به گزارش ایرنا از خانه سینما، شهابالدین عادل در نشست «گفتوگومندی در سینمای ایران» با موضوع بررسی فیلم «میکس» که با حضور علیرضا زریندست مدیر فیلمبرداری پیشکسوت سینمای ایران، با مشارکت خانه سینما و انجمن علمی هنر و ادبیات تطبیقی برگزار شد با اشاره به جایگاه داریوش مهرجویی در سینمای ایران اظهار کرد: مهرجویی از بزرگان سینمای ایران بود و مطالعات او در حوزه فلسفه و زیباییشناسی باعث شده بود به مسائل روز دنیای مدرن توجه ویژهای داشته باشد.
وی «میکس» را فیلمی بدون یک روایت کلان دانست و افزود: این اثر را میتوان با توجه به اندیشههای «ژان فرانسوا لیوتار» درباره تکثر روایتها و مفهوم «ناسینما» بررسی کرد. در این فیلم، پشت صحنه تولید چنان آشفته است که بیش از خط قصه، شاهد رخداد هستیم.
این استاد دانشگاه ادامه داد: در «میکس» نظم متعارف روایت و تصویر بارها مختل میشود و حرکت فقط در خدمت پیشبرد قصه نیست. از نگاه لیوتار، ناسینما را نباید ضدسینما یا سینمای بد دانست بلکه میتوان آن را رویکردی دانست که در برابر ساماندهی متعارف حرکت و روایت قرار میگیرد.
عادل همچنین با اشاره به نظریه چندصدایی «میخائیل باختین» گفت: در «میکس» تقابل و تعامل صداهای مختلف اهمیت زیادی دارد و تکههایی از آثار خود مهرجویی نیز در فیلم بهعنوان نوعی بینامتنیت دیده میشود. مهرجویی این مفاهیم پیچیده را در قالبی ساده و در بطن سینمایی قابل فهم ارائه کرده است.
وی مناسبات تولید سینما در دهه ۷۰ را نیز یکی از عناصر قابل توجه «میکس» دانست و گفت: موضوعاتی مانند قطع نگاتیو و شرایط تولید فیلم در آن دوره در اثر بازتاب پیدا کرده است. همچنین گویهای فلزی تکرارشونده در فیلم میتوانند بهعنوان موتیفی در برابر نظم و نشانهای از انشقاق مورد توجه قرار گیرند.
زریندست: ماندگار شدن در سینما سخت است
مدیر فیلمبرداری پیشکسوت سینمای ایران نیز با اشاره به نقش عنصر تصادف در سینما گفت: بسیاری از اتفاقات در سینما از تصادف ناشی میشوند و گاهی محدودیتهای تولید نیز میتوانند نتیجهای متفاوت و حتی بهتر برای یک فیلم رقم بزنند.
علیرضا زریندست با اشاره به محدودیتهای اقتصادی سینمای ایران افزود: تهیهکننده معمولاً تلاش میکند فیلم در زمان و هزینه مشخصی تولید شود، در حالی که ممکن است در ذهن فیلمنامهنویس و کارگردان اتفاق دیگری مدنظر باشد. گاهی تغییر لوکیشن یا سایر محدودیتهای تولید میتواند به شکلگیری نتیجهای متفاوت منجر شود.
وی با اشاره به آثار ماندگار مهرجویی اظهار کرد: مهرجویی فیلمهای درخشانی همچون «گاو»، «پستچی» و «دایره مینا» را در کارنامه داشت و پس از انقلاب نیز آثار قابل توجهی ساخت. او فردی باهوش و آگاه نسبت به سینما بود و به ادبیات انگلیسی و فرانسه نیز تسلط داشت.
این فیلمبردار پیشکسوت با اشاره به فیلم «میکس» گفت: پشت صحنه یک فیلم میتواند زمینههای داستانی و تعارضهای خاص خود را داشته باشد و گاهی آنچه در پشت صحنه رخ میدهد، تفاوت زیادی با تصویری دارد که مخاطب روی پرده میبیند.
زریندست تأکید کرد: ماندگار شدن در سینما سخت است و عوامل یک فیلم باید بتوانند مشکلات و اختلافات خود را مدیریت کنند تا بر روند تولید اثر نگذارد و انرژی مثبت خود را به دیگران منتقل کنند.
وی همچنین درباره شیوه کار مهرجویی گفت: او به بازیگران آزادی میداد تا بداههپردازی کنند و از آنها میخواست خودشان نقش را پرورش دهند.