به گزارش ایرنا؛ در حالی که متخصصان تغذیه بر خواص بی‌نظیر آبزیان در پیشگیری از بیماری‌های مزمن تأکید دارند، سرانه مصرف ماهی در استان کرمانشاه ۱۰.۲ کیلوگرم گزارش شده که با میانگین کشوری (۱۴.۶ کیلوگرم) و استانداردهای جهانی فاصله معناداری دارد. برای بررسی راهکارهای افزایش مصرف آبزیان، گفت‌وگویی با «مجتبی پوریا»، کارشناس این حوزه انجام داده‌ایم که در ادامه می‌خوانید.
وضعیت مصرف ماهی در کشور و استان کرمانشاه را در مقایسه با کشورهای پیشرو چگونه ارزیابی می‌کنید؟
در حال حاضر میانگین سرانه مصرف ماهی در کشور ۱۴.۶ کیلوگرم است که این رقم در استان کرمانشاه به ۱۰.۲ کیلوگرم می‌رسد. این آمار در حالی است که در برخی کشورهای اسکاندیناوی سرانه مصرف به ۴۰ تا ۵۰ کیلوگرم می‌رسد. البته مصرف در استان‌های ساحلی ما نیز بالاست، اما در سایر نقاط، نیازمند تغییر الگوی مصرف هستیم.
مهم‌ترین دلایل پزشکی برای توصیه به مصرف ماهی چیست؟
ماهی به دلیل دارا بودن اسیدهای چرب «امگا ۳»، استثنایی‌ترین گوشت مصرفی در جهان است. مصرف آن نه تنها در پیشگیری از بیماری‌های قلبی-عروقی، دردهای مفصلی و تقویت بینایی موثر است، بلکه در کاهش علائم بیماری‌های روانی نظیر دوقطبی و اسکیزوفرنی نیز نقش اثبات‌شده‌ای دارد. ضمن اینکه ماهی به دلیل هضم آسان، برای کودکان و سالمندان بسیار بهتر از گوشت قرمز است که ممکن است باعث رسوب در عروق شود.
آیا مصرف ماهی از نظر اقتصادی برای خانوارها به‌صرفه است؟
بله، با مقایسه قیمت‌ها متوجه می‌شویم که ماهی جایگزین بسیار اقتصادی و سالم‌تری برای گوشت قرمز است. امروزه یک رژیم غذایی کامل شامل انواع ویتامین‌ها (به جز ویتامین C) و پروتئین‌ها در ماهی یافت می‌شود. به عنوان مثال، استفاده از «رژیم غذایی مدیترانه‌ای» یعنی ترکیب ماهی با زیتون و گردو که خود منابع امگا ۳ هستند، بهترین الگوی تغذیه محسوب می‌شود. همچنین نباید از خواص ضدسرطانی میگو غافل شد.
چرا سرانه مصرف در کرمانشاه پایین است و برای بهبود آن چه باید کرد؟
یکی از چالش‌های ما «ضعف در تنوع طبخ» است. مردم ما عمدتاً به روش بخارپز یا کبابی اکتفا می‌کنند، در حالی که در سواحل جنوب و شمال، تنوع پخت (مانند ماهی شکم‌پر و سبزی‌پلو) باعث شده استقبال بیشتری شود. برای بهبود این وضعیت، نیازمند یک همکاری بین‌بخشی بین رسانه‌ها، صداوسیما، دانشگاه‌های علوم پزشکی و سازمان غذا و دارو هستیم تا نشست‌های علمی و برنامه‌های ترویجی افزایش یابد.
چشم‌انداز دسترسی مردم به محصولات آبزی در استان چگونه است؟
خوشبختانه وضعیت رو به بهبود است. تعداد رستوران‌های تخصصی ماهی و مراکز عرضه آبزیان در سطح استان افزایش یافته و در شهرستان‌هایی مثل قصرشیرین به دلیل توسعه استخرهای پرورش ماهی، استقبال مردم روزبه‌روز بیشتر شده است. همچنین مجوزهای جدیدی برای مزارع پرورش ماهی و میگو صادر شده که نویدبخش دسترسی آسان‌تر و ارزان‌تر مردم به این غذای سلامت‌محور است.
وضعیت آبزی‌پروری استان کرمانشاه
به گفته مدیرکل شیلات استان کرمانشاه با وجود اینکه تنها حدود ۳۰ درصد توان واقعی آبزی‌پروری در کرمانشاه فعال است و بخش عمده این ظرفیت همچنان بلااستفاده مانده است، کرمانشاه در میان استان‌های غیرساحلی، رتبه نخست تولید ماهیان گرمابی و رتبه پنجم تا ششم تولید ماهیان سردآبی را در اختیار دارد و این جایگاه نشان‌دهنده ظرفیت بالای استان در حوزه شیلات است.
«سیامک الیاس‌پور» در ادامه به پراکنش مناسب منابع آبی برای توسعه آبزی‌پروری در استان همچون ریژاو، اورامانات، کنگاور، سنقر، هرسین، قصرشیرین و سرپل‌ذهاب و گیلانغرب اشاره کرد که برخی از آن‌ها حتی در دل صخره‌ها احداث و سالانه تا هزار تُن محصول تولید می‌کنند.
مدیرکل شیلات استان کرمانشاه گفت: هم اکنون ۵۰۲ واحد شیلاتی در قالب ۴۲۰ مزرعه سردابی و دو منظوره، ۸۰ واحد مزرعه گرمابی، ۲ مزرعه تولید ماهیان خاویاری، ۱۵ مزرعه پرورش ماهیان زینتی و ۱۲ مزرعه تولید بچه ماهی در استان فعال است و برای بیش از سه هزار و ۸۰۰ نفر به صورت مستقیم اشتغال ایجاد کرده است.
الیاس‌پور گفت: پارسال شهرستان دالاهو با تولید هفت هزار و ۸۱۸ تن ماهی قزل‌آلا در ۱۹۶ باب مزرعه، شهرستان قصرشیرین با تولید پنج هزار و ۷۶۳ تن ماهی گرمابی در ۷۵ باب مزرعه و شهرستان پاوه با تولید سه هزار و ۲۰۵ تن ماهی قزل‌آلا در ۶۲ باب مزرعه بیشترین تولید ماهی در استان دارند.
الیاس‌پور در ادامه با اشاره به چشم‌انداز توسعه این صنعت بر اساس برنامه هفتم پیشرفت و توسعه، گفت: بر اساس برنامه‌ریزی‌های صورت گرفته در برنامه هفتم پیشرفت و توسعه، پیش‌بینی می‌شود مجموع تولید آبزیان استان در سال ۱۴۰۵ با رشد ۱۰.۵ درصدی به بیش از ۲۶ هزار تن برسد.