به گزارش روابط عمومی سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، روز دهم شهریورماه نخستین دوره جایزه بین الملی دیپلماسی فرهنگی و عمومی جمهوری اسلامی ایران به همت سازمان فرهنگ و ارتباطات برگزار شد که یکی از برگزیدگان بخش دیپلماسی عمومی و روایت‌گری در عرصه واقعیات امروز ایران مقتدر محمد مرندی عضو هیات علمی دانشگاه تهران، مدیر مسئول مجله مطالعات فضای مجازی و هیات تحریریه فصلنامه مطالعات راهبردی آمریکا بود.
جنگ آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران تنها در میدان نظامی دنبال نشد؛ همزمان با حملات نظامی، رسانه‌های بین‌المللی نیز به یکی از اصلی‌ترین میدان‌های تقابل دو طرف تبدیل شدند؛ جایی که هر طرف تلاش می‌کرد روایت خود از آغاز جنگ، اهداف حملات، میزان خسارات و چشم‌انداز درگیری را به افکار عمومی جهان منتقل کند.
سید محمد مرندی را می‌توان یکی از فعال‌ترین چهره‌های ایرانی در رسانه‌های بین‌المللی در طول جنگ برشمرد؛ چهره‌ای که در سال‌های گذشته نیز به‌دلیل حضور مستمر در رسانه‌های انگلیسی‌زبان شناخته شده بود، اما در جریان جنگ اخیر حضور او در شبکه‌های تلویزیونی، رسانه‌های اینترنتی و شبکه‌های اجتماعی پررنگ‌تر شد.
مرندی استاد دانشگاه تهران شخصیتی است که سالهاست نماد دیپلماسی عمومی ایران بشمار می‌رود و از سال‌ها قبل در مباحث مربوط به سیاست خارجی ایران، پرونده هسته‌ای و روابط تهران و غرب در شبکه‌هایی مانند BBC، CNN،Sky News، Al Jazeera، PBS و ABC حضور داشته است.
وی برخلاف بسیاری از کارشناسانی که عمدتاً در رسانه‌های داخلی فعالیت می‌کنند، سالهاست بخشی از فعالیت خود را به ارتباط مستقیم با رسانه‌های خارجی اختصاص داده است؛ تسلط او به زبان انگلیسی و آشنایی با ادبیات رسانه‌ای غرب باعث شده است بتواند در گفت‌وگوهای زنده با شبکه‌های بین‌المللی حاضر شود و مستقیماً به پرسش‌های مجریان و کارشناسان غربی پاسخ دهد.
همین سابقه باعث شد با آغاز جنگ، مرندی یکی از چهره‌های آشنای رسانه‌های بین‌المللی برای بیان دیدگاه ایران باشد.
مهم‌ترین ویژگی فعالیت مرندی در جریان جنگ، مقابله مستقیم با روایت آمریکا و رژیم صهیونیستی بود؛ او در مصاحبه‌ها و مواضع خود تلاش می‌کرد بر چند محور تأکید کند؛ اینکه جنگ با حمله آمریکا و اسرائیل آغاز شده، ایران در موضع دفاعی قرار دارد، حملات علیه ایران پیامدهای منطقه‌ای و بین‌المللی خواهد داشت و آمریکا و اسرائیل نیز از ادامه جنگ هزینه خواهند پرداخت.
در واقع، مرندی کمتر تلاش می‌کرد نقش یک ناظر بی‌طرف را ایفا کند و بیشتر به‌عنوان مدافع صریح مواضع ایران وارد بحث می‌شد.
این ویژگی به‌خصوص در مناظره‌ها و گفت‌وگوهای زنده با رسانه‌های غربی قابل مشاهده بود؛ جایی که او در بسیاری از موارد روایت مطرح‌شده از سوی مجری یا کارشناس مقابل را مستقیماً به چالش می‌کشید.
در کنار تلویزیون، شبکه اجتماعی X یکی از مهم‌ترین بسترهای فعالیت مرندی بود؛ وی از طریق این شبکه تلاش می‌کرد روایت‌های منتشرشده در رسانه‌های غربی و مواضع مقام‌های آمریکایی و اسرائیلی را به‌سرعت پاسخ دهد و محتوای مرتبط با جنگ را برای مخاطبان انگلیسی‌زبان منتشر کند.
این ویژگی باعث شد فعالیت مرندی تنها به مخاطبان رسانه‌های تلویزیونی محدود نشود و بخشی از پیام‌های او مستقیماً در فضای شبکه‌های اجتماعی منتشر و بازنشر شود.
در این فضا، ادبیات مرندی عموماً صریح، سیاسی و انتقادی بود و همین مسئله باعث شد پست‌ها و اظهارنظرهای او در میان موافقان و مخالفان سیاست ایران مورد توجه قرار گیرد.
مرندی تنها در فضای رسانه‌ای غرب فعال نبود. رسانه‌های عربی، به‌خصوص Al Jazeera و Al Mayadeen نیز از او به‌عنوان تحلیلگر ایرانی استفاده کردند.
این حضور از آن جهت اهمیت داشت که جنگ اخیر برای افکار عمومی کشورهای عربی که به نوعی درگیر جنگ بودند نیز موضوعی مستقیم و منطقه‌ای بود.
مرندی در این رسانه‌ها تلاش می‌کرد حملات علیه ایران را در چارچوب تحولات منطقه‌ای توضیح دهد و نقش آمریکا، اسرائیل و کشورهای منطقه را در جنگ مورد نقد قرار دهد.
به این ترتیب، مخاطبان حتی عربی نیز بخشی از روایت او را دریافت می‌کردند؛ روایتی که بر مقاومت ایران، هزینه‌های جنگ برای آمریکا و اسرائیل و پیامدهای منطقه‌ای درگیری تأکید داشت.
در حقیقت وی از معدود چهره‌های ایرانی بود که توانست در طول سال‌های متوالی و به‌ویژه در جریان جنگ، به‌طور مستقیم در مقابل مخاطب غربی قرار بگیرد و روایت متفاوت ایران را به زبان انگلیسی مطرح کند.
در میان چهره‌های غربی منتقد سیاست‌های آمریکا، هارلی شلانگر، تحلیلگر آمریکایی، مرندی را مفسری بین‌المللی معرفی کرده که به دلیل تحلیل جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران و بررسی زمینه‌های راهبردی آن شناخته می‌شود.
لری جانسون، تحلیلگر آمریکایی و افسر سابق سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا (CIA)، در آوریل ۲۰۲۶ مطلبی را با عنوان «پروفسور مرندی: آمریکا در اسلام‌آباد کنار کشید» منتشر کرد. جانسون مرندی را یک تحلیلگر برجسته ایرانی برشمرد.
شرمین نرواتی تحلیلگر لبنانی آمریکایی، او را فراتر از یک استاد دانشگاه و در جایگاه فردی معرفی می‌کند که روایت‌های رسانه‌های جریان اصلی درباره ایران را به چالش می‌کشد.
نقش محمد مرندی در جنگ اخیر را می‌توان بیش از هر چیز در چارچوب جنگ مستقیم روایت‌ها تعریف کرد؛ او نه یک سخنگوی رسمی دولت بود و نه صرفاً یک کارشناس دانشگاهی که درباره جنگ تحلیل ارائه کند؛ بلکه در عمل به یکی از چهره‌های فعال رسانه‌ای برای دفاع از روایت ایران در فضای انگلیسی‌زبان تبدیل شد.
تلویزیون‌های بین‌المللی، رسانه‌های عربی و به‌ویژه شبکه اجتماعی X سه بستر اصلی فعالیت او بودند و محور اصلی سخنانش نیز مقابله با روایت آمریکا و اسرائیل، دفاع از مواضع ایران و برجسته کردن هزینه‌های جنگ برای طرف مقابل بود. از این منظر، مرندی را می‌توان یکی از چهره‌های شاخص دیپلماسی رسانه‌ای غیررسمی ایران در جریان جنگ دانست.