به گزارش خبرنگار ایرنا، دوم تا هشتم شهریور، هفته دولت در تقویم کشور است؛ هفتهای که با یاد شهیدان محمدعلی رجایی و محمدجواد باهنر، رئیسجمهور و نخستوزیر وقت، پیوند خورده و هر سال فرصتی برای ارائه کارنامه دستگاههای اجرایی و بازخوانی مفهوم خدمت به مردم به شمار میرود.
امسال اما این مناسبت در هرمزگان در شرایطی متفاوت از سالهای گذشته برگزار میشود، جنگ اخیر، بخشی از زیرساختهای استان را تحت تأثیر قرار داد و در کنار مأموریتهای معمول مدیریت اجرایی، بازسازی و حفظ پایداری شریانهای ارتباطی و خدماتی نیز به اولویت تبدیل شد.
بر اساس اعلام معاون هماهنگی امور عمرانی استانداری هرمزگان، حملات اخیر حدود ۶ هزار میلیارد تومان به زیرساختهای استان خسارت وارد کرد و ۹ پل در شهرستانهای بندرعباس، بندرخمیر و رودان و دو تونل در مسیر بندرعباس ـ حاجیآباد آسیب دیدند.
در چنین شرایطی، هفته دولت برای هرمزگان صرفاً زمان افتتاح پروژههای جدید نیست؛ کارنامهای است که در آن دو مأموریت به موازات هم پیش میروند: بازگرداندن زیرساختهای آسیبدیده به مدار خدمت و ادامه ساختن ظرفیتهایی که اقتصاد و زندگی مردم استان به آنها نیاز دارد.
توسعه از نگاه استاندار؛ پروژه هایی برای اثرگذاری بر زندگی مردم
محمد آشوری تازیانی، استاندار هرمزگان، با تشریح برنامههای هفته دولت، از بهرهبرداری یا آغاز ساخت ۷۶۷ طرح عمرانی و سرمایهگذاری در استان خبر داد و گفت: اعتبار این طرحها بیش از ۹۹ هزار میلیارد تومان است که بخش عمده این طرحها در حوزههای کشاورزی، بهداشت و درمان، خدمات، آموزش و پرورش و صنایع قرار دارد.
وی تأکید کرد: طرحهای مؤثر در تقویت زیرساختها، ایجاد اشتغال، افزایش ظرفیت تولید، بهبود خدمات عمومی و ارتقای رفاه مردم باید در اولویت برنامههای توسعه استان قرار گیرند.
استاندار هرمزگان همچنین بر توزیع عادلانه امکانات و منابع میان شهرستانهای هرمزگان تأکید و بیان کرد: نیازهای هر منطقه باید به صورت دقیق شناسایی شود و اعتبارات بر اساس اولویتهای واقعی و برای رفع مشکلات اساسی شهرستانها هزینه شود.
آشوری تازیانی ظرفیتهای دریایی، بندری، صنعتی، انرژی، کشاورزی، تجارت و گردشگری هرمزگان را از مزیتهای مهم استان برشمرده و گفت: استفاده صحیح از این ظرفیتها میتواند زمینه افزایش تولید، ایجاد اشتغال و بهبود شرایط اقتصادی و معیشتی مردم را فراهم کند.
آنچه در اینجا اهمیت دارد، صرفاً تعداد پروژهها یا حجم اعتبار آنها نیست؛ بلکه تأکید بر این است که خروجی طرحها باید در زندگی مردم دیده شود، این نگاه، کارنامه عمرانی را از یک فهرست آماری خارج میکند و معیار را از «چند پروژه اجرا شد» به «چه تغییری در زندگی مردم ایجاد شد» منتقل میکند.
این رویکرد در شرایط کنونی هرمزگان اهمیت بیشتری دارد، استانی که همزمان با توسعه ظرفیتهای اقتصادی خود باید آثار یک دوره جنگی را نیز پشت سر بگذارد، ناگزیر است منابع را به پروژههایی هدایت کند که علاوه بر رفع نیازهای موجود، توان استان را برای مواجهه با شرایط آینده نیز افزایش دهند.
از همین منظر، تأکید بر توزیع متوازن منابع نیز تنها یک سیاست عمرانی نیست؛ در استانی با گستره جغرافیایی و تنوع اقلیمی و اقتصادی هرمزگان، توسعه زمانی معنا پیدا میکند که آثار آن از مراکز بزرگ اقتصادی فراتر برود و در شهرستانها و مناطق مختلف نیز خود را نشان دهد.
بندرعباس؛ توسعه در متن زندگی شهر
بندرعباس بخش دیگری از این کارنامه را در پروژههایی به نمایش میگذارد که مستقیماً با رفتوآمد، ایمنی، اوقات فراغت و کیفیت زندگی شهروندان ارتباط دارند.
مهدی نوبانی، شهردار بندرعباس، با اشاره به برنامههای هفته دولت از آماده بهرهبرداری بودن چهار طرح با اعتبار بیش از هشت هزار میلیارد ریال خبر داد و گفت: تقاطع غیرهمسطح شهید خلیل تختینژاد مهمترین پروژه آماده بهرهبرداری این هفته است؛ طرحی که دومین تقاطع شبدری کامل شهر و یازدهمین تقاطع غیرهمسطح بندرعباس محسوب میشود.
نوبانی اعتبار اجرای این پروژه را پنج هزار میلیارد ریال اعلام کرد و افزود: این اعتبار جابهجایی معارضات، فضای سبز، دو پل ۵۰ متری و معبرهای پروژه به طول چهار و نیم کیلومتر را شامل میشود که با بهرهبرداری از این طرح، بخشی از ترافیک منطقه گلشهر از طریق خیابان رسالت شمالی به بلوار شهید رجایی منتقل خواهد شد.
وی مجموعه تفریحی کوهستان پارک پنجهعلی را دیگر پروژه آماده افتتاح دانست و بیان کرد: این مجموعه در زمینی به مساحت ۲.۵ هکتار و با اعتبار هزار و ۲۰۰ میلیارد ریال احداث شده است. این مجموعه که به نام یادبود مظلومان فرشتگان میناب ۱۶۸ نامگذاری شده، دارای پیست پیادهروی و دوچرخهسواری، آلاچیقهای جدید، آبشارهای خشک موزیکال و پارکینگ حاشیهای است.
شهردار بندرعباس همچنین بهرهبرداری از یک ایستگاه آتشنشانی و یک زمین ورزشی را از دیگر طرحهای آماده افتتاح هفته دولت در این شهرستان دانست.
مجموع این پروژهها، چهرهای چندوجهی از توسعه شهری ارائه میکند؛ توسعهای که از اصلاح گرههای ترافیکی تا ایجاد فضای تفریحی و ورزشی و افزایش ظرفیت خدمات ایمنی را دربرمیگیرد. در این میان، تقاطع شهید تختینژاد بیش از آنکه صرفاً یک سازه عمرانی باشد، بخشی از تلاش برای افزایش ظرفیت شبکه حملونقل شهری است و مجموعه پنجهعلی نیز وجه دیگری از توسعه را نمایندگی میکند؛ وجهی که به کیفیت زندگی و استفاده شهروندان از فضای شهری مربوط میشود.
ترانشه حاجیآباد؛ بازگشت یک پروژه به مدار اجرا
در میان پروژههای هفته دولت هرمزگان، ترانشه حاجیآباد نیز جایگاه ویژهای دارد؛ طرحی که اجرای آن از سال ۱۴۰۰ آغاز شد، مدتی متوقف ماند و از سال ۱۴۰۴ با پیگیریهای مستمر استاندار هرمزگان و نظارت حوزه معاونت هماهنگی امور عمرانی، دوباره شتاب گرفت.
صفر صادقیپور، معاون هماهنگی امور عمرانی استانداری هرمزگان، در جریان بازدید از این پروژه اعلام کرد: عملیات اجرایی ترانشه حاجیآباد با تداوم روند فعلی طی یک هفته به پایان میرسد و پروژه در هفته دولت به بهرهبرداری خواهد رسید.
صادقیپور با اشاره به پیشرفت فیزیکی تقریباً کامل طرح، طول تونل یا گالری حفاظتی را حدود ۲۲۰ متر اعلام کرد و هدف اصلی اجرای آن را افزایش ایمنی حملونقل و تردد در محورهای جادهای استان دانست و گفت: همراهی پیمانکار، همکاری دستگاه اجرایی و تزریق بهموقع منابع مالی از عوامل مؤثر در تسریع روند اجرای پروژه بوده است.
معاون هماهنگی امور عمرانی استانداری هرمزگان افزود: با احداث این گالری، خطر ریزش سنگ از کوههای اطراف مسیر پوشش داده میشود و ایمنی تردد در این محدوده افزایش خواهد یافت. وی همچنین بر نقش این پروژه در ارتقای ایمنی و کیفیت مسیر ترانزیتی بندرعباس ـ سیرجان تأکید کرده است.
ترانشه حاجیآباد از یک جهت، داستان یک پروژه عمرانی است که پس از توقف دوباره به جریان افتاده و از سوی دیگر، نمونهای از اهمیتی است که ایمنی زیرساختها در شرایط امروز هرمزگان پیدا کرده است. محوری که بندرعباس را به سیرجان و شبکه ارتباطی کشور پیوند میدهد، تنها یک مسیر رفتوآمد نیست؛ بخشی از شریان حملونقل و ترانزیت جنوب کشور است. بنابراین افزایش ایمنی آن، هم برای شهروندان و مسافران و هم برای جریان جابهجایی کالا اهمیت دارد.
جنگ اخیر، در کنار خسارتهای مستقیم، یک واقعیت مهم را درباره هرمزگان برجسته کرد؛ زیرساخت در این استان تنها ابزار توسعه نیست، بلکه خود بخشی از ظرفیت تابآوری و پایداری اقتصادی و اجتماعی محسوب میشود. وقتی پل، تونل یا مسیر ارتباطی آسیب میبیند، آثار آن فقط در حوزه عمران باقی نمیماند؛ تردد مردم، انتقال کالا، فعالیت واحدهای اقتصادی و دسترسی به خدمات نیز تحت تأثیر قرار میگیرد. به همین دلیل، بازسازی سریع زیرساختها در استانی با جایگاه بندری، صنعتی و ترانزیتی هرمزگان، اهمیتی فراتر از ترمیم یک سازه دارد.
از سوی دیگر، ادامه اجرای ۷۶۷ طرح در همین شرایط نشان میدهد که بازسازی قرار نیست جای توسعه را بگیرد. هر دو باید همزمان پیش بروند. بازسازی، استان را به مدار قبلی بازمیگرداند؛ توسعه، ظرفیت تازه ایجاد میکند؛ و تابآوری زمانی شکل میگیرد که این دو مسیر در یک برنامه واحد به هم برسند.
این همان نقطهای است که پروژههایی مانند ترانشه حاجیآباد نیز معنای گستردهتری پیدا میکنند. چنین طرحی در ظاهر برای حفاظت از یک مسیر در برابر ریزش سنگ ساخته شده است، اما در سطحی بالاتر، بخشی از تلاش برای افزایش ایمنی و پایداری شبکه ارتباطی استان است؛ شبکهای که در شرایط عادی و بحرانی باید بتواند نقش خود را ایفا کند.
هرمزگان؛ استانی که باید هم ترمیم کند و هم بسازد
هرمزگان امروز با مجموعهای از ظرفیتهای بزرگ و همزمان نیازهای بزرگ روبهرو است. دریا و بندر، صنعت و انرژی، تجارت و گردشگری، کشاورزی و ترانزیت، هر کدام بخشی از ظرفیت اقتصادی استان را تشکیل میدهند؛ اما بهرهگیری از این ظرفیتها بدون زیرساخت پایدار، خدمات عمومی مناسب، شبکه ارتباطی ایمن و توزیع متوازن امکانات امکانپذیر نیست.
از این منظر، برنامههای هفته دولت امسال را باید در یک قاب بزرگتر دید، ۷۶۷ طرح، فقط یک عدد نیست؛ مجموعهای از پروژههایی است که قرار است بخشی از نیازهای توسعهای استان را پاسخ دهد. در کنار آن، بازسازی زیرساختهای آسیبدیده نیز بخشی از همان فرآیند است.
شرایط جنگی اخیر، مسیر توسعه هرمزگان را تغییر داده است؛ اما این تغییر الزاماً به معنای توقف حرکت نیست، تجربه ماههای گذشته، ضرورت حرکت به سمت توسعهای را پررنگتر کرده که در کنار تولید و اشتغال و رفاه، به ایمنی، پایداری و تابآوری نیز توجه داشته باشد.
در چنین شرایطی، موفقیت مدیریت اجرایی تنها با تعداد پروژههای افتتاحشده سنجیده نمیشود؛ بلکه توان آن در حفظ جریان زندگی، ترمیم آسیبها، جلوگیری از توقف برنامههای توسعهای و تبدیل منابع به زیرساخت و خدمات ماندگار اهمیت پیدا میکند.
هفته دولت امسال برای هرمزگان، از همین زاویه، تصویری متفاوت دارد. یک سوی این تصویر، زیرساختهایی قرار دارند که پس از آسیب جنگ باید دوباره جان بگیرند؛ سوی دیگر، پروژههایی که برای آینده استان ساخته میشوند. میان این دو نیز دستگاههایی قرار دارند که باید همزمان پاسخگوی امروز و آمادهکننده فردا باشند.
در نهایت، «ترمیم» و «ساختن» دو واژه جدا از هم نیستند؛ در هرمزگان امروز، ترمیم زیرساختهای آسیبدیده میتواند مقدمهای برای ساختن زیرساختهای ایمنتر باشد و پروژههای جدید نیز باید با درسهایی که از شرایط جنگی اخیر به دست آمده، مقاومتر و آیندهنگرتر طراحی شوند.
هفته دولت در چنین فضایی، بیش از آنکه فقط فصل افتتاح پروژهها باشد، فرصتی برای دیدن توان یک استان در عبور از شرایط دشوار است؛ استانی که باید زخمهایش را ترمیم کند، زیرساختهایش را پایدار نگه دارد و همزمان آیندهای بزرگتر از امروز برای مردمش بسازد. هرمزگان در این هفته، کارنامهای از همین تلاش همزمان پیش روی مردم میگذارد؛ کارنامه بازسازی در یک سو و توسعه در سوی دیگر؛ دو مسیری که مقصد هر دو، ساختن آیندهای پایدارتر برای استان است.