به گزارش رکنا، پس از چند نوبت تغییر در زمان‌بندی پرداخت سرانجام واریز معوقات فروردین‌ماه بازنشستگان تأمین اجتماعی از شب گذشته آغاز شد؛ اما همزمان زمزمه فروش بخشی از دارایی‌های سازمان برای تأمین منابع این پرداخت‌ها انتقاد بازنشستگان را برانگیخته است.

 پرداخت معوقات بازنشستگان تأمین اجتماعی پس از چند مرحله اعلام زمان‌بندی، سرانجام از ۹ شهریورماه آغاز شد و واریز مابه‌التفاوت افزایش حقوق سالانه و مرحله سوم متناسب‌سازی فروردین‌ماه ۱۴۰۵ به حساب مشمولان در حال انجام است. با این حال، همزمان با آغاز پرداخت‌ها، نحوه تأمین منابع این تعهدات و احتمال استفاده از دارایی‌های سازمان تأمین اجتماعی برای تأمین نقدینگی، به یکی از موضوعات مورد انتقاد تشکل‌های بازنشستگی تبدیل شده است.

سازمان تأمین اجتماعی اعلام کرده است معوقات مربوط به فروردین‌ماه برای حدود ۵ میلیون و ۳۰۰ هزار بازنشسته و مستمری‌بگیر به‌صورت تدریجی و براساس حروف الفبا پرداخت می‌شود و این روند تا پایان شهریورماه ادامه خواهد داشت. احمد میدری، وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی نیز با اعلام آغاز پرداخت‌ها گفته است هر شب حدود دو همت به حساب بازنشستگان واریز خواهد شد و در صورت استقبال از اوراق گام، پرداخت معوقات اردیبهشت‌ماه نیز می‌تواند با سرعت بیشتری انجام شود.

اما در حالی که بخشی از مطالبات بازنشستگان در حال پرداخت است، یک سؤال همچنان پابرجاست؛ این منابع قرار است از کجا تأمین شود و آیا قرار است بهای پرداخت معوقات، از سرمایه‌های خود تأمین اجتماعی پرداخت شود؟

علی دهقان‌کیا، رئیس کانون کارگران بازنشسته و مستمری‌بگیر تأمین اجتماعی تهران در گفت‌وگو با خبرنگار فارس ضمن تأکید بر ضرورت پرداخت مطالبات، نسبت به سیاست تأمین منابع از محل فروش دارایی‌های سازمان انتقاد کرده است.

وعده‌های تکراری برای پرداخت معوقات

وی معتقد است مسئله فقط این نیست که معوقات چه زمانی پرداخت شود؛ بلکه باید مشخص باشد این پول از چه محلی تأمین می‌شود. به گفته دهقان‌کیا در ماه‌های گذشته وعده‌های متعددی درباره زمان پرداخت مطرح شده و این زمان‌بندی‌ها چند بار تغییر کرده است؛ از صحبت درباره پرداخت دو ماه معوقه از دهم شهریور گرفته تا وعده‌های بعدی درباره پرداخت تا پایان مرداد، نهم شهریور و در نهایت پرداخت فروردین‌ماه.

از نگاه او، این تغییر مکرر وعده‌ها، فشار مضاعفی بر بازنشستگانی وارد کرده که برای دریافت مطالبات خود منتظر مانده‌اند.

به گفته دهقان کیا، برای تأمین منابع معوقات، موضوع فروش برخی دارایی‌های سازمان تأمین اجتماعی مطرح شده است؛ از جمله زمین ۱۵ هکتاری پردیس، زمینی در مجاورت اوقاف، چند هتل و مجموعه‌های فرهنگی.

وی این سیاست را مورد انتقاد قرار می‌دهد و معتقد است نمی‌توان برای پرداخت یک ماه معوقه، دارایی سازمان را فروخت و سپس برای پرداخت ماه بعد، دوباره به سراغ دارایی دیگری رفت.

رئیس کانون کارگران بازنشسته و مستمری‌بگیر تأمین اجتماعی تهران صراحتاً هشدار می‌دهد که اگر این روند ادامه پیدا کند، برای هر مرحله از پرداخت باید بخشی دیگر از سرمایه سازمان واگذار شود و در نهایت چیزی از دارایی‌هایی که باید پشتوانه بازنشستگان باشد، باقی نخواهد ماند.

دارایی‌های تأمین اجتماعی متعلق به دولت یا مدیران سازمان نیست

از نگاه رئیس کانون کارگران بازنشسته تهران، این مسئله زمانی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند که دارایی‌های تأمین اجتماعی متعلق به دولت یا مدیران سازمان نیست؛ بلکه حاصل سال‌ها پرداخت حق بیمه کارگران و بیمه‌شدگان است.

وی با اشاره به سیاست‌های ابلاغی درباره تأمین اجتماعی، بر این باور است که اموال سازمان باید به‌عنوان «حق‌الناس» مورد صیانت قرار گیرد و مدیرعامل و مدیران سازمان در برابر این دارایی‌ها مسئولیت امانت‌داری دارند.

دهقان‌کیا معتقد است آنچه امروز در بحث فروش اموال سازمان مطرح می‌شود، با این نگاه فاصله دارد و به جای حفظ و افزایش ارزش سرمایه‌ها، مسیر دیگری در حال دنبال شدن است.

وی تأکید می کند: در شرایطی که دولت به سازمان تأمین اجتماعی بدهکار است، منطقی نیست برای پرداخت مطالبات بازنشستگان، دارایی‌های خود سازمان به فروش برسد.

به گفته دهقان کیا اگر منابع مورد نیاز وجود ندارد، دولت باید بدهی‌های خود به تأمین اجتماعی را پرداخت کند. از نگاه او نمی‌توان از یک سو بدهی دولت به سازمان را نادیده گرفت و از سوی دیگر برای تأمین منابع، به سراغ دارایی‌های سازمان رفت.

دهقان‌کیا همچنین با اشاره به اصل ۴۴ قانون اساسی، این پرسش را مطرح می‌کند که اگر قرار است دارایی برای تأمین منابع فروخته شود، چرا دولت از امکانات و دارایی‌های خود استفاده نمی‌کند و سازمان تأمین اجتماعی باید سرمایه‌های متعلق به بیمه‌شدگان را بفروشد؟

او معتقد است در این صورت، به جای آنکه زمین یک‌باره به پول تبدیل و مصرف شود، ارزش دارایی افزایش پیدا می‌کند و سازمان می‌تواند از محل این سرمایه‌گذاری، درآمد مستمر داشته باشد. به اعتقاد وی، چنین روشی هم می‌تواند به تأمین مسکن برای بخشی از مردم کمک کند و هم برای سازمان درآمد ایجاد کند.

اکنون پرداخت معوقات فروردین‌ماه آغاز شده است و بازنشستگان در انتظار تکمیل واریزها و تعیین تکلیف معوقات ماه‌های بعد هستند. بنابراین، اصل پرداخت دیگر محل اختلاف نیست؛ بازنشستگان حق خود را مطالبه کرده‌اند و دولت و سازمان نیز پرداخت آن را اعلام کرده‌اند.

می‌توان برای حل مشکل نقدینگی امروز، سرمایه‌ای را فروخت

دهقان‌کیا معتقد است نمی‌توان برای حل مشکل نقدینگی امروز، سرمایه‌ای را فروخت که قرار است هزینه‌های فردای میلیون‌ها بازنشسته را تأمین کند.

در این نگاه، پرداخت معوقات باید انجام شود، اما نه با هزینه کردن از سرمایه‌ای که متعلق به همان بازنشستگان و بیمه‌شدگان است.

مسئله در نهایت به یک دوگانه روشن می‌رسد: آیا تأمین اجتماعی باید برای پرداخت تعهدات جاری، دارایی‌های خود را بفروشد یا دولت باید بدهی‌های خود را بپردازد و سازمان نیز از طریق حفظ و توسعه سرمایه‌هایش، منابع پایدار ایجاد کند؟

این پرسشی است که با واریز معوقات فروردین‌ماه پایان نمی‌یابد؛ به‌ویژه آنکه معوقات ماه‌های بعد نیز مطرح است و نحوه تأمین منابع آنها می‌تواند تعیین‌کننده مسیر مالی سازمان در ماه‌ها و سال‌های آینده باشد.

از نگاه رئیس کانون کارگران بازنشسته تهران، نگرانی اصلی این است که پرداخت یک مطالبه امروز، به فروش پشتوانه فردای بازنشستگان تبدیل نشود.

تأمین اجتماعی پاسخ دهد

اکنون که پرداخت معوقات فروردین‌ماه آغاز شده است، انتظار می‌رود سازمان تأمین اجتماعی به‌صورت شفاف درباره نحوه تأمین منابع این پرداخت‌ها و همچنین موضوع فروش احتمالی دارایی‌های سازمان توضیح دهد و مشخص کند که آیا منابع معوقات واقعاً از محل فروش اموال تأمین اجتماعی تأمین شده است یا خیر؛ موضوعی که در صورت صحت، می‌تواند ضرورت شفاف‌سازی درباره جزئیات این واگذاری‌ها و نحوه صیانت از دارایی‌های متعلق به بیمه‌شدگان و بازنشستگان را دوچندان کند.