صاحب‌خبر - به گزارش ایرنا، خراسان‌شمالی به دلیل پراکندگی جمعیت و سهم قابل توجه مناطق روستایی، بیش از بسیاری از مناطق دیگر نیازمند توسعه متوازن شبکه‌های ارتباطی است. حدود ۴۴ درصد جمعیت این استان در روستاها سکونت دارند و همین موضوع موجب شده دسترسی پایدار و پرسرعت به اینترنت و شبکه‌های ارتباطی به یکی از الزامات توسعه مناطق کمتر برخوردار تبدیل شود. از ابتدای فعالیت دولت چهاردهم تاکنون ۷۷۱ طرح مخابراتی با اعتبار بیش از هفت هزار و ۳۲ میلیارد ریال در استان افتتاح و بهره‌برداری شده استدر چنین شرایطی، توسعه ارتباطات دیگر تنها به معنای افزایش تعداد دکل‌ها یا کابل‌های مخابراتی نیست، بلکه به زیرساختی برای آموزش، سلامت، کسب‌وکار، خدمات بانکی، دولت الکترونیک و ارتباط واحدهای تولیدی با بازار تبدیل شده است. بر اساس آمارهای ارائه شده از سوی مخابرات منطقه خراسان‌شمالی از ابتدای فعالیت دولت چهاردهم تاکنون ۷۷۱ طرح مخابراتی با اعتبار بیش از هفت هزار و ۳۲ میلیارد ریال در استان افتتاح و بهره‌برداری شده است. این طرح‌ها بخش‌های مختلف شبکه ارتباطی را دربرمی‌گیرد و توسعه تلفن همراه، فیبر نوری، تلفن ثابت، مراکز انتقال، زیرساخت برق و تغذیه و اتصال دستگاه‌های اجرایی را شامل می‌شود. اجرای ۷۷۱ طرح در مدت فعالیت دولت چهاردهم، تصویری از حجم سرمایه‌گذاری و عملیات انجام شده برای تقویت زیرساخت ارتباطی خراسان‌شمالی ارائه می‌دهد. به گفته مدیر مخابرات منطقه خراسان‌شمالی، ۶۰ سایت جدید همراه اول با اعتبار سه هزار و ۲۱۰ میلیارد ریال احداث و راه‌اندازی شده است؛ اقدامی که در کنار توسعه سایر زیرساخت‌های ارتباطی، به افزایش ظرفیت شبکه و بهبود دسترسی مشترکان به خدمات ارتباطی کمک کرده است. حسن دهقانی مقدم اظهار کرد: همچنین توسعه شبکه فیبر نوری در ۲۲ مسیر به طول ۴۰۰ کیلومتر و با اعتبار بیش از یک هزار و ۳۷۹ میلیارد ریال انجام شده و در کنار این اقدامات، ۱۲ سایت جدید USO با اعتبار ۷۳۲ میلیارد ریال احداث شده و توسعه شبکه Access نیز با اعتبار ۳۸۵ میلیارد ریال در دستور کار قرار گرفته است. به گفته وی توسعه تغذیه و نیرو با راه‌اندازی ۳۷ مرکز و اعتبار ۳۸۳ میلیارد ریال و توسعه شبکه تلفن ثابت با ۵۴ مرکز و اعتبار ۳۷۳ میلیارد ریال از دیگر اقدامات انجام شده در این دوره است. این مجموعه اقدامات نشان می‌دهد بخش قابل توجهی از سرمایه‌گذاری ارتباطی دولت چهاردهم در خراسان‌شمالی به ایجاد و تقویت زیرساخت‌هایی اختصاص یافته که نقش پشتیبان برای سایر خدمات ارتباطی دارند. فیبر نوری در ۲۴ شهر استان یکی از مهم‌ترین شاخص‌های تحول ارتباطی در خراسان‌شمالی، توسعه فیبر نوری است؛ فناوری‌ای که به دلیل ظرفیت بالا و پایداری بیشتر، نقش مهمی در ارتقای کیفیت و سرعت ارتباطات ثابت دارد. فیبر نوری در ۲۴ شهر از ۲۵ نقطه شهری استان اجرا شده و عملیات اجرای این طرح در بجنورد نیز به ۸۵ درصد پیشرفت فیزیکی رسیده استبر اساس آمار اعلام شده، فیبر نوری در ۲۴ شهر از ۲۵ نقطه شهری استان اجرا شده و عملیات اجرای این طرح در بجنورد نیز به ۸۵ درصد پیشرفت فیزیکی رسیده است. تکمیل این طرح در مرکز استان می‌تواند خراسان‌شمالی را به استانی با پوشش کامل فیبر نوری در همه نقاط شهری تبدیل کند؛ ظرفیتی که زمینه مناسبی برای توسعه خدمات دیجیتال، کسب‌وکارهای اینترنتی، آموزش مجازی و خدمات دولت الکترونیک ایجاد خواهد کرد. در سطح ملی نیز توسعه فیبر نوری یکی از محورهای اصلی تحول زیرساختی دولت چهاردهم محسوب می‌شود و وزارت ارتباطات بر جایگزینی تدریجی زیرساخت‌های قدیمی با شبکه‌های نوری تأکید کرده است. رشد ۷۳ درصدی حفاری فیبر نوری رشد زیرساخت‌های ارتباطی استان در میزان حفاری فیبر نوری منازل و کسب‌وکارها نیز قابل مشاهده است و پیش از آغاز دولت چهاردهم، میزان حفاری انجام شده برای اجرای فیبر نوری منازل و کسب‌وکارها ۵۹۲ کیلومتر بود که این رقم اکنون به یک هزار و ۱۶ کیلومتر رسیده است. به این ترتیب، طی این مدت ۴۲۴ کیلومتر به شبکه حفاری‌شده استان افزوده شده که بیانگر رشد حدود ۷۳ درصدی این شاخص است. افزایش این ظرفیت به معنای فراهم شدن امکان دسترسی تعداد بیشتری از خانوارها و کسب‌وکارها به اینترنت پرسرعت و پایدار است؛ موضوعی که در صورت تکمیل مرحله اتصال، می‌تواند اثر مستقیمی بر کیفیت خدمات دیجیتال در استان داشته باشد. افزایش ۷۵ درصدی خانوارهای برخوردار یکی دیگر از شاخص‌های قابل توجه، افزایش تعداد خانوارهای تحت پوشش اینترنت پرسرعت است و بر اساس آمار مخابرات منطقه خراسان‌شمالی، تعداد خانوارهای تحت پوشش اینترنت پرسرعت از ۹۳ هزار خانوار در ابتدای دولت چهاردهم به ۱۶۳ هزار خانوار رسیده است. بر این اساس، ۷۰ هزار خانوار به تعداد خانوارهای تحت پوشش افزوده شده و این شاخص حدود ۷۵ درصد رشد داشته است. همچنین تعداد مشترکان FTTH از یک هزار و ۱۶۳ خانوار به ۱۲ هزار و ۱۱۳ خانوار افزایش یافته است؛ رشدی که نشان‌دهنده حرکت بخشی از مشترکان استان از شیوه‌های قدیمی دسترسی به اینترنت به سمت ارتباطات مبتنی بر فیبر نوری است. این تغییر از آن جهت اهمیت دارد که توسعه فیبر نوری تنها افزایش پوشش یک شبکه فنی نیست، بلکه در نهایت باید به افزایش کیفیت تجربه کاربران، سرعت بیشتر و پایداری ارتباطات منجر شود. جهش ارتباطات روستایی در استانی که نزدیک به نیمی از جمعیت آن در مناطق روستایی زندگی می‌کنند، توسعه ارتباطات روستایی یکی از مهم‌ترین مؤلفه‌های عدالت ارتباطی محسوب می‌شود. تعداد روستاهای متصل به اینترنت ثابت خانگی از ۱۱۸ روستا به ۲۹۳ روستا افزایش یافته است؛ یعنی در این مدت ۱۷۵ روستا به شبکه اینترنت ثابت خانگی افزوده شده‌اند. این تغییر به معنای رشد حدود ۱۴۸ درصدی تعداد روستاهای برخوردار از این خدمت و همچنین طول شبکه فیبر نوری روستایی نیز از ۶۳۰ کیلومتر به ۷۴۵ کیلومتر رسیده و ۱۱۵ کیلومتر به این شبکه افزوده شده است. توسعه این شبکه‌ها در مناطق روستایی می‌تواند دسترسی مردم به آموزش مجازی، خدمات سلامت، بانکداری الکترونیک، خدمات اداری و بازارهای آنلاین را آسان‌تر کند و بخشی از محدودیت‌های ناشی از فاصله جغرافیایی با مراکز شهری را کاهش دهد. در همین چارچوب، در طرح‌های ارتباطی اخیر استان نیز توسعه ارتباطات روستایی مورد توجه قرار گرفته و ۳۶ پروژه با اعتبار بیش از ۲ هزار و ۴۳۳ میلیارد ریال برای تامین ارتباط و اینترنت ۴۰ روستا اجرا شده است. فیبر نوری در مسیر مدارس و مراکز بهداشت توسعه زیرساخت‌های ارتباطی در دولت چهاردهم تنها به خانوارها محدود نشده و بخش‌های آموزشی و بهداشتی استان نیز در مسیر اتصال به شبکه فیبر نوری قرار گرفته‌اند. از مجموع ۷۸۸ آموزشگاه خراسان‌شمالی، اتصال ۷۱۲ آموزشگاه به فیبر نوری در برنامه قرار گرفته است و در ابتدای دولت چهاردهم هیچ مدرسه‌ای در استان به فیبر نوری متصل نبود، اما اکنون ۵۷۷ مدرسه به این شبکه دسترسی دارند. این تحول برای نظام آموزشی استان اهمیت ویژه‌ای دارد؛ زیرا دسترسی پایدار به اینترنت پرسرعت می‌تواند استفاده از سامانه‌های آموزشی، محتوای دیجیتال، کلاس‌های مجازی و خدمات برخط را تسهیل کند. در حوزه بهداشت نیز از مجموع ۵۴۱ شبکه بهداشت استان، تعداد مراکز متصل به فیبر نوری از ۶۲ مرکز به ۳۰۸ مرکز افزایش یافته است و به این ترتیب، تعداد مراکز بهداشتی برخوردار از فیبر نوری بیش از چهار برابر شده است؛ ظرفیتی که می‌تواند پایداری تبادل اطلاعات و دسترسی مراکز درمانی و بهداشتی به خدمات الکترونیکی را ارتقا دهد. اتصال ۱۲ شهرک صنعتی به فیبر نوری اقتصاد دیجیتال تنها در زندگی خانوارها و خدمات عمومی کاربرد ندارد و واحدهای تولیدی نیز برای فعالیت رقابتی به شبکه‌های ارتباطی پایدار نیازمندند. تعداد نقاط صنعتی متصل به فیبر نوری ۶ برابر شده استپیش از دولت چهاردهم تنها ۲ نقطه از شهرک و ناحیه صنعتی استان به فیبر نوری متصل بود اما اکنون تنها شهرک صنعتی فاروج در انتظار اتصال به فیبر نوری قرار دارد. به این ترتیب، تعداد نقاط صنعتی متصل به فیبر نوری ۶ برابر شده است؛ رشدی که می‌تواند زمینه استفاده گسترده‌تر واحدهای صنعتی از سامانه‌های هوشمند، ارتباطات پایدار، تجارت الکترونیک و خدمات برخط را فراهم کند. در طرح‌های ارتباطی اخیر نیز توسعه شبکه ثابت، فیبر نوری و FTTX در قالب پروژه‌های جدید دنبال شده است. افزایش سایت‌های اینترنت پرسرعت در بخش ارتباطات سیار نیز روند توسعه زیرساخت‌ها ادامه داشته است به طوری که تعداد سایت‌های دارای اینترنت پرسرعت همراه در استان از ۱۵۱ سایت در ابتدای دولت چهاردهم به ۱۹۶ سایت افزایش یافته است. بر این اساس، ۴۵ سایت به شبکه سایت‌های دارای اینترنت پرسرعت افزوده شده و این شاخص حدود ۳۰ درصد رشد کرده است. همزمان توسعه فیبر نوری برای سایت‌های همراه نیز در دستور کار قرار گرفته و تمامی سایت‌های همراه اول استان به فیبر نوری مجهز شده‌اند و این اقدام از منظر پایداری شبکه اهمیت دارد؛ زیرا تقویت ارتباطات پشتیبان سایت‌های تلفن همراه می‌تواند ظرفیت انتقال داده و کیفیت خدمات ارائه‌شده به مشترکان را افزایش دهد. ۷۱ درصد دستگاه‌های اجرایی متصل به فیبر دولت الکترونیک نیز یکی از بخش‌هایی است که توسعه زیرساخت ارتباطی مستقیما بر آن اثر می‌گذارد. ۷۱ درصد سازمان‌ها و دستگاه‌های اجرایی خراسان‌شمالی به فیبر نوری متصل شده‌اندبر اساس آمار اعلام شده، ۷۱ درصد سازمان‌ها و دستگاه‌های اجرایی خراسان‌شمالی به فیبر نوری متصل شده‌اند و اتصال دستگاه‌های دولتی به شبکه‌های پرسرعت علاوه بر افزایش سرعت تبادل اطلاعات، می‌تواند به پایداری ارتباطات، ارتقای امنیت شبکه و ارائه سریع‌تر خدمات الکترونیکی به مردم کمک کند. از سوی دیگر، هرچه دستگاه‌های بیشتری به زیرساخت ارتباطی پایدار متصل شوند، امکان توسعه خدمات غیرحضوری و کاهش مراجعات مردم به ادارات افزایش خواهد یافت. ۲۰۶ پروژه ارتباطی در تازه‌ترین مرحله روند توسعه ارتباطات استان در ماه‌های اخیر نیز ادامه داشته است. در تازه‌ترین مرحله، ۲۰۶ پروژه حوزه ارتباطات و فناوری اطلاعات در خراسان‌شمالی به بهره‌برداری رسیده است. این طرح‌ها در حوزه‌هایی همچون ارتباطات روستایی، ارتقای کیفیت خدمات، افزایش ظرفیت و پایداری شبکه، توسعه فیبر نوری و تقویت پوشش تلفن همراه اجرا شده‌اند. در بخش ارتباطات روستایی نیز ۳۶ پروژه برای تامین ارتباط و اینترنت ۴۰ روستا اجرا شده و در بخش شبکه ثابت ۱۱ پروژه با سرمایه‌گذاری چهار هزار و ۱۳۰ میلیارد ریال به بهره‌برداری رسیده است. همچنین برای تقویت شبکه ارتباطی استان، طرح‌هایی برای افزایش ظرفیت شبکه IP و انتقال اجرا شده که ظرفیت انتقال و هسته شبکه را افزایش می‌دهد و تاب‌آوری ارتباطات را در شهرهای مختلف استان تقویت می‌کند. زیرساختی برای توسعه متوازن مجموع این شاخص‌ها نشان می‌دهد توسعه ارتباطات در خراسان‌شمالی طی دولت چهاردهم از یک برنامه صرفا فنی فراتر رفته و به یکی از محورهای زیرساختی توسعه استان تبدیل شده است. رشد ۷۳ درصدی حفاری فیبر نوری منازل و کسب‌وکارها، افزایش ۷۵ درصدی خانوارهای تحت پوشش اینترنت پرسرعت، رشد حدود ۱۴۸ درصدی روستاهای برخوردار از اینترنت ثابت، افزایش بیش از چهار برابری مراکز بهداشت متصل به فیبر و اتصال ۱۲ شهرک و ناحیه صنعتی، همگی بیانگر تغییر مقیاس زیرساخت ارتباطی استان هستند. از سوی دیگر، اتصال ۵۷۷ مدرسه و ۷۱ درصد دستگاه‌های اجرایی به فیبر نوری نشان می‌دهد این توسعه به بخش‌های عمومی و خدماتی نیز تسری یافته است. اهمیت این تحول برای خراسان‌شمالی بیش از آن چیزی است که صرفا از اعداد و کیلومترهای اجراشده برداشت شود؛ زیرا در استانی با پراکندگی جمعیت و سهم بالای روستانشینی، هر کیلومتر فیبر نوری و هر نقطه جدید تحت پوشش می‌تواند به معنای دسترسی آسان‌تر یک خانوار، دانش‌آموز، بیمار، کشاورز یا واحد تولیدی به خدماتی باشد که پیش از این به دلیل ضعف ارتباطات با محدودیت مواجه بود. وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات نیز در ارزیابی اخیر خود، وضعیت توسعه فیبر نوری خراسان‌شمالی را مطلوب دانسته و استان را در رتبه پنجم کشور از نظر توسعه زیرساخت فیبر نوری اعلام کرده است؛ هرچند تاکید شده که ایجاد زیرساخت به تنهایی کافی نیست و استفاده واقعی مردم، کسب‌وکارها و واحدهای تولیدی از ظرفیت ایجادشده نیز باید افزایش یابد. بر همین اساس، مرحله بعدی توسعه ارتباطات استان را می‌توان تکمیل پوشش باقی‌مانده، افزایش اتصال واقعی مشترکان، ارتقای کیفیت خدمات، نگهداری شبکه و بهره‌گیری اقتصادی از زیرساخت‌های ایجادشده دانست. خراسان‌شمالی اکنون بخشی از مسیر گذار از ارتباطات سنتی به شبکه‌های پرسرعت و مبتنی بر فیبر نوری را پشت سر گذاشته است؛ مسیری که ادامه آن می‌تواند علاوه بر کاهش شکاف دیجیتال میان شهر و روستا، زمینه‌ساز توسعه کسب‌وکارهای دیجیتال، آموزش نوین، خدمات هوشمند، سلامت الکترونیک و فعالیت‌های اقتصادی در مناطق مختلف استان باشد.∎​