرده‌اند.
علی سعادتی، نویسنده و کارگردان نمایش «آکواریوم» روز شنبه در گفت‌وگو با خبرنگار ایرنا درباره شکل‌گیری این اثر اظهار کرد: جرقه آکواریوم از یک وقفه شروع شد، نه یک ایده دراماتیک؛ تصویری از کسی که در اتاقش نشسته و هیچ کار خاصی نمی‌کند. دغدغه من در اینجا حضور بود، نه عمل.
وی با تشبیه انسان به ماهی‌های پشت شیشه آکواریوم افزود: گاهی ما آدم‌ها در حافظه خودمان مانند ماهی‌های پشت شیشه، در محیطی بسته مدام دور خودمان می‌چرخیم؛ در این تعبیر، حافظه دیگر صرفا محلی برای نگهداری گذشته نیست، بلکه به فضایی تبدیل می‌شود که انسان در آن زندگی می‌کند و حرکت دارد، اما لزوما از محدوده تجربه‌های پیشین خود فراتر نمی‌رود.
آکواریوم؛ استعاره‌ای از امنیت و محدودیت
کارگردان نمایش «آکواریوم» ادامه داد: ماهی‌های آکواریوم زنده‌اند و به حرکت ادامه می‌دهند، اما جهان آن‌ها به دیواره‌هایی محدود است که امکان عبور از آن‌ها را ندارند؛ این تصویر می‌تواند به وضعیت انسانی شباهت داشته باشد که در خاطرات و انتظارهای خود گرفتار شده است.
سعادتی با اشاره به ارتباط این تصویر با موضوع شهید مفقودالاثر گفت: در چنین نمایشی، این استعاره به تجربه غیبت و انتظار نزدیک می‌شود؛ وضعیتی که در آن نبودن یک انسان می‌تواند حضوری مداوم و تعیین‌کننده در زندگی دیگران داشته باشد.
وی درباره انتخاب نام نمایش نیز اظهار کرد: آکواریوم فضایی امن است که هم‌زمان می‌تواند زندان باشد؛ شیشه فاصله‌ای ایجاد می‌کند تا کارگردان و مخاطب بدون قضاوت مستقیم، فقط تماشا کنند.
این کارگردان افزود: آکواریوم محیطی با ۲ احساس متضاد امنیت و محدودیت است؛ موجودات درون آن از برخی خطرهای جهان بیرون محافظت می‌شوند، اما این حفاظت به بهای محدود شدن جهانشان تمام می‌شود.
روایت رنج‌های انسانی مقاومت
سعادتی در پاسخ به پرسشی درباره پرداختن به رنج، فقدان، انتظار و آسیب‌های روانی به جای تاکید صرف بر صبر و استقامت گفت: مقاومت بدون رنج معنای کاملی پیدا نمی‌کند و اگر تنها بر استقامت تاکید شود، تصویری تخت و دوبعدی از انسان شکل خواهد گرفت.
وی افزود: هدف من نمایش انسانی است که در حال مقاومت است، نه انسانی پیروزمند و بی‌نقص؛ انسانی که ممکن است رنج بکشد، خشمگین شود و خسته بماند، اما در عین حال برای ادامه دادن تلاش کند.
کارگردان نمایش «آکواریوم» بازنمایی رنج‌های روانی بازماندگان را تلاشی برای انسانی‌تر کردن تصویر خانواده‌های شهدا دانست و گفت: این رویکرد می‌تواند تصویر خانواده‌های شهدا را از قالبی خشک و از پیش تعیین‌شده فراتر ببرد و آن را به تجربه‌ای انسانی، عمیق و قابل درک برای مخاطبان تبدیل کند.