پیمان طالبی، مجری نامآشنای تلویزیون و رادیو بیش از آنکه خود را مجری قاب تصویر بداند، اصالتش را برخاسته از استودیوی پخش رادیو میداند؛ رسانهای پایه و گرم که به باور او برخلاف کلیشههای رایج، به سالمندان محدود نمانده و این روزها با موسیقی، شوخی و ریتم بهروز، نسل زد، کارمندان و جوانان را هم جذب کرده است. او که سابقه آهنگسازی و کسب مقام بینالمللی در ABU را در کارنامه دارد، اجرای موفق را وامدار گوش موسیقایی و فهم ریتم کلام میداند و با صراحت از فضای رقابت نابرابر رادیو با یوتیوب و شبکههای اجتماعی، خرابکاریهای صادقانه در برنامه سرآشپز و شیوه مواجهه با هجمهها و بهانهجوییهای منتقدان میگوید.
مخاطبان در پی محتوای جذاب هستند
پیمان طالبی در پاسخ به این گزاره که گفته میشود دیگر کسی رادیو گوش نمیکند، به جامجم میگوید: برنامه خوب را همه گوش میکنند. رادیو اعتیاد بسیار جذابی ایجاد میکند. برای مثال در همین برنامه صبحگاهی که اجرا میکنیم، چهارشنبهها پس از خداحافظی مرتب پیام میآید که ما هفته دیگر چهکار کنیم؟ یا پیام داریم که میگویند زودتر راه میافتیم تا در مبدا یا مقصدمان شما را بشنویم، اما برنامه را کامل گوش میکنیم. در کل اگر رسانهای برنامه خوب پخش کند، مخاطب خواهد داشت. در مجموع محتوای جذاب و باکیفیت همواره مخاطب خود را دارد.
وی در پاسخ به این پرسش که در فضای سایبر، سکوها و شبکههای اجتماعی جایگاه رادیو چیست، اظهار میدارد: رادیو اکنون بهعنوان یک رسانه پایه مطرح است و در کوران رسانههای مختلف نظیر تلویزیونها و رادیوهای اینترنتی قرار دارد؛ پلتفرمهایی که چارچوب متفاوتی نسبت به ما دارند یعنی آزادترند و میتوانند برخی خط قرمزها را رد کنند. با این حال و در این کوران رسانهای، قدرت انتخاب مردم بسیار بالا رفته است. هر فرد در لحظه میتواند یوتیوب یا اینستاگرامش را باز کند. به همین دلیل، کار رادیو و جذب مخاطب برای آن بسیار دشوارتر شده است؛ بنابراین اگر رادیویی مخاطب را با خود همراه کند و برنامهای شنیده شود، کار بسیار بزرگی انجام داده است. وی ادامه میدهد: درباره جایگاه رادیو دوباره برمیگردم به همان نکته: تمام تلاش ما این است که بهروز باشیم، با مردم پیش برویم و از آنها عقب نمانیم تا ما را بپذیرند که خدا را شکر این اتفاق هم افتاده، اما قبول دارم کار بسیار دشواری است که در کوران اینهمه رسانه، مردم رادیو گوش کنند. در حال حاضر مخاطبان برنامه صبحگاهی من از همه اقشار هستند؛ از کارمندان تا دانشآموزان و نسل زد که گاهی پیام میدهند. تلاش کردهایم همه سلایق را در برنامه پوشش دهیم. برای نمونه در انتخاب موسیقی صرفا سراغ سلیقه افراد بالای ۵۰ سال نمیرویم بلکه به وقتش برای دهه هشتادیها موسیقی پخش میکنیم، شوخیهای متناسب با این نسل را بهکار میبریم یا در بخش اخبار موضوعات مورد توجه نسل زد را میآوریم و در مباحث سیاسی نیز با بیانی که نسل امروز میپسندد ورود میکنیم. در مجموع خواستیم هر طیف سنی مخاطب ما باشد. زیرا این تصور نادرست جاافتاده که رادیو تنها برای پیرمردهاست درحالی که اصلا اینطور نیست و دست کم در برنامه ما این وضعیت وجود ندارد.
شوخیها را را از «طبیب» به «سرآشپز» بردم
طالبی در پاسخ به چرایی اطلاق عنوان رسانه گرم به رادیو و رسانه سرد به تلویزیون تصریح میکند: نمیخواهم مقایسه عجیب غریبی داشته باشم. فضای رادیو بهواسطه ساختار فیزیکی آن گرم است. فاصله من تا اتاق فرمان (رژی) فقط یک در است و عوامل همه در کنار یکدیگرند. گوینده و تهیهکننده پخش، صدابردار و سایر عوامل چسبیده به هم فعالیت میکنند و مجری با دو قدم در کنارشان حضور دارد. ابعاد استودیوی رادیو با تلویزیون اصلا قابل مقایسه نیست. همین نزدیکی فیزیکی گرما و صمیمیت ایجاد میکند. نکته بعد این است که در رادیو برنامهها پیدرپی و روتین اجرا میشوند. در استودیوی تلویزیون یک برنامه پایان مییابد و ممکن است برنامه بعدی ساعاتی دیگر یا روز بعد ضبط شود، اما در رادیو هنوز برنامه تمام نشده، عوامل برنامه بعدی حضور دارند و تعامل در استودیو مداوم و بیوقفه است. وی درباره اینکه نسخه واقعی پیمان طالبی در کدام برنامه تلویزیونی دیده میشود و کدام به او نزدیکتر است، میگوید: نسخه واقعی من همان روحیه و حالوهوای برنامه طبیب است. با وجود تخصصی بودن آن برنامه سعی کردم اجرایم را از چارچوب قدیمی و اتوکشیده برنامههای پزشکی که مجری و کارشناس صرفا رسمی صحبت میکنند خارج کنم. من در طبیب خودم بودم و همین روحیه شوخطبعی را به سرآشپز بردم. البته در سرآشپز فضای مانور بیشتری برای طنز وجود دارد. او ادامه میدهد: هدف اصلی ما در طبیب حفظ سلامت مردم است. پزشکان در برنامه حضور دارند و بیماران پیگیر راهکارها هستند؛ بنابراین شوخیها در آنجا محدودتر است، اما در سرآشپز دوز شوخیها بالاتر میرود. در مجموع سبک اجرای من مبتنی بر شوخی و انرژی بالاست و غلظت نهایی آن را در رادیو میتوان شنید. رتبه شوخیهایم ابتدا در رادیو، سپس در سرآشپز و در نهایت در سایر برنامهها قرار دارد.
مجری باید بتواند یک ساز را بنوازد
طالبی درباره آشنایی خود با موسیقی و نوازندگی میگوید: من موسیقی را آکادمیک نخواندهام بلکه عملا در آن کار کردهام. سالها پیش از شروع تخصصی اجرا، نوازندگی میکردم. کارم را با پیانو و کیبورد آغاز کردم و اکنون سازهای گوناگونی مینوازم. قانون میزنم، سراغ سازهای جدید نظیر کالیمبا رفتهام و اخیرا هم تمرین هنگدرام را شروع کردهام. هرگز از موسیقی جدا نشدهام و در سال ۲۰۱۴ نیز موفق به کسب مقام بینالمللی آهنگسازی در ABU شدم که تجربه خوبی بود. وی در پاسخ به این پرسش که ضرباهنگها و شناخت نوازندگی چقدر به فن بیان و اجرا کمک میکند، میگوید: تاثیر بسیار زیادی دارد. همواره به هنرجویانم میگویم هرکس ساز بنوازد یا با موسیقی مأنوس باشد، در آینده اجرایش جهش بزرگی خواهد داشت. به اعتقاد من گوینده باید موسیقی بداند و دست کم یک ساز بنوازد. ما در گویندگی قاعدهای به نام هماهنگی ریتم کلام با ریتم موسیقی داریم. چه قبل از کلام، چه پس از آن و چه هنگام پخش همزمان این قاعده باید رعایت شود. با این حال برخی اصلا این موضوع را رعایت نمیکنند و حتی اگر ۱۰۰ نوع موسیقی عوض شود، ریتم گفتارشان یکنواخت میماند در حالی که داشتن ریتم در کلام و همگام شدن با ضرباهنگ موسیقی، یکی از مهمترین قلابها برای جذب و درگیر کردن مخاطب است. گوینده رادیو باید یک گوش خود را مدام متوجه موسیقی کند. گوش موسیقایی بسیار حیاتی است و امیدوارم گویندگان جوان به اهمیت آن پی ببرند. این مجری در پاسخ به پرسشی درباره خرابکاریهای پشت صحنه و اتفاقات غیرمنتظره برنامه سرآشپز میگوید: من کلا در تمام عمرم شاید پنج بار هم آشپزی نکردهام. به این کار بسیار علاقهمندم، اما در آن کمحوصله و بیاستعدادم و اندازهگیری دقیق مواد را رعایت نمیکنم. خیلیها گمان میکنند برای بار کمدی این کارها را میکنم، در حالی که مثلا زردچوبه را بهجای پیمانه با دست میریزم. ریختن، سوختن و اتفاقات اینچنینی همیشه برای من رخ میدهد. حتی زمانهایی که تصمیم میگیرم خیلی تمیز و بینقص کار کنم، دستم به جایی میخورد یا روغن پخش زمین میشود! پیش از این در طبیب هم همین وضعیت بود و وقتی میخواستم آشپزی کنم، پیامک میآمد که دوباره پیمان طالبی شروع کرد... الان همه چیز میریزد و میسوزد!
عدهای نشستهاند تا فقط گاف بگیرند
طالبی با اشاره به اینکه عدهای در پی گرفتن گاف از طبیب و وایرال کردن آن بودند، چنین ادامه میدهد: عدهای نشستهاند تا صرفا گاف بگیرند. در این سالها برایمان روشن شده کسی که بنای عناد دارد، حتی اگر جلوی دوربین کاملا ساکت بایستی، فردا همان ایستادن را دستمایه تخریب میکند. شدت عناد با برخی افراد یا صداوسیما طوری است که شما هر کاری بکنید ایراد میگیرند. در دوران کرونا وقتی چهار پنج مورد ابتلا شناسایی شده بود، اعلام کردیم تا اطلاعرسانی شود و همان افراد مدعی شدند چرا مردم را میترسانید و آمار دروغ میدهید! بعد که آمار اوج گرفت و وضعیت را بازگو کردیم، گفتند چرا ترس ایجاد میکنید؟ کسی که نیت بدی دارد، هرقدر هم خوب کار کنی بهانهاش را میآورد. وی اضافه میکند: البته شمار این افراد در برابر خیل مخاطبان رادیو و تلویزیون بسیار اندک است. اوایل کارم بهدلیل کمتجربگی این حواشی آزارم میداد، اما اکنون اینطور نیست. نقد سازنده را میپذیرم، اما تخریب و توهین افراد مغرض برایم بیاهمیت است. اگر کسی نقد فنی داشته باشد، در پیامهای شخصی پاسخ میدهم و تشکر میکنم. مثلا مخاطبی نقد کرده بود که در مسابقه سرآشپز به شرکتکنندگان ظرف بدهید تا مواد را با دست نبرند. از آنجا که نشان میداد برنامه را دیده، با ارسال صوت برایش توضیح دادم که نداشتن ظرف جزو قوانین و چالشهای مسابقه است و او هم پذیرفت. چنین ارتباطی برایم ارزشمند است و تمایل دارم مخاطبان با دقت برنامه را ببینند و نظر بدهند. طالبی در توضیح اینکه رادیو خانه من است، چنین توضیح میدهد: نه اینکه تلویزیون را خانهام ندانم بلکه من از رادیو برخاستهام، در آن متولد شدهام و در کنارش تلویزیون را هم بسیار دوست دارم و به هر دو مدیونم، با این حال ریشهام به رادیو برمیگردد. هرچند عمده فعالیت امروزم در تلویزیون است و به آن عشق میورزم، اما رادیو نقطه آغاز من بوده و رابطه استخدامی و حکم رسمیام در رادیوست. از همین رو خاستگاه و اصالتم همواره رادیویی باقی میماند.