فرارو- جانی هالام، سردبیر ارشد اخبار در بخش بین‌الملل شبکه سی‌ان‌ان
به گزارش فرارو به نقل از شبکه سی ان ان، موج اعتراضات اجتماعی در اروپا روز شنبه بار دیگر خیابان‌های شهرهای بزرگ این قاره را فراگرفت. در فرانسه، نزدیک به هزار نفر بازداشت شدند و بیش از ۴۱۰ هزار نفر در سراسر کشور به خیابان‌ها آمدند. هرچند بیشتر تجمعات عمدتاً مسالمت‌آمیز بود، در برخی شهرها از جمله مارسی، بوردو و پاریس درگیری‌هایی میان معترضان و نیروهای پلیس رخ داد.
این دور از اعتراضات در مقایسه با ناآرامی‌های آخر هفته گذشته، خشونت کمتری به همراه داشت؛ با این حال، گستردگی حضور نیروهای امنیتی و تداوم تجمعات نشان می‌دهد که نارضایتی‌های اقتصادی و اجتماعی همچنان به یکی از چالش‌های مهم دولت‌های اروپایی تبدیل شده است.
از بحران هزینه‌های زندگی تا نارضایتی از خدمات عمومی
اعتراضات هفته‌های اخیر در کشورهای اروپایی، با وجود تفاوت در ابعاد و مطالبات محلی، ریشه‌های مشترکی دارند. افزایش هزینه‌های زندگی، دشواری دسترسی به مسکن و نگرانی درباره کاهش منابع مالی آموزش عمومی، از جمله مهم‌ترین موضوعاتی هستند که معترضان در کشورهای مختلف مطرح می‌کنند.
در مادرید، پایتخت اسپانیا، ده‌ها هزار نفر روز شنبه با حضور در خیابان‌ها خواستار حفاظت از نظام بازنشستگی عمومی شدند. در پرتغال نیز پلیس اعلام کرد که اردوگاه‌های اعتراضی برپا‌شده در مرکز لیسبون و پورتو را جمع‌آوری کرده است؛ تجمعاتی که در واکنش به بحران مسکن شکل گرفته بودند.
با این حال، در برخی شهرها اعتراضات از کنترل خارج شد. در بارسلونا، مقام‌های محلی از بازداشت ۱۲۸ نفر پس از شورش و غارت فروشگاه‌ها خبر دادند. به گفته نوریا پارلون، وزیر کشور منطقه کاتالونیا، حدود ۶۰۰ نفر عصر شنبه در مرکز شهر گرد هم آمده بودند که به گفته او، در هیچ‌یک از تجمعات اعتراضی رسمی شرکت نداشتند و از مطالبات معمول جنبش‌های اجتماعی نیز حمایت نمی‌کردند.
تصاویر منتشرشده از بارسلونا، آتش‌سوزی‌های پراکنده، شکسته‌شدن ویترین مغازه‌ها و تلاش گروه‌هایی برای ورود به فروشگاه‌ها را نشان می‌داد. در یکی از این حوادث، افرادی پس از شکستن شیشه‌ها وارد فروشگاه «اوربان اوتفیترز» شدند. گروه دیگری نیز تلاش کردند به یک جواهرفروشی در خیابان لا رامبلا، از مناطق پرتردد و شناخته‌شده شهر دستبرد بزنند.
پلیس کاتالونیا اعلام کرد که در مجموع ۲۳ کسب‌وکار آسیب دیدند و ۱۴ مأمور پلیس مجروح شدند که وضعیت چهار نفر از آنان وخیم گزارش شد. خائومه کولبونی، شهردار بارسلونا احتمال داد که این ناآرامی‌ها با فراخوان‌های اعتراضی در برخی پایتخت‌های اروپایی ارتباط داشته باشد؛ هرچند وزیر کشور کاتالونیا تأکید کرد که افراد حاضر در این حوادث لزوماً بخشی از تجمعات رسمی نبودند.
ایتالیا، آلبانی و بلژیک؛ اعتراضات در سایه تدابیر امنیتی
در ایتالیا، مقام‌ها که از تجربه غارت فروشگاه‌ها در تجمعات قبلی نگران بودند، در شهرهای رم، میلان و ناپل تدابیر امنیتی گسترده‌ای اتخاذ کردند. بسیاری از مغازه‌ها برای جلوگیری از خسارت احتمالی، ویترین‌های خود را با تخته پوشاندند. با وجود این اقدامات، اعتراضات علیه افزایش هزینه‌های زندگی و جنگ، در مجموع کوچک‌تر از حد انتظار بود.
در میلان، صدها نیروی نظامی برای تقویت امنیت مستقر شدند. رسانه‌های محلی گزارش دادند که نیروهای امنیتی از برخی معترضان چوب بیسبال، مواد آتش‌بازی و ماسک ضبط کردند. تعدادی نیز برای بازجویی به مراکز پلیس منتقل شدند و اجازه حضور در راهپیمایی‌های برنامه‌ریزی‌شده را نیافتند. در تورین، بولونیا و فلورانس نیز درگیری‌هایی میان معترضان و نیروهای امنیتی رخ داد. پلیس برای عقب‌راندن گروه‌هایی که تلاش می‌کردند از موانع عبور کنند، از باتوم و گاز اشک‌آور استفاده کرد. تصاویر منتشرشده، معترضان مجروح را نشان می‌داد.
در تیرانا، پایتخت آلبانی، معترضان که خواستار حمایت بیشتر از آموزش و استعفای نخست‌وزیر بودند، سطل‌های زباله را به آتش کشیدند و به سوی نیروهای امنیتی سنگ و کپسول‌های گاز اشک‌آور پرتاب کردند. در بروکسل، پایتخت بلژیک، دانشجویان با حمل پلاکارد و ایجاد موانع خیابانی دست به اعتراض زدند و پلیس برای متفرق‌کردن جمعیت از ماشین آب‌پاش استفاده کرد.
فرانسه؛ عملیات امنیتی گسترده برای مهار اعتراضات
فرانسه همچنان یکی از کانون‌های اصلی اعتراضات اروپا است. وزارت کشور این کشور اعلام کرد که بیش از ۴۱۰ هزار نفر روز شنبه در تجمعات سراسری شرکت کردند که حدود ۱۱۰ هزار نفر از آنان در پاریس حضور داشتند. لوران نونز، وزیر کشور فرانسه گفت نزدیک به هزار نفر در سراسر کشور بازداشت شده‌اند. به گفته او، راهپیمایی پاریس مانند بیشتر تجمعات دیگر در ابتدا مسالمت‌آمیز بود؛ اما نیروهای پلیس با محدودکردن مسیر حرکت معترضان، مانع برگزاری راهپیمایی‌های بدون مجوز و حرکت جمعیت به سوی مراکز شهرها شدند.
نونز تاکید کرد که در برخی مناطق خسارت به فروشگاه‌ها و غارت‌هایی محدود رخ داده، اما دامنه آن‌ها به‌مراتب کمتر از هفته گذشته بوده است. او همچنین گفت برخلاف دور قبلی اعتراضات، حملات هدفمندی علیه ساختمان‌های عمومی از جمله شهرداری‌ها و مراکز پلیس گزارش نشده است. با این حال، وزیر کشور از سطح بالای خشونت علیه نیروهای امنیتی خبر داد و گفت مأموران به‌طور مداوم هدف پرتاب اشیا و مواد آتش‌بازی قرار گرفته‌اند. او تأکید کرد که نیروهای پلیس تا ساعات پایانی شب در خیابان‌ها باقی خواهند ماند.
برای مدیریت اعتراضات، حدود ۷۰ هزار مأمور پلیس در سراسر فرانسه بسیج شدند. یگان‌های ویژه، بالگردها، خودروهای زرهی، سگ‌های پلیس و ماشین‌های آب‌پاش نیز در آماده‌باش قرار داشتند؛ اقدامی که پس از حضور بیش از نیم میلیون نفر در اعتراضات شنبه گذشته صورت گرفت.
در پاریس، پس از پایان راهپیمایی اصلی، گروهی چند هزار نفری در منطقه پورت دو ونسن با پلیس درگیر شدند. نیروهای امنیتی برای متوقف‌کردن جمعیت از گاز اشک‌آور و ماشین آب‌پاش استفاده کردند. در مارسی نیز معترضان مواد آتش‌بازی به سوی پلیس پرتاب کردند و گزارش‌هایی از غارت فروشگاه‌ها از جمله یک جواهرفروشی و یک سوپرمارکت، منتشر شد. در بوردو، پلیس برای متفرق‌کردن معترضان در میدان بورس از گاز اشک‌آور استفاده کرد. همچنین گزارش‌هایی از حمله شماری از فعالان راست افراطی به معترضان مسالمت‌آمیز در نیس منتشر شد.
هشدار مکرون درباره ادامه اعتراضات
ژان‌لوک ملانشون، رهبر حزب چپ‌گرای «فرانسه تسلیم‌ناپذیر» که در راهپیمایی پاریس شرکت کرده بود، هشدار داد اگر امانوئل مکرون، رئیس‌جمهور فرانسه، به مطالبات معترضان پاسخ ندهد، اعتراضات ادامه خواهد یافت. او با تأکید بر ضرورت عقب‌نشینی مقام‌های دولتی از مواضع فعلی خود گفت در غیر این صورت ممکن است تنها گزینه باقی‌مانده برای آنان ترک قدرت باشد. ملانشون همچنین هشدار داد که اگر مکرون هرچه زودتر به خواسته‌های معترضان تن ندهد، فرانسه ممکن است در پنجم نوامبر با موج تازه‌ای از اعتصاب‌های سراسری روبه‌رو شود.
تداوم اعتراضات در فرانسه و دیگر کشورهای اروپایی نشان می‌دهد که نارضایتی‌های اقتصادی و نگرانی درباره خدمات عمومی، همچنان ظرفیت تبدیل‌شدن به بحران‌های سیاسی و اجتماعی گسترده‌تر را دارند. هرچند دولت‌ها با افزایش تدابیر امنیتی توانسته‌اند در برخی مناطق از شدت ناآرامی‌ها بکاهند، مطالبات معترضان همچنان پابرجاست و نحوه واکنش مقام‌ها می‌تواند بر مسیر تحولات روزهای آینده تأثیر بگذارد.